Της Λουτσιάνα Καστελίνα*
Η είδηση έφθασε τη Δευτέρα, ενώ διεξαγόταν η εκδήλωση μνήμης προς τιμή του Γιάννη Μπανιά, ενός από τους ιδρυτές του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Αλέξης Τσίπρας μόλις είχε τελειώσει την ομιλία του, ένας συγκινητικός λόγος, γιατί ο Γιάννης ήταν καθοριστικός για την επιλογή να εμπιστευτούν σε αυτόν, ηγέτη των μαθητών της Αθήνας, και μετά νεότατο δημοτικό σύμβουλο της πόλης, το καθήκον να αντιπροσωπεύσει τη γενεαλογική αλλαγή στην κεφαλή του νέου πολιτικού σχηματισμού.
Προσκλήθηκα να συμμετέχω στην εκδήλωση μνήμης γιατί ο Γιάννης ήταν για δεκαετίες ένας μεγάλος φίλος του Κόμματος της Προλεταριακής Ενότητας για τον Κομμουνισμό (PdUP) και μαζί κάναμε πάρα πολλά πράγματα και συμμεριστεί πάρα πολλές απόψεις, από τότε που ήταν γραμματέας του ΚΚΕ Εσωτερικού, και μετά από την αναπόφευκτη διάσπασή του ιδρυτής της ΑΚΟΑ, το περίεργο αλλά ευτυχώς ξεκάθαρο όνομα που είχε αποφασίσει να δώσει στην ομάδα του: «Ανανεωτική Οικολογική Κομμουνιστική» ( που αποτέλεσε ένα από τους κινητήρες των διαδοχικών ενοποιήσεων της ελληνικής αριστεράς, πρώτα με το Συνασπισμό, μετά ακριβώς με το ΣΥΡΙΖΑ). Έκανα την ομιλία μου. Τη διέκοψα γιατί κάποιος ήρθε και είπε κάτι στο αυτί στον Αλέξη και το μήνυμα ανακοινώθηκε αμέσως: η κυβέρνηση μόλις είχε αποφασίσει να επισπεύσει την εκλογή του προέδρου της δημοκρατίας. Αμέσως το θέατρο, ανακτημένο πρόσφατα ως παλιό εργοστάσιο παραγωγής φυσικού αερίου, με στοιβαγμένους μεπερισσότερους από χίλιους νέους και παλιότερους συντρόφους, οδηγήθηκε σε μια έκρηξη χαράς και γιορτής. Από τη στιγμή που όλα ειπώθηκαν στα ελληνικά ήμουν η μόνη που δεν κατάλαβα τι είχε συμβεί. Μετά ο Αλέξης μου εξήγησε: θα πάμε σε εκλογές σε ένα μήνα. Γιατί αυτή είναι η σημασία της επίσπευσης της εκλογής του προέδρου της δημοκρατίας, αφού δεν διαθέτουν την κυβερνητική πλειοψηφία των 180 αναγκαίων βουλευτών για να εκλέξουν τον πρόεδρο της χώρας θα είναι αναγκαίο να διαλυθεί η βουλή. Έχουν σίγουρους μόνο 152, γιατί ένα μεγάλο μέρος από τους 24 βουλευτές που στο μεταξύ βγήκαν από τον κυβερνητικό συνασπισμό, πολλοί από το ΠΑΣΟΚ, δεν θα ψηφίσουν τον υποψήφιο της που θα προτείνει η κυβέρνηση. Όχι για το άτομο, αλλά γιατί και αυτοί, πια, θέλουν τις εκλογές.
Για το ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί μια νίκη. Είναι και για τη χώρα: εάν κερδίσει η αριστερά η κατάσταση θα είναι κάθε άλλο και εύκολη, αλλά θα διακοπεί η πολιτική που οδήγησε σε αυτό που εδώ καλείται «ανθρωπιστική καταστροφή». Κατά τα άλλα η απόφαση του πρωθυπουργού Σαμαράς αποτελεί την ένδειξη ότι ακόμη και για τη κυβέρνηση της δεξιάς αυτά που ζητά η Τρόικα είναι πολλά και ότι η πολιτική της απέτυχε.
