Πολύς κόσμος από όλες τις γενιές της Αριστεράς βρέθηκε το περασμένο Σάββατο στο Πολιτιστικό Κέντρο «Μελίνα» του Δήμου Αθηναίων, προκειμένου να παρακολουθήσει την παρουσίαση του βιβλίου του Στέφανου Στεφάνου Ένας από τους πολλούς της ελληνικής Αριστεράς, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Θεμέλιο. Το βιβλίο, το οποίο έχει τη μορφή συνέντευξης στην ιστορικό Χριστίνα Αλεξοπούλου, καταγράφει μέσα από τη ζωή του Στέφανου Στεφάνου, ενός ανθρώπου με τεράστια συμβολή στην Αριστερά και τον πολιτισμό, την πολυκύμαντη πορεία της Αριστεράς στην ταραγμένη περίοδο από την Κατοχή ώς και τη δικτατορία των συνταγματαρχών.
Για το βιβλίο μίλησαν οι Θόδωρος Μαλικιώσης, Ζήσιμος Συνοδινός, Μάκης Τρικούκης και Κώστας Τσουράκης. Τη συζήτηση συντόνισε η Ιωάννα Παπαθανασίου. Την εκδήλωση παρακολούθησαν μεταξύ άλλων ο Τάκης Μπενάς, ο Αριστείδης Μανωλάκος, ο αντιπρόεδρος των ΑΣΚΙ, Ηλίας Νικολακόπουλος, και ο πρώην πρόεδρος του Ινστιτούτου Νίκος Πουλαντζάς, Νίκος Πετραλιάς. Από την Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ παρευρέθησαν ο Γιάννης Μπαλάφας και ο Αλέκος Φλαμπουράρης.
Θόδωρος Μαλικιώσης: Ο καλύτερος επιμελητής - διορθωτής της γενιάς του
Στο ιστορικό πλαίσιο που κινείται το βιβλίο στάθηκε ιδιαίτερα ο Θ. Μαλικιώσης, δηλαδή την περίοδο που σημαδεύεται από το ΕΑΜ, τον Εμφύλιο Πόλεμο, το μετεμφυλιακό κράτος και τις διώξεις των αριστερών και τέλος τη δικτατορία, σημειώνοντας τη συμβολή του Στ. Στεφάνου σε όλη αυτή της διαδρομή. Επεσήμανε την πολύ σημαντική συμβολή του συγγραφέα στην εξορία στο Παρθένι της Λέρου κατά τη δικτατορία, ιδίως στο θέμα της ενότητας των κρατουμένων, παρά τη διάσπαση του ΚΚΕ. Επιπλέον μίλησε για τη δράση του Στ. Στεφάνου ως καθοδηγητικό στέλεχος της νεολαίας Λαμπράκη.
Αναφερόμενος στην περίοδο της Μεταπολίτευσης, ο Θ. Μαλικιώσης τόνισε πως ο Στ. Στεφάνου αναδείχτηκε ως ο καλύτερος επιμελητής-διορθωτής εκδόσεων της γενιάς του, ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στο αρχείο της ΕΔΑ και στο βιβλίο του Τάσου Τρίκκα για την ΕΔΑ, τα οποία «ευτύχησαν» όπως είπε, από τη φροντίδα του.
Ζήσιμος Συνοδινός: Πειθαρχικός στρατιώτης της Αριστεράς
Από το 1946 ώς το 1971, ο Στ. Στεφάνου ήταν διαρκώς υπό δίωξη, υπενθύμισε ο Ζ. Συνοδινός, σημειώνοντας ότι μέσα σε αυτά τα 25 χρόνια ο Στ. Στεφάνου βίωσε 25 μεταγωγές σε φυλακές και εξορίες. Μιλώντας για το βιβλίο, ο Ζ. Συνοδινός τόνισε πως πρόκειται για μια πολύ σημαντική δουλειά που αποτυπώνει τη δράση της ΕΑΜικής και εμφυλιακής Αριστεράς. Ακόμα τόνισε τον ρόλο του συγγραφέα στη Νεολαία της ΕΔΑ και στη Νεολαία Λαμπράκη, υπογραμμίζοντας την ηθική διάσταση της στράτευσής του στην Αριστερά.
Επιπλέον, αναφέρθηκε στη συμβολή του Στ. Στεφάνου τόσο στο αρχείο της ΕΜΙΑΝ όσο και στο ιστορικό αρχείο της Εθνικής Τράπεζας.
Μάκης Τρικούκης: Ιστορικό ντοκουμέντο που εμβαθύνει στα γεγονότα
Το βιβλίο του Στ. Στεφάνου δεν αποτελεί μια απλή παράθεση γεγονότων, τόνισε ο Μ. Τρικούκης, σημειώνοντας πως η ματιά του συγγραφέα εμβαθύνει στα γεγονότα της περιόδου αναφοράς. Επιπλέον, μίλησε για το βιβλίο της Παγώνας Στεφάνου, συζύγου του Στ. Στεφάνου, Των Αφανών. Δύο Τετράδια, Δύο Τετραετίες, το οποίο κυκλοφόρησε το 1998 επίσης από το Θεμέλιο, σημειώνοντας την εξίσου σημαντική συμβολή του στη μακρά σειρά βιβλίων-μαρτυριών από αγωνιστές του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος.
Κώστας Τσουράκης: «Άμεμπτος και ενάρετος»
Ακόμα και όταν πήρε το όπλο, η στράτευση του Στ. Στεφάνου ήταν στράτευση ως πολίτης, τόνισε ο Κ. Τσουράκης. Αναφερόμενος στη ματιά του συγγραφέα πάνω στα γεγονότα, σημείωσε πως πρόκειται για μια νηφάλια, ψύχραιμη και δίκαιη ματιά, χωρίς εμπάθειες και προκαταλήψεις. Μιλώντας για το κλίμα που επικρατούσε κατά τη δεκαετία του '60 και τους αγώνες της ελληνικής αριστερής νεολαίας, αναφέρθηκε στα «Ιουλιανά» και στη μαχητική παρέμβαση των «Λαμπράκηδων».
Στέφανος Στεφάνου: «Επιμένω στο 'ένας από τους πολλούς'»
Το κλείσιμο της εκδήλωσης ανέλαβε το τιμώμενο πρόσωπό της, ο Στέφανος Στεφάνου δηλαδή, υπογραμμίζοντας πως ο τίτλος του βιβλίου εκφράζει την πεποίθησή του, δεν είναι ζήτημα σεμνότητας. Σε ολόκληρη αυτή την κρίσιμη περίοδο «ήμουν ένας από τους πολλούς», επεσήμανε. Ακόμα τόνισε πως προτίμησε να μιλήσει περισσότερο για τους -ξεχασμένους- τόπους εξορίας στο βιβλίο και λιγότερο για την ΕΔΑ, για την οποία έχουν γραφτεί πολλά κείμενα και μελέτες.
Νωρίτερα, η Χριστίνα Αλεξοπούλου ευχαρίστησε όλους τους συντελεστές του βιβλίου και διάβασε ένα ανέκδοτο απόσπασμα από τις πρώτες συνεντεύξεις που είχε πάρει από τον Στ. Στεφάνου.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΙΜΟΣ
