Μέχρι και 1,6 δισ. ευρώ επιπλέον έσοδα στον κρατικό προϋπολογισμό θα μπορούσε να αποδώσει η υιοθέτηση κινήτρων για την ενθάρρυνση των ηλεκτρονικών συναλλαγών, κατά το πρώτο έτος εφαρμογής τους. Σύμφωνα με σχετική μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), η χρήση ηλεκτρονικών μέσων πληρωμών (ΗΜΠ) μπορεί να συμβάλει αποφασιστικά στην προσπάθεια για τον περιορισμό της παραοικονομίας και τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης. Στο κεντρικό σενάριο των προσομοιώσεων, το καθαρό δημοσιονομικό όφελος υπολογίζεται ότι υπερβαίνει τα 690 εκατ. ευρώ το πρώτο έτος εφαρμογής των μέτρων, ενώ στο αισιόδοξο σενάριο προσεγγίζουν το 1,6 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, όπως καταγράφεται στη μελέτη, παρά την αύξηση που έχει σημειωθεί από το 2001 στη χρήση ΗΜΠ, η χώρα μας εξακολουθεί να υστερεί κατά πολύ σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με βάση την αξία συναλλαγών ανά κάτοικο το 2013, η Ελλάδα βρισκόταν υψηλότερα μόνο από την Κροατία και τη Βουλγαρία, ενώ σε όρους αριθμού συναλλαγών ανά κάτοικο η Ελλάδα κατείχε την τελευταία θέση στη σχετική κατάταξη.
Ο αριθμός των συναλλαγών αυξάνεται την περίοδο 2008-2013 κατά μόλις 1,6% ανά έτος, με τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση κατά τη συγκεκριμένη περίοδο να καταγράφεται το 2013 (+5,5%). Η αξία τους περιορίζεται αισθητά την περίοδο της κρίσης (2008-2013) και τη διετία 2012-2013 κατέρχεται στα επίπεδα του 2005. Επίσης, σε αντίθεση με την Ευρωζώνη, στην Ελλάδα εξακολουθεί να χρησιμοποιείται έντονα η επιταγή ως μέσο συναλλαγής καθώς προσφέρει άτυπα τη δυνατότητα παροχής πίστωσης.
Κίνητρα
Αναγνωρίζοντας τη σημασία των ΗΜΠ για τον περιορισμό της παραοικονομίας, αρκετές χώρες έχουν θεσπίσει κίνητρα για την ενίσχυση της χρήσης των ΗΜΠ, όπως εκπτώσεις στους έμμεσους φόρους (όπως ΦΠΑ) και άμεσους φόρους (όπως φόρους εισοδήματος), λοταρίες και απαγόρευση της χρήσης μετρητών για συναλλαγές μεγαλύτερης αξίας κ.ά.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τη μελέτη, η θέσπιση κινήτρων για την ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών στη Νότια Κορέα οδήγησε σε αύξηση του μεριδίου των καρτών πληρωμής σε πάνω από 65% της ιδιωτικής κατανάλωσης το 2010, από 14,7% το 1999. Την αντίστοιχη περίοδο, οι συνολικές εισπράξεις από τον φόρο εισοδήματος στη χώρα αυξάνονταν κατά 13,6% ετησίως, ξεπερνώντας σημαντικά τους ρυθμούς αύξησης του ΑΕΠ (6,5% κατά μέσο όρο την περίοδο 2000-2009).
Στρεβλώσεις στις τραπεζικές συναλλαγές
Τις στρεβλώσεις που έχουν επιφέρει τα capital controls στην πραγματική οικονομία και στο επιχειρείν επισημαίνει η ΓΣΕΒΕΕ, σε επιστολή που απέστειλε προς τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδας Ι. Στουρνάρα και την πρόεδρο της Ένωσης Ελληνικών Τραπεζών, Λούκα Κατσέλη, καταγράφοντας μεταξύ αυτών τα ποσοστά προμήθειας για τις συναλλαγές μέσω POS και καρτών που παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά, όπως και το κόστος συνδρομής και το επιτόκιο δανεισμού που αφορά στη χρήση πιστωτικών καρτών για τους καταναλωτές και είναι πολύ υψηλό.
Γ.Α.