Το βράδυ, κατά τη διάρκεια του μεγάλου συλλογικού δείπνου, στους καιρούς της λιτότητας ο καθένας είχε φέρει και από κάτι, που οργανώθηκε στην αίθουσα της εφημερίδας «Εποχή», την εφημερίδα που συχνά δημοσιεύει άρθρα του «Μανιφέστο») ο ενθουσιασμός και η διέγερση για την επικείμενη πρόκληση είχε φθάσει στα ουράνια. Το ίδιο έγινε και την επόμενη μέρα στην έδρα του ΣΥΡΙΖΑ, στο κτίριο που έχει τα σημάδια της δύσκολης διαδρομής που οδήγησε στη δημιουργία του νέου κόμματος: γιατί πριν από αυτό ήταν τα γραφεία του ΚΚΕ εσωτερικού και μετά του Συνασπισμού.
Οι σύντροφοι είναι αισιόδοξοι. Οι δημοσκοπήσεις είναι θετικές. Οι λαϊκές κινητοποιήσεις συνεχίζουν να είναι ενθαρρυντικές, παρόλο που εδώ τα συνδικάτα δεν αποτελούν τους βασικούς πρωταγωνιστές, γιατί η αντιπροσώπευση τους περιορίζεται στους δημοσίους υπαλλήλους και λίγο στον ιδιωτικό τομέα, ενώ το πρεκαριάτο σαρώνει και στην Ελλάδα. Οι φοιτητές κατεβαίνουν με την πρώτη ευκαιρία στους δρόμους, ακόμη και με την υπερβολή του νεοαναρχισμού, που και στην Ελλάδα κατακτά ένα τμήμα της νέας γενιάς.
Οι φόβοι πάντως δεν υπάρχουν για την ψήφο, γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ είναι πεισμένος για τη λαϊκή του δύναμη, η οποία επαληθεύεται διαρκώς. Καρπό μιας ενωτικής εικόνας που η αριστερά κατάφερε να δώσει εδώ, που δεν δημιούργησε μόνο ένα κόμμα, αλλά κυρίως μια αλληλέγγυα κοινότητα, χωρίς την οποία κανένας πολιτικός σχηματισμός δεν θα καταφέρει να είναι δυνατός. Μετά ο ΣΥΡΙΖΑ έβαλε τις ρίζες του στους χώρους δημιουργώντας πρόσθετες δομές βοηθείας εκεί που το κράτος της έκοψε: ιατρικά κέντρα, φαρμακεία, λαϊκά εστιατόρια. Εθελοντική εργασία, θα μπορούσαμε να πούμε η επιστροφή της παλιάς παράδοσης του εργατικού κινήματος, με τις εταιρείες αλληλοβοήθειας, ή, για να χρησιμοποιήσω τις λέξεις του Γκράμσι, επανοικειοποίηση τμημάτων της κρατικής διαχείρισης. Μια εξαιρετική εμπειρία.
Συζητώντας με τους συντρόφους φαίνεται παρόλα αυτά η ανησυχία για το μετά, ακόμη, και κυρίως στην περίπτωση της νίκης, γιατί το παιχνίδι θα είναι σκληρό. Έχουν συνείδηση όλοι τους. Κατά τα άλλα φθάνει να διαβάσει κανείς τις εφημερίδες όλου του κόσμου μετά την ανακοίνωση για την εκλογή του προέδρου της δημοκρατίας: πτώση των χρηματιστηρίων, τρόμος που σπέρνεται παντού, ψέματα που σε κάνουν να τρέπεσαι, ακόμη και στις πιο έγκυρες ιταλικές εφημερίδες. Που περιγράφουν τον Τσίπρα σαν αυτόν που θα ήθελε να καταστρέψει την Ευρώπη και να βγει από το ευρώ, αποδίδοντάς τους πράγματα που δεν είπε ποτέ, γιατί φαίνεται ότι κανένας δεν τεκμηριώνεται πια πριν να γράψει.
