"Τόνι Έρντμαν" (Toni Erdmann)
Σκηνοθεσία: Μάρεν Άντε
Ερμηνεία: Σάντρα Χίλερ, Πέτερ Σιμόνισεκ, Ίνγκριντ Μπισού
Πρόκειται για την ταινία που συζητήθηκε όσο καμία άλλη στο τελευταίο Φεστιβάλ των Καννών, έστω κι αν έφυγε τελικά από τη διοργάνωση χωρίς βραβείο. Στη σκηνοθεσία η Γερμανίδα Μάρεν Αντε, της οποίας η πρώτη μεγάλου μήκους «Το δάσος για τα δέντρα», πτυχιακή της ταινία, βραβεύτηκε το 2005 στο Φεστιβάλ του Σάντανς. Η επόμενη, το "Alle Anderen", γυρισμένο το 2009, κέρδισε το μεγάλο βραβείο της κριτικής επιτροπής στην Μπερλινάλε. Η ηρωίδα του "Τόνι Ερντμαν", η Ινιές, είναι μια νεαρή γυναίκα εντελώς απορροφημένη από τη δουλειά της, σε βαθμό που ξεχνά να ζήσει. Έχει όμως έναν πατέρα, τον Βίνφριντ, που δεν παίρνει τίποτε στα σοβαρά και μια μέρα εμφανίζεται στην πόρτα της, πιέζοντάς τη να δει τη ζωή μέσα από τη δική του οπτική. Αφού αρχικά αποτυγχάνει, υιοθετεί στην πορεία μια διαφορετική περσόνα, γίνεται ο "Τόνι Έρντμαν", πιστεύοντας ότι με αυτό τον τρόπο θα καταφέρει να διεισδύσει στην απροσπέλαστη ζωή της κόρης του... Ο Τόνι Έρντμαν είναι ένας περίεργος τύπος με άθλιο κοστούμι, τραγική περούκα και προβληματική οδοντοστοιχία. Όσο για τα αστεία που κάνει... Αλλά αναπάντεχα, όσο πιο εκκεντρικός γίνεται, τόσο η κόρη του φαίνεται να ανταποκρίνεται...
"Μόνος στο Βερολίνο" (Alone in Berlin)
Σκηνοθεσία: Βενσάν Περέζ
Ερμηνεία: Έμα Τόμσον, Μπρένταν Γκλίζον, Ντάνιελ Μπριλ
Γεννημένος στη Λωζάννη της Ελβετίας, με πατέρα Ισπανό και μητέρα Γερμανίδα, ο ηθοποιός-σκηνοθέτης Βενσάν Περέζ χρησιμοποιεί ως "πρώτη ύλη" για το σενάριό του το γνωστό ομώνυμο μυθιστόρημα του Χανς Φαλάντα (στα ελληνικά σε μετάφραση της Άντζης Σαλταμπάση, από τις εκδόσεις Πόλις). Ο Πρίμο Λέβι είχε χαρακτηρίσει το "Μόνος στο Βερολίνο" "ένα από τα ωραιότερα βιβλία για τη γερμανική αντίσταση κατά του ναζισμού". Είναι το τελευταίο μυθιστόρημα του Χανς Φαλάντα (1893-1947), γραμμένο λίγο πριν τον θάνατό του, φόρος τιμής στους Ότο και Ελίζ Χάμπελ που αντιστάθηκαν τους ναζί μεταξύ 1940 και 1943 και που για τις πράξεις τους εκτελέστηκαν. Το μυθιστόρημα, που έχει διασκευαστεί για τη μεγάλη οθόνη πολλές φορές, "εικονογραφεί" πειστικά την καθημερινή ζωή στο Βερολίνο κατά τη ναζιστική περίοδο. Στο Βερολίνο του 1940, σε μια λαϊκή πολυκατοικία, ένα ζευγάρι, ο Ότο και η Άννα Κβάνγκελ, απελπισμένοι από τον θάνατο του γιου τους στο μέτωπο και τα συνεχή ψέματα που προπαγανδίζει το ναζιστικό καθεστώς, μεταστρέφονται από υποστηρικτές του Χίτλερ και αποφασίζουν να προχωρήσουν σε μια "μοναχική" αντίσταση, με χειρόγραφες μικρές προκηρύξεις που αφήνουν σε διάφορα σημεία της πόλης καλώντας τον λαό να ξεσηκωθεί. Σύντομα ένας επιθεωρητής της Γκεστάπο αναλαμβάνει να ανακαλύψει ποιος κρύβεται πίσω από αυτά τα μηνύματα-προκηρύξεις...
