Ο Μάρκος Δεληβοριάς είναι ένας ιδιαιτέρως ιδιοσυγκρασιακός δημιουργός, ο οποίος έχει επιλέξει ως βασικό εκφραστικό του όχημα τις φόρμες του blues και της αμερικανικής folk και, ως εκ τούτου, τον αγγλικό στίχο. Μετά από πέντε δίσκους, στους οποίους ερμήνευε ο ίδιος τα τραγούδια του σχημάτισε με μια τραγουδίστρια τους Mary and the photo frame για ακόμα έναν και στη συνέχεια μας αιφνιδίασε κυκλοφορώντας το πρώτο album του με ελληνικό στίχο, το οποίο αποκάλυψε και το αυτοσαρκαστικό του χιούμορ, είναι χαρακτηριστικό ότι το σχήμα που τον συνόδευε ονομαζόταν... Οι φίλοι του Παβαρότι!
Τέσσερα χρόνια μετά, όμως, επιστρέφει όχι μόνο στον αγγλικό στίχο αλλά και με κάτι επίσης εντελώς διαφορετικό. Το «In search of love» είναι μια σειρά τραγουδιών για τις πρώην σχέσεις του και, για να γίνει η υπόθεση ακόμα πιο προσωπική, αυτή τη φορά έπαιξε ο ίδιος όλα τα όργανα, όλων των ειδών τις κιθάρες, μπάσο, πιάνο αλλά ακόμα και ντραμς πλην δύο εξαιρέσεων που τα τελευταία παίζουν άλλοι. Το αποτέλεσμα είναι μια όλως απρόβλεπτη... ενδοσκόπηση μετά μουσικής, χρήσιμη σίγουρα για τον ίδιο και πολύ όμορφη για εμάς τους υπόλοιπους!
Συνέντευξη στον Θάνο Μαντζάνα
* Η πρώτη ερώτηση δεν μπορεί φυσικά παρά να είναι τι έκανε την ενασχόλησή σου με τον ελληνικό στίχο να διαρκέσει μόλις για έναν δίσκο και τώρα να επιστρέφετε και πάλι στον αγγλικό. Δεδομένου και του πολύ προσωπικού χαρακτήρα αυτού του δίσκου, θα μπορούσαμε να πούμε και ότι η ίδια η δουλειά σου πια σου δείχνει ως καλύτερο εκφραστικό όχημα την αγγλική γλώσσα αντί για τη μητρική σου;
Ήταν τελείως φυσικό το να επιστρέψω στα τραγούδια με αγγλικό στίχο, καθώς κατά έναν περίεργο τρόπο αυτός με εκφράζει πολύ περισσότερο και μου προκύπτει πολύ πιο αυθόρμητα. Αν και η επιλογή μου της αγγλικής γλώσσας γίνεται πάντα κόντρα στη φωνή της λογικής που μου υπαγορεύει, όπως και διάφοροι γνωστοί μου, ότι θα ήταν προς το συμφέρον μου να γράφω στην ελληνική.
* Θα μπορούσαμε να αποκαλέσουμε το περιεχόμενο αυτού του δίσκου... αναδρομικά ερωτικά τραγούδια;
Αυτός ο δίσκος ξεκίνησε με διάθεση να κοιτάξω το παρελθόν μου και τις σχέσεις μου, κάπως σαν τον τύπο στην ταινία "High fidelity" ή τον άλλο στο φιλμ "Broken flowers", αλλά έγινε περισσότερο ένας δίσκος που κατέγραψε δύο περιπετειώδεις σχέσεις μου οι οποίες «έτρεξαν» καθώς η διαδικασία του βρισκόταν σε εξέλιξη. Έτσι έγινε ένας δίσκος «ντοκιμαντερίστικος», θα μπορούσα να πω αστειευόμενος... Παρακολούθησε τη ζωή μου και, καθώς αυτή προχωρούσε, τραγούδια πετιόντουσαν και τραγούδια φτιαχνόντουσαν. Συνολικά έφτιαξα δεκαέξι και κράτησα δέκα.
* Τα τραγούδια αυτά είναι αποκλειστικά ματιές στο παρελθόν σου ή μέσα από αυτά προσπαθείτε να αποσαφηνίσεις και να δεις πιο καθαρά πώς θα ήθελες έστω να είναι το μέλλον;
Η πιο συγκεκριμένη περιγραφή για το πως θα ήθελα να είναι το μέλλον βρίσκεται στο «Love in the fields», το μοναδικό κομμάτι του δίσκου που αναφέρεται σε μέλλοντα χρόνο και σε φανταστικό πρόσωπο: There's love to come / Love that will be / Love forever / Love for me / And there's love for you / And it could be mine / Love that's true / Waiting down the line / Love in the fields / Love by the sea / Love in the mountains / Love up a tree!
