ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΟΥΡΙΔΗΣ
Μια διοικητική "πυραμίδα", στην κορυφή της οποίας θα βρίσκεται μια εξαμελής επιτροπή ελέγχου όλου του ελληνικού τραπεζικού συστήματος υπό την εποπτεία της κυβέρνησης και των θεσμών, προβλέπει το νομοσχέδιο για την ανακεφαλαιοποίηση. Η συγκεκριμένη δύναται να ελέγχει και να αξιολογεί όλα τα μέλη του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, αλλά και να έχει πρόσβαση σε όλα τα στοιχεία και τις εκθέσεις που αυτό καταρτίζει.
Επί της ουσίας μπορεί να εισηγηθεί την απόλυση ή και να την πραγματοποιήσει, άνευ αποζημίωσης σε κάποιες περιπτώσεις, οποιουδήποτε μέλους του, την τελική απόφαση όμως, στις πλείστες περιπτώσεις, λαμβάνει ο υπουργός Οικονομικών. Με τη σειρά του το ΤΧΣ, σε συνεργασία με έναν ανεξάρτητο διεθνή αξιολογητή, μπορεί να προχωρήσει σε ενδελεχή έλεγχο της "ικανότητας" των διοικήσεων των τραπεζών, καθώς και ανώτερων στελεχών τους, προτείνοντας μάλιστα στη Γενική Συνέλευση των Μετόχων αντικαταστάσεις, όπου κρίνεται απαραίτητο.
Η Επιτροπή Επιλογής αποτελείται από έξι εμπειρογνώμονες, εκ των οποίων τρεις, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου (με διπλή ψήφο σε περίπτωση ισοψηφίας), υποδεικνύονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας αντίστοιχα, δύο από τον υπουργό Οικονομικών και ένας από την Τράπεζα της Ελλάδος. Οι ανωτέρω πέντε θεσμοί και αρχές διαθέτουν από έναν παρατηρητή στην Επιτροπή. Η θητεία της Επιτροπής ορίζεται για δύο έτη με δυνατότητα ανανέωσης.
Ελέγχει και απολύει μέλη του ΤΧΣ
Η Επιτροπή:
α) Επιλέγει τα μέλη του Γενικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΤΧΣ και προτείνει την αμοιβή τους.
β) Αξιολογεί κάθε χρόνο τα μέλη του Γενικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΤΧΣ. Για τον σκοπό αυτόν έχει το δικαίωμα να ζητήσει από το Ταμείο την παροχή οποιασδήποτε έκθεσης και πληροφορίας που διαθέτει.
γ) Απομακρύνει οποιοδήποτε μέλος του Γενικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επιτροπής.
Η Επιτροπή επιλέγει υποψήφιους για το Γενικό Συμβούλιο και την Εκτελεστική Επιτροπή και υποστηρίζεται από ένα διεθνώς αναγνωρισμένο σύμβουλο προσλήψεων που επιλέγεται από την Επιτροπή και προσλαμβάνεται από το Ταμείο. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιλογής, η Επιτροπή προτείνει στον υπουργό Οικονομικών μία λίστα επικρατέστερων υποψηφίων για τη συγκεκριμένη θέση, καθώς και ένα εύρος αμοιβών των μελών του Γενικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επιτροπής.
Η Επιτροπή, μετά από αξιολόγηση της απόδοσης των μελών, μπορεί να προτείνει στον υπουργό την απομάκρυνση ενός μέλους του Γενικού Συμβουλίου ή της Εκτελεστικής Επιτροπής. Σε αυτή την περίπτωση οι λόγοι για την απόλυση του μέλους καθορίζονται από την πρόταση της Επιτροπής Επιλογής. Ο υπουργός Οικονομικών αποφασίζει την απόλυση ενός μέλους υπό την προϋπόθεση ότι έχει πραγματοποιηθεί η αξιολόγηση της Επιτροπής Επιλογής που προβλέπεται στην παράγραφο 7. Το μέλος που απομακρύνεται σύμφωνα με αυτή την παράγραφο δεν δικαιούται αποζημίωση.
Σε ποιους λογοδοτεί
Η Επιτροπή αναφέρεται για τις δραστηριότητές της στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας, το υπουργείο Οικονομικών και την Τράπεζα της Ελλάδος όταν απαιτείται. Αντίγραφο της αναφοράς κατατίθεται στο EuroWorkingGroup.
Τα μέλη της Επιτροπής δεν έχουν αστική ευθύνη έναντι τρίτων για πράξεις ή παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, εκτός από περιπτώσεις δόλου ή βαριάς αμέλειας.
Ενίσχυση Δημοσίου στις τράπεζες και βέτο!
