Ψηλά στην ατζέντα του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που συνυπήρξε πριν από τις εκλογές της 20ής Σεπτεμβρίου επί επτά μήνες με τους τομείς της βιομηχανίας και της αγροτικής ανάπτυξης ως ΥΠΑΠΕΝ (υπουργείο Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας), βρίσκεται η επαναφορά των κατεστραμμένων κανόνων σχεδιασμού και οργάνωσης του χώρου. Αυτό τουλάχιστον προκύπτει από τις προγραμματικές δεσμεύσεις του υπουργού Πάνου Σκουρλέτη την περασμένη Τρίτη, έτσι όπως κατατέθηκαν στα πρακτικά της Βουλής κατά τη συζήτηση των προγραμματικών θέσεων της κυβέρνησης.
Ο χωρικός σχεδιασμός, η χωροταξία, αναδεικνύεται το πιο "σημαντικό εργαλείο" για την παραγωγική ανασυγκρότηση και προαπαιτούμενο για τη διασφάλιση της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και των κοινών αγαθών. Προσδιορίζεται δε και ως "κρίσιμο εργαλείο πολιτικής για την άμβλυνση των ανισοτήτων σε όλες τις κλίμακες και την αναδιανομή της υπεραξίας που προκύπτει τοπικά και πολύ προσδιορισμένα στον χώρο από την άνιση εκμετάλλευση της γης και των πόρων".
Σύμφωνα με τις προγραμματικές δεσμεύσεις του υπουργού, μπαίνει μπροστά η τροποποίηση του θεσμικού πλαισίου. Όπως επισημαίνεται: "Ύστερα από επιστημονική και κοινωνική διαβούλευση προχωρούμε στην ουσιαστική αναθεώρηση της υφιστάμενης πολιτικής χωρικού σχεδιασμού και χρήσεων γης, με άξονες την απλοποίηση των επιπέδων σχεδιασμού, τον εκδημοκρατισμό του με ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών κοινωνιών και τον δημόσιο χαρακτήρα".
Ανοιχτό παράθυρο αλλαγής του Ν. 4269/2014, ο οποίος κατήργησε τον ολοκληρωμένο χωροταξικό σχεδιασμό, αφήνει η εξής αναφορά του τρίτου Μνημονίου: "Η κυβέρνηση θα προτείνει τον Οκτώβριο του 2015 χρονικά προσδιορισμένο χάρτη πορείας για επιλεγμένες βελτιώσεις της νομοθεσίας χωροταξικού σχεδιασμού, συμπεριλαμβανομένων των τμημάτων που αφορούν τις κατηγορίες χρήσεων γης, και για την πλήρη θέσπιση δευτερογενούς νομοθεσίας έως τον Ιούνιο του 2016, ώστε να εξασφαλιστεί ότι η νομοθεσία θα διευκολύνει αποτελεσματικά τις επενδύσεις, θα απλουστεύσει και θα συντομεύσει τις διαδικασίες σχεδιασμού, ενώ θα προβλέπει τις αναγκαίες διασφαλίσεις".
Όσον αφορά την αναθεώρηση και αξιολόγηση των 12 Περιφερειακών Πλαισίων Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης, με τις σχετικές μελέτες να έχουν ανατεθεί το 2012 και χρηματοδότηση από το ΕΠΠΕΡΑΑ, αναφέρεται ότι "έχουν βαρύνουσα σημασία για την οργάνωση του χώρου, μπορούν να συνθέσουν τις επιμέρους τομεακές κατευθύνσεις στον χώρο αμβλύνοντας έτσι τις συγκρούσεις χρήσεων, ενώ συνδέονται με τον αναπτυξιακό προγραμματισμό σε επίπεδο Περιφέρειας και το ΕΣΠΑ. Για την επίτευξη αυτού του στόχου κρίθηκε απαραίτητη και προωθείται η αναθεώρηση - επαναπροσέγγιση των προβλεπόμενων από τα σχέδια κατευθύνσεων πολιτικής για τη χωρική ανάπτυξη και οργάνωση των περιφερειών".
Επιτάχυνση των διαδικασιών για το Κτηματολόγιο
Η ολοκλήρωση του Κτηματολογίου, έργο που έχει ξεκινήσει από τη δεκαετία του 1990 και βρίσκεται σε τέλμα, καθώς εκκρεμεί ακόμη η κτηματογράφηση πολλών περιοχών, αλλά και το προαπαιτούμενο, που είναι η εκπόνηση των δασικών χαρτών, περιλαμβάνεται επίσης στις προγραμματικές δεσμεύσεις του υπουργείου Περιβάλλοντος, με τη νέα διοίκηση της Εταιρείας του Κτηματολογίου ΕΚΧΑ Α.Ε. να μελετά τον ανασχεδιασμό του έργου και να επεξεργάζεται σχέδια για συγχρηματοδότηση κατά τη νέα προγραμματική περίοδο.
Προβλέπεται η επιτάχυνση των διαδικασιών μέσω:
* "Της επίσπευσης της ανάθεσης με διαφάνεια και ισονομία των μελετών κτηματογράφησης σε όλη τη χώρα".
* "Της ανάρτησης και κύρωσης των Δασικών Χαρτών και της συνεργασίας με το υπουργείο Οικονομικών για την παράλληλη ολοκλήρωση και κύρωση των γραμμών αιγιαλού με τον αναγκαίο επιστημονικό τρόπο".
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην ανάπτυξη της εθνικής υποδομής γεωχωρικών δεδομένων από την ΕΚΧΑ Α.Ε., αλλά και στην ανάγκη της έγκαιρης και ολοκληρωμένης οριοθέτησης προστατευόμενων περιοχών, ακτών και ευαίσθητων οικοσυστημάτων, ως στοιχείων της εθνικής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Ενίσχυση της ανακύκλωσης
Από την πλευρά του ο αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γ. Τσιρώνης, στην ομιλία του την Τετάρτη, ανακοίνωσε ότι ετοιμάζεται η εθνική νομοθεσία για την απαγόρευση σε όλη την επικράτεια της καλλιέργειας Γενετικά Τροποιημένων Οργανισμών, με την κυβέρνηση να έχει ήδη ζητήσει στην Ε.Ε. εξαίρεση για την καλλιέργεια μεταλλαγμένου καλαμποκιού μεγάλης πολυεθνικής.
Ο αναπληρωτής υπουργός ανακοίνωσε ακόμη την ενίσχυση εφαρμογής του νέου Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων, το οποίο υιοθετήθηκε τον Ιούλιο, με δέσμη νομοθετικών παρεμβάσεων, σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία (Εσωτερικών, Οικονομικών). Αυτές αφορούν, μεταξύ άλλων, την τροποποίηση του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας των Φορέων Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦΟΣΔΑ), αλλαγές στη λειτουργία του Οργανισμού Ανακύκλωσης και των Συστημάτων Εναλλακτικής Διαχείρισης (π.χ. μπλε κάδοι), χωροθέτηση "πράσινων σημείων" στους δήμους για τη συλλογή προς ανακύκλωση παλιών επίπλων, ρουχισμού, ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών αποβλήτων κ.λπ.