* Νοσταλγία, απογοήτευση, πίκρα, αναθεώρηση, αυτογνωσία... Ποια από αυτές τις λέξεις ή ίσως κάποια άλλη συνοψίζει καλύτερα το κυρίαρχο συναίσθημα του δίσκου;
Αυτογνωσία θα έλεγα... Και σε ευχαριστώ για το ότι προσπαθείς να κατανοήσεις τόσο βαθιά τη μουσική.
* Αυτοψυχαναλύεστε πάνω από όλα σε αυτά τα τραγούδια;
Αν ήξερα κάτι για την ψυχανάλυση, θα μπορούσα να συμφωνήσω! Απλά κάνω αυτό που με διασκεδάζει, δηλαδή φτιάχνω τραγούδια. Και υπάρχουν δύο τρόποι γι' αυτό. Ο ένας είναι να φτιάχνεις τελείως φανταστικές ιστορίες, όπως ο Paul McCartney στο «Eleanor Rigby» ας πούμε, και ο άλλος είναι να αντλείς από τα προσωπικά σου βιώματα. Σε αυτό τον δίσκο έχουμε να κάνουμε με τη δεύτερη περίπτωση. Υποθέτω όμως, επειδή θίγεις το θέμα ψυχανάλυση, ότι τα τραγούδια αυτά μπορεί και να λειτουργούν με έναν τρόπο θεραπευτικό. Για παράδειγμα, αν σε βοηθήσουν να κερδίσεις τη γυναίκα που έχασες σε έχουν θεραπεύσει από την ερωτική απογοήτευση! (γέλια)
* Έχοντας βιώσει την εμπειρία της σύλληψης αλλά και τη διαδικασία της πραγματοποίησης αυτού του album, θα έλεγες ότι το παρελθόν μάς φορτώνει μόνο με βάρη, κάποιες ευχάριστες αποσκευές για τη συνέχεια ή τίποτα από τα δύο και δεν είναι παρά χρονικά σημεία που ξεθωριάζουν και εξαφανίζονται όσο απομακρυνόμαστε από αυτά;
Νομίζω το παρελθόν είναι αποσκευές με καλό και κακό περιεχόμενο... Και οι στιγμές δεν ξεθωριάζουν. Δεν ξέρω πολλά για το πώς παρασκευάζεται το ουίσκι, αλλά υποθέτω ότι, όπως μέσα από τις διάφορες επεξεργασίες με την τελική απόσταξη συλλέγεται το ποτό με το υπέροχο χρώμα που λάμπει στο φως, έτσι και συγκεκριμένες εμπειρίες λάμπουν ανάμεσα σε άλλες που ξεθωριάζουν. Σίγουρα σε αυτόν τον δίσκο συνέλεξα μερικές τέτοιες.
* Περνάμε λοιπόν όλη τη ζωή μας αναζητώντας την αγάπη; Και, αν ναι, είναι μόνο η ερωτική ή γενικότερα η αγάπη;
Για όσους δεν έχουν την τύχη να έχουν βρει τον σύντροφο της ζωής τους ναι, η ζωή είναι μια συνεχής αναζήτηση. Νομίζω ότι υπάρχει χρόνος για την πτήση της πεταλούδας από λουλούδι σε λουλούδι, αλλά και χρόνος για το ζευγάρωμα του δελφινιού. Φυσικά, υπάρχει και η αγάπη για τα παιδιά μας, όπως την κόρη μου, την οποία κατέγραψα στο τραγούδι «Aliki».
* Το «Rivals» είναι κάτι σαν μουσική εκδοχή της ταινίας «Κράμερ εναντίον Κράμερ»;
Είναι μια ενδιαφέρουσα περίπτωση τραγουδιού, γιατί υπάρχει η υποθετική ιστορία και η αληθινή πίσω από αυτή. Η πρώτη είναι το λυσσαλέο κυνηγητό μεταξύ ενός ντεσπεράντο και ενός κυνηγού κεφαλών στην Άγρια Δύση και η δεύτερη ο «αλληλοσκοτωμός» ανάμεσα σε ένα χωρισμένο ζευγάρι με παιδί. Ο ντεσπεράντο και ο κυνηγός κεφαλών, σε μια στιγμή διαύγειας, συνειδητοποιούν ότι μοιράζονται την ομορφιά της κόκκινης ερήμου της Αριζόνα και το πρώην ζευγάρι σε μια αντίστοιχη στιγμή συνειδητοποιεί ότι, αν και «εχθροί», τους ενώνει η ομορφιά του μεγαλώματος του παιδιού τους.
