Συνεχίζοντας την ανάπτυξη της σκέψης περί βιβλιοθηκών στον 21ο αιώνα, σήμερα, αντί άλλων, θα παραθέσουμε αποσπάσματα από τη Διακήρυξη της UNESCO/IFLA για τις Δημόσιες Βιβλιοθήκες (1994): «Να δημιουργεί και να ενισχύει τις συνήθειες της ανάγνωσης στα παιδιά ήδη από τη πολύ μικρή ηλικία, να υποστηρίζει τόσο την εξατομικευμένη όσο και την αυτοκαθοριζόμενη μάθηση καθώς και την επίσημη εκπαίδευση σε όλα τα επίπεδα, να προσφέρει ευκαιρίες για προσωπική δημιουργική ανάπτυξη, να διεγείρει τη φαντασία και τη δημιουργικότητα των παιδιών και των νέων, να καλλιεργεί τη συναίσθηση της αξίας της πολιτισμικής κληρονομιάς, τον θαυμασμό για τις καλές τέχνες, τα επιστημονικά επιτεύγματα και τις καινοτομίες, να παρέχει πρόσβαση στις πολιτιστικές εκφράσεις όλων των παραστατικών τεχνών, να ενθαρρύνει τον διαπολιτισμικό διάλογο και να αντιμετωπίζει ευνοϊκά την πολιτισμική ποικιλομορφία, να στηρίζει την προφορική παράδοση, να εξασφαλίζει πρόσβαση για τους πολίτες σε όλα τα είδη των τοπικών πληροφοριών της κοινότητας στην οποία ανήκουν, να παρέχει επαρκείς υπηρεσίες πληροφόρησης στις τοπικές επιχειρήσεις, τις ενώσεις και τις ενδιαφερόμενες ομάδες, να διευκολύνει την ανάπτυξη των βασικών δεξιοτήτων στην εκπαίδευση της πληροφορικής και στη χρήση των υπολογιστών, να υποστηρίζει και να συμμετέχει σε δραστηριότητες και προγράμματα βασικής εκπαίδευσης για όλες τις ηλικιακές ομάδες, λαμβάνοντας η ίδια η βιβλιοθήκη πρωτοβουλίες για τέτοιες δραστηριότητες εάν κριθεί απαραίτητο».
Επειδή «η εποικοδομητική συμμετοχή και η εδραίωση της Δημοκρατίας εξαρτάται από το ικανοποιητικό επίπεδο της Παιδείας καθώς και από την ελεύθερη και απεριόριστη πρόσβαση στη γνώση, τη διανόηση, τον πολιτισμό και την πληροφορία». Τότε μόνο η βιβλιοθήκη επιτελεί πραγματικά τον ρόλο της. Όταν λειτουργεί με το σύνολο των παραπάνω προϋποθέσεων. Η βιβλιοθήκη είναι ένας πολύπλοκος οργανισμός. Είναι μια δημόσια χρηματοδοτούμενη υποδομή προς όφελος του συνόλου της κοινωνίας που υπηρετεί. Είναι, ίσως, από τους ελάχιστους εναπομείναντες δημόσιους θεσμούς που συνεχίζουν να λειτουργούν ως τέτοιοι παγκοσμίως.
Παρατηρούμε στη Διακήρυξη μια πληθώρα δράσεων που οφείλει να καλύπτει μια σύγχρονη λαϊκή βιβλιοθήκη. Αν και εφόσον καλύπτει αυτή την ανάγκη στην τοπική κοινωνία που υπηρετεί, τότε μπορεί απρόσκοπτα να ψάξει ακόμα πιο πρωτότυπες υπηρεσίες να προσφέρει. Το κυνήγι του καινούργιου, ο δρόμος της μεταμοντέρνας «υβριδικής» βιβλιοθήκης περνάει από την επίτευξη των στόχων που θέτουν η UNESCO και η IFLA (Παγκόσμια Ομοσπονδία Ενώσεων Βιβλιοθηκών). Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι οι βιβλιοθήκες δεν αντικαθιστούν τα πολιτιστικά κέντρα ή τους παιδικούς σταθμούς. Και, όπως παραθέσαμε στο προηγούμενο άρθρο, οι βιβλιοθήκες δεν είναι μόνο η απάντηση στο πρόβλημα του ελεύθερου χρόνου. Οι βιβλιοθήκες είναι η Δημοκρατία που λειτουργεί.
Καλλίμαχος