Μια "προκαταρκτική" ένσταση για την ταινία είναι η επιλογή της αγγλικής γλώσσας αντί της γερμανικής. Ο σκηνοθέτης απαντά ότι γύρισε την ταινία στα αγγλικά γιατί το θέμα της "διαπερνά" σήμερα ολόκληρη την Ευρώπη με τη συνεχή άνοδο της Ακροδεξιάς. Με αυτή την έννοια, ίσως είναι σωστή η επιλογή του.
"Η μεγάλη αναμονή" (L'attesa)
Σκηνοθεσία: Πιέρο Μεσίνα
Ερμηνεία: Ζιλιέτ Μπινός, Τζιόρτζιο Κολανγκέλι, Λου Ντε Λαζ, Ντομένικο Ντιέλε
Γεννημένος το 1981στο Καλτατζιρόνε της Σικελίας, ο Πιέρο Μεσίνα κάνει το ντεμπούτο του στην ταινία μεγάλου μήκους με τη "Μεγάλη αναμονή”. Πρωταγωνίστρια η Ζιλιέτ Μπινός, στον ρόλο της Άννας, που περνά μοναχικά τις ημέρες της στα μεγάλα δωμάτια μιας παλιάς βίλας κάπου στη Σικελία. Μια μέρα εμφανίζεται εκεί η Ζαν, η κοπέλα του γιου της, του Τζουζέπε, υποστηρίζοντας ότι ο ίδιος την κάλεσε στη Σικελία με σκοπό να περάσουν τις διακοπές τους μαζί. Και ενώ ο Τζουζέπε δεν είναι εκεί, η Άννα τη διαβεβαιώνει ότι ο γιος της θα επιστρέψει σύντομα και ότι μπορεί να μείνει στη βίλα μέχρι τότε... Οι μέρες περνούν και οι δύο γυναίκες γνωρίζονται καλύτερα μεταξύ τους, ενώ η άγρια ομορφιά του τοπίου της Σικελίας "κυκλώνει" το σπίτι, σε συνδυασμό με την πυκνή ομίχλη... Η ταινία απέσπασε τρία βραβεία στο τελευταίο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας.
"Doctor Strange"
Σκηνοθεσία: Σκοτ Ντέρικσον
Ερμηνεία: Ρέιτσελ Μακ Ανταμς, Μπένεκτιτ Κάμπερμπατς, Τίλντα Σουίντον, Μαντς Μίκελσεν, Σκοτ Άντκινς, Τσιούετελ Έτζιοφορ, Μάικλ Στούλμπαργκ
Με επιρροές από τη μυθολογία του "Μάτριξ" έρχεται ένας ακόμη (κινηματογραφικός) υπερήρωας της Marvel. Η ζωή του διάσημου νευροχειρουργού Στίβεν Στρέιντζ αλλάζει εντελώς όταν έπειτα από ένα φοβερό τροχαίο δεν μπορεί πια να χρησιμοποιήσει τα χέρια του... Η παραδοσιακή ιατρική αποτυγχάνει να τον βοηθήσει και τότε θα αναζητήσει κάποια λύση σε ένα μυστηριώδες μέρος γνωστό ως Kamar-Taj. Γρήγορα αντιλαμβάνεται ότι αυτό δεν είναι ένα απλό κέντρο ανάρρωσης, αλλά η "πρώτη γραμμή" μάχης ενάντια σε αόρατες σκοτεινές δυνάμεις...
