Το "Σπάρταθλον" είναι ο ετήσιος διεθνής αγώνας υπερμαραθωνίου δρόμου 245,3 χιλιομέτρων, που διεξάγεται από το 1983 στη διαδρομή Αθήνα - Σπάρτη. Το "Σπάρταθλον" αναβιώνει το κατόρθωμα του Φειδιππίδη, του αρχαίου Αθηναίου δρομέα, που το 490 π.Χ., πριν από τη μάχη του Μαραθώνα, εστάλη στη Σπάρτη για να ζητήσει βοήθεια στον πόλεμο ενάντια στους Πέρσες. Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, ο Φειδιππίδης έφτασε στη Σπάρτη μια μέρα μετά την αναχώρησή του από την Αθήνα.
Παρακινούμενοι από τις αναφορές του πρώτου ιστορικού, το 1982 πέντε αξιωματικοί της βρετανικής αεροπορίας ταξίδεψαν στην Ελλάδα, με επικεφαλής το σμήναρχο Τζον Φόντεν, με σκοπό να εξακριβώσουν αν ήταν δυνατόν να καλύψουν τα 250 περίπου χιλιόμετρα που απέχουν οι δύο πόλεις σε μιάμιση ημέρα. Ξεκίνησαν το εγχείρημά τους στις 8 Οκτωβρίου 1982 και τρεις από αυτούς κατάφεραν να τερματίσουν. Η βρετανική ομάδα είχε αποδείξει πως ο Ηρόδοτος είχε δίκιο. Ένας άνθρωπος είναι πράγματι ικανός να καλύψει 250 χλμ. σε δύο μέρες και μάλιστα σε λιγότερο από 40 ώρες.
Αμέσως μετά ο πρωτεργάτης του άθλου Τζον Φόντεν οραματίστηκε την καθιέρωση ενός ετήσιου αγώνα, που θα έφερνε στην Ελλάδα δρομείς μακρινών αποστάσεων από όλον τον κόσμο για να τρέξουν στα ίχνη του αρχαίου ημεροδρόμου Φειδιππίδη. Το επόμενο έτος μια πολυεθνική ομάδα υποστηρικτών της ιδέας, με επικεφαλής τον φιλέλληνα Μάικλ Κάλαχαν, οργάνωσαν το Α' Διεθνές Σπάρταθλον, επωνυμία που προέκυψε από το συνδυασμό των ελληνικών λέξεων Σπάρτη και άθλος. Ο αγώνας διεξήχθη με την έγκριση και υπό την εποπτεία του ΣΕΓΑΣ με τη συμμετοχή 45 δρομέων από 11 χώρες και περιελάμβανε και γυναικείες συμμετοχές. Η επιτυχία αυτής της διοργάνωσης ήταν καθοριστική για την καθιέρωση του αγώνα.
Το 1984 ιδρύθηκε ο Διεθνής Σύνδεσμος Σπάρταθλον, που από τότε μέχρι σήμερα διοργανώνει ανελλιπώς τον αγώνα κάθε Σεπτέμβριο, καθώς στον συγκεκριμένο μήνα τοποθετεί χρονικά ο Ηρόδοτος την αποστολή του Φειδιππίδη στην Σπάρτη.
Ο αγώνας είναι πολύ απαιτητικός, όχι μόνο λόγω της απόστασης, αλλά και για τις χρονικές απαιτήσεις περάσματος των σημείων ελέγχου, καθώς και τις καιρικές συνθήκες, καθώς οι δρομείς φθάνουν σε υψόμετρο 1.200 μέτρων. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι κάθε ένα από τα σημεία ελέγχου έχει τους δικούς του χρονικούς περιορισμούς και ο δρομέας θα πρέπει να φθάσει εκεί σε συγκεκριμένο χρονικό πλαίσιο, καθώς διαφορετικά αποκλείεται από τον αγώνα. Οι δρομείς πρέπει να καλύψουν την απόσταση σε τουλάχιστον 36 ώρες, όσο έκανε -στη χειρότερη περίπτωση- κι ο Φειδιππίδης. Το έπαθλο για τους αθλητές που θα τερματίσουν στη Σπάρτη, μπροστά από το άγαλμα του Λεωνίδα, είναι ένα κλαδί ελιάς και νερό από τον ποταμό Ευρώτα, ενώ δεν υπάρχουν χρηματικά βραβεία.
