Χιλιάδες τόνοι ελαιολάδου παραμένουν εγκλωβισμένοι σε αποθήκες, την ώρα που οι τιμές παραγωγού υποχωρούν και το αυξημένο κόστος καλλιέργειας εξανεμίζει το εισόδημα των ελαιοπαραγωγών. Την εκρηκτική κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στον κλάδο φέρνει στη Βουλή ο βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία κ. Βασίλης Κόκκαλης, καταλογίζοντας στην κυβέρνηση αδράνεια και απουσία ολοκληρωμένου σχεδίου για τη στήριξη της ελληνικής ελαιοκομίας.
Με ερώτηση και αίτηση κατάθεσης εγγράφων προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά ο κ. Κόκκαλης ζητά να αποτυπωθεί με επίσημα στοιχεία το πραγματικό μέγεθος της κρίσης, τόσο σε επίπεδο αποθεμάτων όσο και ως προς τη ζήτηση, τις εξαγωγές και την εξέλιξη των τιμών παραγωγού.
Όπως επισημαίνει, το ελληνικό ελαιόλαδο αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της πρωτογενούς παραγωγής, της μεταποίησης και των εξαγωγών, ενώ από την ελαιοκομία εξαρτάται η οικονομική επιβίωση χιλιάδων αγροτικών οικογενειών και ολόκληρων περιοχών της ελληνικής υπαίθρου.
Παρά τη στρατηγική σημασία του προϊόντος, σύμφωνα με συνεταιρισμούς και οργανώσεις παραγωγών, μεγάλες ποσότητες παραμένουν αδιάθετες, με τους παραγωγούς να βρίσκονται αντιμέτωποι με σημαντική πτώση των τιμών σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο. Την ίδια στιγμή, το κόστος ενέργειας, άρδευσης, λιπασμάτων, φυτοπροστασίας και μεταφορών εξακολουθεί να πιέζει ασφυκτικά το αγροτικό εισόδημα, ενώ στον ήδη δύσκολο αυτό συνδυασμό προστίθενται οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και ο εντεινόμενος διεθνής ανταγωνισμός.
Ο Λαρισαίος βουλευτής υποστηρίζει ότι μέχρι σήμερα δεν έχουν παρουσιαστεί συγκεκριμένες κυβερνητικές πρωτοβουλίες για την απορρόφηση των αποθεμάτων, την ενίσχυση της διαπραγματευτικής θέσης των συνεταιρισμών και την αξιοποίηση των εργαλείων της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Παράλληλα, ζητά απαντήσεις για την ανάπτυξη νέων εξαγωγικών αγορών, την ενίσχυση της τυποποίησης και της πιστοποίησης, αλλά και τη μείωση της εξάρτησης της χώρας από τις εξαγωγές χύμα ελαιολάδου.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει και στη λειτουργία της αγοράς, καλώντας το υπουργείο να παρουσιάσει τις πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί για την αντιμετώπιση των ελληνοποιήσεων, της νοθείας και των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών. Παράλληλα, ρωτά εάν η κυβέρνηση έχει ζητήσει ή σκοπεύει να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την ενεργοποίηση μέτρων στήριξης για τον ελαιοκομικό τομέα.
Ο κ. Κόκκαλης ζητά ακόμη να παρουσιαστεί ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο για την Ελαιοκομία, με συγκεκριμένους στόχους, χρονοδιάγραμμα εφαρμογής και εξασφαλισμένα χρηματοδοτικά εργαλεία, ώστε, όπως σημειώνει, να προστατευθεί το εισόδημα των παραγωγών και να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα του ελληνικού ελαιολάδου.
Με την αίτηση κατάθεσης εγγράφων, απαιτεί από το υπουργείο αναλυτικά στοιχεία ανά Περιφερειακή Ενότητα για τις διαθέσιμες και αδιάθετες ποσότητες ελαιολάδου που βρίσκονται σε συνεταιρισμούς, οργανώσεις παραγωγών, ιδιωτικά ελαιοτριβεία και αποθηκευτικούς χώρους.
Παράλληλα, ζητά τις επίσημες μέσες μηνιαίες τιμές παραγωγού για όλες τις κατηγορίες ελαιολάδου από τον Ιανουάριο του 2024 έως σήμερα, καθώς και το σύνολο της αλληλογραφίας που έχει ανταλλαγεί μεταξύ του υπουργείου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με ενδεχόμενα μέτρα στήριξης.
Στο μικροσκόπιο τίθενται και τα χρήματα που διατέθηκαν την τελευταία πενταετία. Ο πρώην υφυπουργός ζητά πλήρη καταγραφή των εθνικών και ευρωπαϊκών κονδυλίων για την προβολή, την προώθηση, την πιστοποίηση και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού ελαιολάδου, με αναλυτική αναφορά στους δικαιούχους και στις δράσεις που χρηματοδοτήθηκαν.
Αναλυτικά η ερώτηση και η αίτηση κατάθεσης εγγράφων (Α.Κ.Ε.)
Προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Θέμα: «Χιλιάδες τόνοι ελαιολάδου παραμένουν αδιάθετοι και οι παραγωγοί οδηγούνται σε οικονομική ασφυξία, εξαιτίας της κυβερνητικής αδράνειας».