"Όλγα" (Olga)
Σκηνοθεσία: Χάιμε Μονζαρντίμ
Ερμηνεία: Καμίλα Μοργκάδο, Λουίς Μέλο Φερνάντα Μοντενέγκρο, Λεόνα Καβάλιο
Παραγωγής 2004, από τη Βραζιλία, με σενάριο βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Φερνάντο Μοράις. Η Όλγα Μπενάριο Γκούτμαν-Πρέστες γεννήθηκε στη Γερμανία το 1908 από εβραϊκή οικογένεια και εντάχθηκε στο κομμουνιστικό κίνημα από τα 15 της χρόνια. Όταν το 1930 ο πρώτος της σύζυγος και στέλεχος του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας Ότο Μπράουν συλλαμβάνεται και φυλακίζεται, η Όλγα οργανώνει μια παράτολμη ένοπλη επιχείρηση για την απόδρασή του μέσα από την αίθουσα όπου δικαζόταν. Διαφεύγουν μαζί στην Τσεχοσλοβακία κι από εκεί στη Σοβιετική Ένωση. Αναλαμβάνει και εκτελεί πολλές διεθνείς αποστολές για λογαριασμό της Κομιντέρν. Το 1934, της ανατίθεται η αποστολή να βοηθήσει τον κομμουνιστή ηγέτη της Βραζιλίας Λουίς Κάρλος Πρέστες να εισέλθει παράνομα στη χώρα του. Η κατάσταση στη Βραζιλία την εποχή εκείνη ήταν ιδιαίτερα κρίσιμη. Κηρύσσεται στρατιωτικός νόμος, εκδίδονται αντικομμουνιστικά διατάγματα και πολύ γρήγορα μπαίνουν οι βάσεις για τη δημιουργία του φασιστικού Estado Novo που εγκαθιδρύθηκε πλήρως το 1937. Η ναζιστική Γερμανία ζητεί την έκδοση της Όλγας. Το καθεστώς στη Βραζιλία καλεί τους πολίτες να αναβαπτιστούν στον «βραζιλιανισμό», παράλληλα με αντισημιτική εκστρατεία. Επίσημα χαρτιά γάμου της Όλγας Μπενάριο με τον Πρέστες δεν υπήρχαν ώστε να θεωρηθεί υπήκοος της Βραζιλίας και να μην μπορεί να εκδοθεί. Οι δικηγόροι που είχαν αναλάβει την υπόθεση στήριξαν την υπεράσπισή τους στο παιδί που επρόκειτο να γεννήσει και προσέφυγαν στο Ανώτατο Δικαστήριο της Βραζιλίας επικαλούμενοι το habeas corpus. Όμως το καθεστώς είχε αρχίσει να φοβάται τη λαϊκή συμπάθεια υπέρ της Όλγας Μπενάριο και το διεθνές κύμα συμπαράστασης. Έτσι το Ανώτατο Δικαστήριο της Βραζιλίας εσπευσμένα βγάζει την απόφασή του ότι η έγκυος Όλγα Μπενάριο μπορεί να εκδοθεί ως "επικίνδυνη για τη δημόσια τάξη αλλοδαπή", ενώ παράλληλα διατυπώνει τη θέση ότι ο στρατιωτικός νόμος που είχε κηρυχθεί στη Βραζιλία υπερίσχυε του habeas corpus (πρωτοφανές για τα παγκόσμια νομικά χρονικά). Η Όλγα Μπενάριο Γκούτμαν-Πρέστες γέννησε τελικά την κόρη της Ανίτα Λεοκάντια Πρέστες μέσα σε γερμανική φυλακή. Η ίδια θανατώθηκε στον θάλαμο αερίων του "κέντρου ευθανασίας" του Μπέρνμπουργκ το 1942.
"Άγνωστοι" (Complete Unknown)
Σκηνοθεσία: Τζόσουα Μάρστον
Ερμηνεία: Ρέιτσελ Βάις, Μάικλ Σάνον, Κάθι Μπέιτς, Ντάνι Γκλόβερ
Μέτριο θρίλερ, πρώτη αγγλόφωνη ταινία του Μάρστον, με τη Ρέιτσελ Βάις να υποδύεται μια μυστηριώδη γυναίκα, την Άλις, που φαίνεται να έχει διαγράψει το παρελθόν της...