* Πώς ήταν η αίσθηση του να κάνεις ολόκληρο τον δίσκο μόνος σου; Πολύ μοναχική, σου έλειψε η συντροφιά και ίσως και η συμβολή άλλων μουσικών ή όχι; Είναι μια εμπειρία που θα την επαναλάμβανες;
Αγαπώ κάποιους μουσικούς που είναι αυτό που λέμε multi-instrumentalists, δηλαδή παίζουν διάφορα όργανα, όπως ο Paul McCartney και ο Mike Oldfield. Το να παίξεις όλα τα όργανα σε έναν δίσκο, όπως έκανα εγώ σε αυτόν, είναι ένα στοίχημα που, αν κερδηθεί, σε γεμίζει υπερηφάνεια αλλά και τα ίδια τα ηχογραφήματα αποκτούν ένα ιδιαίτερα προσωπικό στιλ που τα κάνει να μη μοιάζουν με οτιδήποτε άλλο. Γιατί το παίξιμο είναι σαν τον γραφικό χαρακτήρα, αν καλέσεις session μουσικούς, εξειδικευμένους ο καθένας στο όργανό του, θα σου ανοίξουν άλλους ορίζοντες, αλλά θα παίξουν πράγματα που τα έχουν παίξει και αλλού. Δεν ήταν μοναχική εμπειρία, γιατί είχα την παρέα του Κώστα και του Simon, των ηχοληπτών του δίσκου, και, ναι, σαφέστατα θα την επαναλάβω.
* Και, ακριβώς γι' αυτό, πόσο εύκολο είναι να παιχτούν ζωντανά αυτά τα τραγούδια;
Βλέπω το live σαν κάτι τελείως διαφορετικό από τον δίσκο. Δεν αγχώνομαι να βγουν ίδια τα τραγούδια. Αντίθετα, θεωρώ σαν κάτι πολύ όμορφο το να βγαίνουν πιο «γκαζωμένα». Έτσι, συνεργάζομαι με φίλους μουσικούς. Εκτός από εμένα, παίζει κιθάρα ο Πέτρος Μιχόπουλος, μπάσο ο Δημήτρης Μπαλογιάννης και ντραμς ο Alessandro Castagneri. Έχουμε ήδη κάνει δύο live και θα ακολουθήσουν πολλά ακόμα!
* Είναι ενδιαφέρον ότι το ίδιο περίπου διάστημα που εσύ έκανες αυτό τον δίσκο, ο εξάδελφος σου Φοίβος Δεληβοριάς έκανε έναν άλλο, το «Καλλιθέα», που επίσης κοιτάζει προς το παρελθόν μιας περιοχής και μιας συγκεκριμένης εποχής όμως στη δική του περίπτωση. Πώς βλέπεις αυτή τη σύμπτωση έμπνευσης και σε ένα βαθμό και θεματολογίας;
Είναι φυσιολογικό να ασχολούμαστε με το παρελθόν. Το παρόν είναι απλά μια στιγμή και το μέλλον δεν το ξέρουμε! Ο τρόπος που καθένας μας αντιμετωπίζει το παρελθόν όμως είναι τελείως διαφορετικός, εγώ το αντιμετωπίζω σαν κάτι προσωπικό, ενώ ο Φοίβος από κοινωνικοπολιτική πλευρά.
* Και τα πιο άμεσα σχέδιά σου μετά από αυτό τον δίσκο;
Για το project των Mary and the empty frame, δεν υπάρχουν σχέδια για το άμεσο μέλλον, γιατί η Μαρία είναι στην Αγγλία και χωρίς αυτή το σχήμα είναι μόνο μια... κορνίζα! Τα τραγούδια βέβαια είναι δικά μου και έτσι παίζω κανα - δυο στις συναυλίες μου. Τα πιο άμεσα σχέδιά μου δεν μπορούν παρά να είναι η προώθηση του «In search of love» με μια σειρά συναυλιών.
Και καθώς για τον Μάρκο Δεληβοριά η ζωή, εκτός από αναζήτηση της αγάπης, είναι και συνεχής αναζήτηση της μουσικής εξέλιξης, είμαστε σίγουροι ότι και για το μέλλον μάς ετοιμάζει κάτι εξίσου απρόβλεπτο και ενδιαφέρον...