Το ελληνικό ελαιόλαδο αποτελεί διαχρονικά έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της πρωτογενούς παραγωγής, της μεταποίησης και των αγροτικών εξαγωγών της χώρας. Η ελαιοκομία δεν είναι μόνο ένας δυναμικός παραγωγικός κλάδος αλλά συνδέεται άμεσα με την οικονομική επιβίωση χιλιάδων αγροτικών οικογενειών, τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής στην ύπαιθρο και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Παρά τη στρατηγική σημασία του τομέα, η ελληνική ελαιοκομία βρίσκεται τα τελευταία χρόνια αντιμέτωπη με μια βαθιά κρίση. Σύμφωνα με συνεταιρισμούς, οργανώσεις παραγωγών καθώς και δημοσιεύματα του αγροτικού Τύπου, μεγάλες ποσότητες ελαιολάδου παραμένουν αδιάθετες στις αποθήκες ενώ οι τιμές παραγωγού καταγράφουν σημαντική υποχώρηση σε σχέση με τα επίπεδα της προηγούμενης περιόδου. Την ίδια στιγμή, το αυξημένο κόστος παραγωγής, οι ενεργειακές επιβαρύνσεις, το κόστος άρδευσης, λιπασμάτων, φυτοπροστασίας και μεταφορών εξακολουθούν να συμπιέζουν το αγροτικό εισόδημα, όταν ο κλάδος καλείται να αντιμετωπίσει και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και του εντεινόμενου διεθνούς ανταγωνισμού.
Η Κυβέρνηση δεν έχει μέχρι σήμερα παρουσιάσει συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για:
● Την αντιμετώπιση της συσσώρευσης αποθεμάτων ελαιολάδου.
● Την ενίσχυση της εμπορικής διαπραγματευτικής θέσης των συνεταιρισμών και των οργανώσεων παραγωγών ελαιολάδου.
● Την αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.
● Την ανάπτυξη νέων εξαγωγικών αγορών για το ελαιόλαδο.
● Την αύξηση της προστιθέμενης αξίας, μέσω της τυποποίησης και της πιστοποίησης του ελαιολάδου.
● Τη μείωση της εξάρτησης από τις εξαγωγές χύμα ελαιολάδου.
Η εικόνα αυτή αναδεικνύει τις σοβαρές αδυναμίες της κυβερνητικής πολιτικής για τον πρωτογενή τομέα και ειδικότερα για την ελαιοκομία. Παρά τις συνεχείς προειδοποιήσεις των παραγωγικών φορέων, δεν έχει παρουσιαστεί ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης της αγοράς, προστασίας του εισοδήματος των παραγωγών και ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού ελαιολάδου.
Επειδή η ελαιοκομία αποτελεί στρατηγικό τομέα της ελληνικής οικονομίας,
Επειδή οι ελαιοπαραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρή εισοδηματική πίεση,
Επειδή η κυβέρνηση οφείλει να διασφαλίσει τη διαφάνεια στη λειτουργία της αγοράς και να παρουσιάσει συγκεκριμένο σχέδιο στήριξης του κλάδου.
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
1. Ποια είναι η συνολική εικόνα της αγοράς ελαιολάδου, σύμφωνα με τα στοιχεία που διαθέτει το Υπουργείο, ως προς τα αποθέματα, τη ζήτηση, τις εξαγωγές και τις τιμές παραγωγού;
2. Ποια συγκεκριμένα μέτρα σκοπεύει να λάβει για την αποκατάσταση της ομαλής λειτουργίας της αγοράς και την απορρόφηση των αδιάθετων ποσοτήτων;
3. Έχει ζητήσει ή προτίθεται να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την ενεργοποίηση ευρωπαϊκών εργαλείων ή μέτρων στήριξης του ελαιοκομικού τομέα; Αν ναι, ποια είναι αυτά και σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι σχετικές διαδικασίες;
4. Ποιο είναι το σχέδιο της κυβέρνησης για τη στήριξη της τυποποίησης, της εξωστρέφειας και της εμπορικής προώθησης του ελληνικού επώνυμου ελαιολάδου;
5. Ποιες πρωτοβουλίες έχουν αναληφθεί για την αντιμετώπιση των ελληνοποιήσεων, της νοθείας και των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών στην αγορά του ελαιολάδου;
6. Προτίθεται να παρουσιάσει ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο για την Ελαιοκομία με συγκεκριμένους στόχους, χρονοδιάγραμμα εφαρμογής και χρηματοδοτικά εργαλεία;
Αιτούμαι την κατάθεση των ακόλουθων εγγράφων:
1. Αναλυτικά στοιχεία, ανά Περιφερειακή Ενότητα, σχετικά με τις διαθέσιμες και αδιάθετες ποσότητες ελαιολάδου που βρίσκονται σε συνεταιρισμούς, οργανώσεις παραγωγών, ιδιωτικά ελαιοτριβεία ή άλλους χώρους αποθήκευσης, κατά την ημερομηνία απάντησης της παρούσας.
2. Επίσημα στοιχεία των μέσων μηνιαίων τιμών παραγωγού για το εξαιρετικό παρθένο και λοιπές κατηγορίες ελαιολάδου από τον Ιανουάριο του 2024 έως σήμερα.
3. Αντίγραφα κάθε αλληλογραφίας, εισήγησης, υπομνήματος ή άλλου εγγράφου που έχει ανταλλαγεί μεταξύ του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την ενεργοποίηση μέτρων στήριξης της αγοράς ελαιολάδου ή την αξιοποίηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων.
4. Αναλυτικά στοιχεία για τα εθνικά και ενωσιακά κονδύλια που διατέθηκαν κατά την τελευταία πενταετία για δράσεις προβολής, προώθησης, πιστοποίησης και ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού ελαιολάδου, με αναφορά στους δικαιούχους και στις αντίστοιχες δράσεις.
Ο ερωτών Βουλευτής
Κόκκαλης Βασίλειος