Ο φόβος δεν αφορά πραγματικά την Ευρώπη, αλλά το βάρος που μια νίκη της που θα μπορούσε να έχει μια νίκη της αριστεράς στην Ελλάδα για να οδηγήσει σε μια στροφή της γραμμής που έχουν υπαγορεύσει μέχρι σήμερα οι άρχοντες της Ευρώπης. Η προσπάθεια είναι να απομονωθεί ο ΣΥΡΙΖΑ, σαν να έχει πανούκλα. Με τον κίνδυνο να ανατρέξουν στα πάντα. Ακόμη και στις προκλήσεις και προβοκάτσιες. Εάν πεθάνει, όπως είναι πιθανόν, ο αναρχικός νεολαίος που έχει φυλακιστεί για κλοπή και κάνει εδώ και ένα μήνα απεργία πείνας για να διεκδικήσει το δικαίωμα να παρακολουθήσει πανεπιστημιακά μαθήματα ακόμη και από τη φυλακή, η πρωτεύουσα μπορεί να γνωρίσει μια ανεξέλεγκτη διαμαρτυρία και μπορεί να καλλιεργηθεί η στρατηγική της έντασης.
Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι απομονωμένος ανάμεσα στις σημερινές κυβερνήσεις της Ευρώπης. Με επιμονή όλοι με ρωτούν εάν σκέφτομαι ότι ο Ρέντσι θα μπορούσε να οδηγηθεί να δημιουργήσει ένα μπλόκο μεσογειακού βάρους για να διαπραγματευτεί με μεγαλύτερη δύναμη με την Τρόικα, μια ερώτηση που δεν είναι εκτός τόπου εάν σκεφτεί κανείς τη δύναμη που έχει αποκτήσει η αριστερά στην Ισπανία αλλά και στην Πορτογαλία. Είχα μια αμηχανία να απαντήσω, λες και μετέφερε τις ευθύνες της κυβέρνησής μας.
Μπροστά σε τόσο πολλούς συντρόφους που είχαν γεμίσει ασφυκτικά το θέατρο για την εκδήλωση μνήμης στο Γιάννη Μπανία, τόσους φίλους που έχω εδώ και τουλάχιστον μισό αιώνα, αισθάνθηκα ευτυχισμένη. «Είναι η πρώτη φορά εδώ και μισό αιώνα, από τότε που τόσο συχνά ερχόμουνα στα συνέδρια ή στις κινητοποιήσεις ή στις εκλογές ή στα πραξικοπήματα, τους είπα, αντί να βλέπω μια αριστερά που την απειλούν, κατακερματισμένη, που βρίσκεται σε δυσκολίες, βλέπω μια αριστερά με το αίσθημα της νίκης». Αστειευόμενη συμπλήρωσα: «Είναι αλήθεια ότι πριν πολλοί πήγαιναν στη Μόσχα για να πάρουν τη γραμμή, τώρα θα ερχόμαστε στην Αθήνα». Που είμαστε σίγουροι ότι είναι καλύτερη.
*Η Λουτσιάνα Καστελίνα, παρευρέθηκε στην εκδήλωση της «Εποχής» και της «Αυγής» προς τιμή του Γιάννη Μπανιά. Υπήρξε βουλευτής και ευρωβουλευτής του Ιταλικού ΚΚ, του PdUP και της Κομμουνιστικής Επανίδρυσης, κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Προλεταριακής Δημοκρατίας, πρόεδρος της Επιτροπής Πολιτισμού και Επικοινωνίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ιδρυτικό στέλεχος της εφημερίδας «Μανιφέστο» και της πολιτικής ομάδας «Μανιφέστο».
Η τελευταία ανησυχία της Λουτσιάνα Καστελίνα, όταν την ειδοποιήσαμε στο τρένο που τη μετέφερε στη Γένοβα για μια εκδήλωση για τη δημοσίευση του άρθρου της στην «Αυγή», ήταν εάν την έχουμε συμπεριλάβει στην Επιτροπή στήριξης του ΣΥΡΙΖΑ και της κυβέρνησής του που δημιουργήσαμε στη Ρώμη, ενώ η ίδια ήταν στην Ελλάδα!
To άρθρο της δημοσιεύτηκε στη πρώτη σελίδα της εφημερίδας «Ιλ Μανιφέστο» στις 11 Δεκεμβρίου 2014.
Μετάφραση - απόδοση: Αργύρης Παναγόπουλος
