Ανταπόκριση: Πάνος Χαρίτος
Πριν από περίπου πέντε ημέρες, στον τηλεοπτικό αέρα του CNN βρισκόταν ο εκπρόσωπος Τύπου του γραφείου του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μαρκ Ρέγκεβ. Αφού είχε προηγηθεί το βίντεο με ρεπορτάζ από τη Γάζα, καθώς και από το Ισραήλ, η παρουσιάστρια εστίασε στον υπερβολικά υψηλό αριθμό νεκρών και τραυματιών στις τάξεις των αμάχων και του ζήτησε μια εξήγηση.
Απαντώντας ο Μ. Ρέγκεβ, τόνισε ότι υπεύθυνη γι' αυτό είναι η Χαμάς, διότι χρησιμοποιεί τους άμαχους ως ανθρώπινες ασπίδες και βάλλει κατά του Ισραήλ από κατοικημένες περιοχές. Η δημοσιογράφος επανήλθε λέγοντάς του: «Μα εδώ μιλάμε για σχολεία, καταφύγια αμάχων, κτήρια του ΟΗΕ, νοσοκομεία. Έχετε άραγε σκεφτεί το ενδεχόμενο να δημιουργείτε περισσότερους εχθρούς από όσους εξοντώνετε με την επιχείρηση αυτή;». Η απάντηση, στο ίδιο μήκος κύματος με την προηγούμενη τοποθέτηση, περί των ευθυνών της Χαμάς και της προσπάθειας που καταβάλλει το Τελ Αβίβ να αποφύγει τις απώλειες αμάχων...
Οι συμπλοκές και οι άμαχοι
Σε αντίθεση με όλες τις προηγούμενες ημέρες, χθες, στην αντιπαράθεση μεταξύ των ένοπλων τμημάτων του Ισραήλ και της Χαμάς, κυριάρχησε ένα διαφορετικό στοιχείο. Οι συμπλοκές περιορίστηκαν σε συνοικίες εγκαταλελειμμένες από τους κατοίκους τους.
Αν και η ένταση των μαχών μεταξύ χερσαίων δυνάμεων ήταν μεγάλη -κυρίως στον προσφυγικό καταυλισμό Αλ Μπουρέιγ-, το αποτέλεσμα ήταν δύο νεκροί στις τάξεις των αμάχων. Συνολικά 30 Παλαιστίνιοι νεκροί και περισσότεροι από 80 τραυματίες και, «ως εκ θαύματος», οι άμαχοι δεν υπερτερούν των ενόπλων στη λίστα των θυμάτων και των τραυματιών. Το γεγονός βεβαίως οφείλεται στο ότι το Ισραήλ βομβάρδισε τις θέσεις των ενόπλων και επιχείρησε εκεί όπου βρίσκονταν σε εξέλιξη οι μάχες και όχι στην πόλη της Γάζας ή σε καταφύγια εκτοπισμένων. Αποτέλεσμα του χθεσινού τρόπου δράσης ήταν ότι το Τελ Αβίβ απέδειξε πως έχει τη δυνατότητα να ελέγξει και να διασφαλίσει το μέτωπο στο οποίο επιχειρεί, δίχως να προκύπτουν εκατόμβες νεκρών που βρίσκονται χιλιόμετρα μακριά.
Αναφορικά με τα χτυπήματα προστατευόμενων στόχων τις προηγούμενες ημέρες, αναμένεται με ενδιαφέρον η έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, όταν πλέον ολοκληρωθούν οι εχθροπραξίες. Σύμφωνα με στελέχη της οργάνωσης του ΟΗΕ που βρίσκονται στο πεδίο, υπάρχουν ικανά στοιχεία που συνηγορούν στην τέλεση εγκλημάτων πολέμου, τόσο από πλευράς Ισραήλ όσο και της Χαμάς. Το ίδιο όμως είχε αναφερθεί από τον ΟΗΕ και για τον πόλεμο του 2006 στον Λίβανο και τελικώς δεν αποδόθηκαν κατηγορίες σε καμία πλευρά.