Το ρεκόρ διαδρομής για τους άνδρες κατέχει από το 1984 ο Έλληνας υπερμαραθωνοδρόμος Γιάννης Κούρος με 20 ώρες και 25 λεπτά και για τις γυναίκες η Αμερικανίδα Καταλίν Νάγκι από τη φετινή διοργάνωση με 25 ώρες 7 λεπτά και 13 δευτερόλεπτα.
Από τους 387 δρομείς που ξεκίνησαν το πρωί (7.00) της Παρασκευής 25 Σεπτεμβρίου από τους πρόποδες της Ακρόπολης τερμάτισαν μέσα σε 36 ώρες οι 174. Νικητής αναδείχθηκε ο Γερμανός Φλόριαν Ρόις, που κάλυψε την απόσταση σε 23 ώρες 17' 32''. Ακολούθησε ο Βρετανός Νταν Λάουζον με 23 ώρες 53' 33'' και ελάχιστα πίσω του τερμάτισε ο Δανός Χάνσεμ Κιμ (2 ώρες 54' 38'').
Πρωταγωνίστρια, πάντως, της διοργάνωσης ήταν η Καταλίν Νάγκι, καθώς το ρεκόρ διαδρομής γυναικών που πέτυχε θα μπορούσε να ήταν μεγαλύτερο, αν δεν έκανε λάθος τη διαδρομή, ενώ βρισκόταν στην τρίτη θέση της γενικής κατάταξης, κάτι που της στοίχισε περίπου μια ώρα μέχρι να αντιληφθεί το λάθος της. Δεύτερη στις γυναίκες τερμάτισε η επίσης Αμερικανίδα Άλισον Βέντι (26 ώρες 50' 51'') και τρίτη η Ουγγαρέζα Σίλβια Λούμπικς (29 ώρες 18' 45''), που τερμάτισε για έκτη διαδοχική φορά στο Σπάρταθλον και ήταν η προηγούμενη κάτοχος του ρεκόρ διαδρομής (26 ώρες 53' 40'') από το 2014.
Αξιοσημείωτο είναι ότι τέσσερις Έλληνες τερμάτισαν στην πρώτη 20άδα: 13ος Νίκος Πετρόπουλος (27 ώρες 07' 13''), 15ος Γιάννης Κουκουρίκης (28 ώρες 22' 47''), 19ος Βαγγέλης Μπάκας (28 ώρες 45' 33''), 20ός Γιάννης Δημόπουλος (28 ώρες 45' 33'').
Ο Νίκος Σιδερίδης ήταν σταθερά μέσα στην πρώτη δεκάδα του αγώνα και είχε φθάσει μέχρι την 6η θέση της γενικής κατάταξης, αλλά αντιμετώπισε προβλήματα προς το τέλος του αγώνα και εγκατέλειψε. Το ίδιο ισχύει και για τις Ελληνίδες δρομείς, αφού καμία δεν κατάφερε να τερματίσει.
Στη διάρκεια του Σπάρταθλον δεν ήταν λίγοι οι αθλητές που υπέφεραν από μικροτραυματισμούς, υποθερμία και υπερκόπωση, προβλήματα αναμενόμενα που ξεπεράστηκαν στην πλειοψηφία τους με τη βοήθεια των γιατρών και των φυσιοθεραπευτών. Μεγαλύτερες ήταν οι καταπονήσεις στις πατούσες των αθλητών, αφού τις πρώτες 12 ώρες του αγώνα δοκιμάστηκαν από την υψηλή θερμοκρασία, ενώ κατά τη διάρκεια του δεύτερου 12άωρου του αγώνα από τη βροχή και τις χαμηλές θερμοκρασίες λόγω του υψόμετρου...
Ν.Π.
