Του Θάνου Σαρρή
Η εθνική μας ομάδα των Αστέγων ρίχνεται στη μάχη του Παγκοσμίου Κυπέλλου Αστέγων στο Πόζναν της Πολωνίας, τα παιχνίδια του οποίου ξεκινούν σήμερα. Μια «μάχη» εντελώς διαφορετική από τις ποδοσφαιρικές που έχουμε συνηθίσει. Στο "Μουντιάλ των Αστέγων" η νίκη δεν είναι ο πρωταρχικός σκοπός. Τουλάχιστον για την πλειονότητα των ομάδων. Ο μεγάλος στόχος είναι η κοινωνικοποίηση μέσω του ποδοσφαίρου και η χρησιμοποίηση της μπάλας για τη βελτίωση των ζωών των ανθρώπων που για τον έναν ή τον άλλο λόγο έχουν αναγκαστεί να ζουν στον δρόμο.
Η πρώτη, πειραματική διοργάνωση αστέγων διεξήχθη στο Γκρατς της Αυστρίας το καλοκαίρι του 2003. Οι 18 χώρες και οι 144 ποδοσφαιριστές που αγωνίστηκαν δεν είχαν ιδέα για το τι θα ακολουθούσε. Σε 100 αγώνες μπήκαν 900 γκολ! Χαμόγελα, "fair play" και αλληλεγγύη έδειξαν ότι το ποδόσφαιρο είναι κάτι περισσότερο από 22 ανθρώπους που κλοτσούν μια μπάλα. Το τρόπαιο κατέκτησε η Αυστρία, που νίκησε στον τελικό την Αγγλία, συμμετέχοντας με μία ομάδα που αποτελούταν μόνο από πρόσφυγες! Το εν λόγω "Μουντιάλ" δεν άργησε να γίνει θεσμός, συγκεντρώνοντας μεγάλους υποστηρικτές και φανατικούς θαυμαστές, όπως ο θρυλικός πρώην προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, Σερ Άλεξ Φέργκιουσον και ο προπονητής της Μπάγερν Μονάχου Πεπ Γκουαρδιόλα.
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν οι άστεγοι, οι πρόσφυγες αιτούντες άσυλο και οι ενταγμένοι σε προγράμματα απεξάρτησης. Άνθρωποι δηλαδή, που οι συνθήκες τούς έχουν οδηγήσει στο περιθώριο. Και σίγουρα υπάρχουν και στη χώρα μας, με την κρίση και τα Μνημόνια των τελευταίων χρόνων να φέρνουν ακόμα περισσότερο κόσμο στα όριά του.
Η ελληνική ομάδα ξεκίνησε μέσω της πρωτοβουλίας "Γκολ στη φτώχεια" και έκανε τα πρώτα, δειλά της βήματα το 2006. Μέσω του ποδοσφαίρου, οι εμπνευστές της κίνησης έβλεπαν μία διαδικασία ένταξης και υποστήριξης των ευπαθών κοινωνικών ομάδων, καθώς και έναν τρόπο ευαισθητοποίησης του υπόλοιπου κόσμου. Στην πρώτη προπόνηση που διοργανώθηκε στο γήπεδο του Ρουφ έδωσαν το "παρών" 40 άτομα! Ένα υπέροχο ταξίδι είχε ξεκινήσει...
Η πρώτη συμμετοχή σε Μουντιάλ Αστέγων έγινε το 2007 και, παρ' ότι η ομάδα μας βγήκε 35η στην Κοπεγχάγη, κατέκτησε έναν ξεχωριστό τίτλο. Το Κύπελλο "Fair Play"! Από τότε, η ελληνική ομάδα είναι πάντα παρούσα στο ετήσιο ραντεβού αλληλεγγύης στα γήπεδα του κόσμου, ξεπερνώντας τις δυσκολίες και την έλλειψη χρημάτων για τα ταξίδια ακόμα και με προσωπικά δάνεια. Για πολλούς από τους συμμετέχοντες, άλλωστε, το συγκεκριμένο ταξίδι είναι πραγματικά ταξίδι ζωής. Φέτος, στην αποστολή για την Πολωνία βρίσκεται και μία κοπέλα, απόδειξη του ότι το παιχνίδι δεν γνωρίζει σύνορα και διακρίσεις.
Σε πανεπιστημιακή έρευνα που διεξήχθη το 2010, το μεγαλύτερο ποσοστό των συμμετεχόντων από την ομάδα στάθηκε στη σημασία της συνεργασίας με άλλους και της συμμετοχής. Ένα σημαντικό ποσοστό τόνισε ότι η διαδικασία του ποδοσφαίρου τούς βοήθησε να γνωρίσουν άλλους ανθρώπους, να ενταχθούν και να βελτιώσουν τις διαπροσωπικές τους σχέσεις. Σχεδόν κανείς δεν στάθηκε στο ποδόσφαιρο αυτό καθεαυτό. Αυτό είναι κάτι, άλλωστε, που μας τονίζει χαρακτηριστικά και ο συντονιστής της πρωτοβουλίας, Χρήστος Αλεφάντης: "Το ποδόσφαιρο αφορά όλο τον κόσμο και είναι ένα σπουδαίο κοινωνικό εργαλείο. Στο εξωτερικό περισσότερο προσλαμβάνεται κατά αυτόν τρόπο από τις κοινωνίες και νομίζω ότι και εδώ πρέπει να ξεκινήσουμε να βλέπουμε πιο σοβαρά το παιχνίδι".
Το σύνθημα των διοργανωτών αυτού του ξεχωριστού "Μουντιάλ" είναι "Μία μπάλα μπορεί να αλλάξει τον κόσμο". Και προσπαθούν με όλες τους τις δυνάμεις να το εφαρμόσουν!