Η εξέλιξη του μετώπου
Αναφορικά με την εξέλιξη του μετώπου και σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, η 188η μεραρχία τεθωρακισμένων, η 1η μεραρχία πεζικού (Γκολάνι) και η 36η μεραρχία αρμάτων μάχης που επιχειρούν στη Γάζα ζήτησαν χθες το πράσινο φως από το υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ για να προελάσουν βαθύτερα στη Λωρίδα της Γάζας, αλλά η απάντηση ήταν αρνητική.
Το εντυπωσιακό στοιχείο είναι πως οι τρεις συγκεκριμένες μεραρχίες έχουν έδρα το βόρειο Ισραήλ. Εφόσον το Τελ Αβίβ αποφάσισε την αποδυνάμωση των βόρειων συνόρων του, αυτό σημαίνει απλώς πως εκτιμούν ως απειροελάχιστη την απειλή από πλευράς Χεζμπολάχ, λόγω της εμπλοκής της στο μέτωπο της Συρίας και του Ιράκ.
Επίσης η χθεσινή ενέργεια του Μπέντζαμιν Νετανιάχου να καλέσει στα όπλα 16.000 εφέδρους, δεν σημαίνει κατ' ανάγκη κλιμάκωση του μετώπου στη Γάζα. Το πρώτο κύμα εφέδρων που κλήθηκαν ακριβώς πριν από έναν μήνα ήταν 16.000 άτομα, άρα πρόκειται για αντικατάσταση αυτών.
Οι δηλώσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού ότι «τα τούνελ θα κατεδαφιστούν, είτε με εκεχειρία είτε δίχως αυτήν» επίσης δεν υποδεικνύουν κλιμάκωση των επιχειρήσεων. Ενδεχομένως να πρόκειται και για σημάδι αναδίπλωσης σε ό,τι αφορά την επέκταση των επιχειρήσεων, αφού ανέφερε πως δεν θα πρέπει να περιμένουν 100% επιτυχία του στόχου.
Η εκτίμηση που κυριαρχεί είναι ότι η δήλωση αυτή είχε ως αποδέκτες τις ομάδες διαπραγμάτευσης στο Κάιρο. Το Ισραήλ ξεκαθαρίζει ότι, αν αποδεχθεί μια εκεχειρία, οι στρατιώτες του θα πρέπει να παραμείνουν για ένα χρονικό διάστημα στην περιοχή, καταστρέφοντας, έστω, κάποια τούνελ - βεβαίως με Ισραηλινούς στρατιώτες εντός της Γάζας είναι μάλλον υπερβολικό να θεωρήσει κάποιος πως η εκεχειρία θα έχει μέλλον.
Οι συνομιλίες στο Κάιρο
Πιθανότατα εντός του Σαββατοκύριακου αναμένονται τα πρώτα σημάδια σχετικά με την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων στο Κάιρο. Η Χαμάς φέρεται να έχει διασφαλίσει κάποια ανταλλάγματα για μια εκεχειρία. Το Ισραήλ μέχρι και σήμερα φέρεται να τα διαπραγματευόταν.
Για την ώρα όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοιχτά. Με δεδομένο πως οι δύο πλευρές έχουν αποδειχθεί εξαιρετικά απρόβλεπτες με βάση τη στάση τους την προηγούμενη περίοδο των διαπραγματεύσεων, οι εκτιμήσεις δεν ενδείκνυνται.
Ακόμα κι ο Τζον Κέρι, χθες, ευχήθηκε να υπάρξει εκεχειρία, αλλά μετά το στραπάτσο της περασμένης εβδομάδας σχολίασε «δεν μπορώ να υποσχεθώ πως θα συμφωνήσουν». Η κλιμάκωση δεν είναι δύσκολο να προκύψει. Η αποκλιμάκωση, ακόμη κι αν συμφωνηθεί, θα περάσει από πολλά στάδια μέχρι να επιτευχθεί.