Βάσει του νομοσχεδίου, ισχυροποιείται και η θέση του Δημοσίου στις τράπεζες μέσω ΤΧΣ. Το σχέδιο νόμου ορίζει ότι το Δημόσιο θα λάβει κοινές μετοχές με πλήρη δικαιώματα ψήφου. Αν μια τράπεζα πετύχει να συγκεντρώσει από ιδιώτες πάνω από το 50% της αύξησης κεφαλαίου τα δικαιώματα ψήφου του ΤΧΣ περιορίζονται μόνο σε στρατηγικής σημασίας θέματα. Το Ταμείο εκπροσωπείται με ένα μέλος στο Διοικητικό Συμβούλιο της τράπεζας στο οποίο έχει παρασχεθεί κεφαλαιακή ενίσχυση.
Ο εκπρόσωπος του Ταμείου στο Διοικητικό Συμβούλιο έχει:
α) Το δικαίωμα να ζητεί τη σύγκληση της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων.
β) Το δικαίωμα αρνησικυρίας (βέτο) στη λήψη οποιοσδήποτε απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου της τράπεζας:
i) Σχετικής με τη διανομή μερισμάτων και την πολιτική παροχών και πρόσθετων απολαβών προς τον Πρόεδρο, τον Διευθύνοντα Σύμβουλο και τα λοιπά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, καθώς και για όσους έχουν τη θέση και εκτελούν καθήκοντα γενικού διευθυντή, καθώς και για τους αναπληρωτές τους!
ii) Εφόσον η υπό συζήτηση απόφαση δύναται να θέσει σε κίνδυνο τα συμφέροντα των καταθετών ή να επηρεάσει σοβαρά τη ρευστότητα και μια σειρά άλλους παράγοντες.
Βήμα - βήμα η αξιολόγηση των διοικήσεων
Το Ταμείο, με τη βοήθεια ανεξάρτητου συμβούλου διεθνούς κύρους, εμπειρίας και εξειδίκευσης, θα βάλει "χέρι", κατά το κοινώς λεγόμενο, στις διοικήσεις των τραπεζών. Πρόκειται για αξιολόγηση που θα περιλαμβάνει και τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου και των επιτροπών της κάθε τράπεζας.
Η αξιολόγηση θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων ότι το μέλος θα πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον δεκαετή διεθνή εμπειρία, εκ των οποίων τουλάχιστον τρία έτη ως μέλος διοικητικού συμβουλίου πιστωτικού ιδρύματος. Η ανωτέρω διεθνής εμπειρία θα πρέπει να είναι σε διευθυντικό επίπεδο και να έχει αποκτηθεί στους τομείς της τραπεζικής, της ελεγκτικής, της διαχείρισης κινδύνων ή της διαχείρισης προβληματικών στοιχείων ενεργητικού. Το διοικητικό συμβούλιο θα πρέπει να διαθέτει σε συλλογικό επίπεδο την απαραίτητη γνώση και εμπειρία που ανταποκρίνεται στο επιχειρηματικό πρότυπο και στη χρηματοοικονομική κατάσταση του πιστωτικού ιδρύματος.
Αντικατάσταση αν δεν πληρούνται τα κριτήρια
Στην περίπτωση που η αξιολόγηση του διοικητικού συμβουλίου δεν πληροί τα σχετικά κριτήρια, το Ταμείο θα ενημερώνει το διοικητικό συμβούλιο και, εφόσον το τελευταίο δεν λάβει τα απαραίτητα μέτρα για την υλοποίηση των σχετικών προτάσεων, το Ταμείο θα συγκαλεί τη γενική συνέλευση των μετόχων με σκοπό την ενημέρωσή τους και θα προτείνει τις απαιτούμενες αλλαγές. Το Ταμείο θα αποστέλλει τα αποτελέσματα της αξιολόγησης στις αρμόδιες εποπτικές αρχές.
Στην περίπτωση που το μέλος του διοικητικού συμβουλίου ή της επιτροπής αυτού δεν πληροί τα σχετικά κριτήρια ή το διοικητικό συμβούλιο ως σώμα δεν ικανοποιεί την προτεινόμενη δομή ως προς το μέγεθος, την κατανομή των αρμοδιοτήτων και εξειδίκευσης και σε περίπτωση που οι απαιτούμενες αλλαγές δεν μπορούν να υλοποιηθούν με άλλο τρόπο, τότε θα υπάρξει σύσταση για αλλαγή συγκεκριμένων μελών του διοικητικού συμβουλίου ή των επιτροπών του.
Στην περίπτωση που η γενική συνέλευση των μετόχων δεν συμφωνήσει εντός τριών μηνών με την αντικατάσταση των μελών του διοικητικού συμβουλίου, τότε το Ταμείο θα δημοσιοποιήσει εντός τεσσάρων εβδομάδων στην ιστοσελίδα του σχετική αναφορά η οποία θα περιλαμβάνει την επωνυμία του πιστωτικού ιδρύματος, τις προτάσεις και τον αριθμό των μελών του.