Tα παιδιά της ανατολικής Ουκρανίας, τα παιδιά γενικώς και οι προσπάθειες εμπνευσμένων ανθρώπων να καλυτερεύσουν τη ζωή τους πρωταγωνίστησαν στα βραβεία του Διεθνούς Διαγωνιστικού του Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, που απονεμήθηκαν στην προχθεσινή τελετή λήξης στο Ολύμπιον. Το «Σπίτι από θραύσματα» του Σάιμον Λέρενγκ Βίλμοτ απέσπασε τον Χρυσό Αλέξανδρο και το έπαθλο των 12.000 ευρώ. Μια «αξέχαστη ταινία, που ρίχνει φως στο βάρος που επωμίζονται τα παιδιά για τις φρίκες και τα σφάλματα που διαπράττει ο κόσμος των ενηλίκων» σύμφωνα με το σκεπτικό της κριτικής επιτροπής, φέρνει στο επίκεντρο ένα ειδικό ορφανοτροφείο που φιλοξενεί για λίγο διάστημα παιδιά άπορων, κατά κανόνα, οικογενειών.
Το ντοκιμαντέρ παρακολουθεί τις αγωνίες και τις πληγές των παιδιών, μαζί με τις προσπάθειες της μικρής ομάδας κοινωνικών λειτουργών να διαμορφώσει συνθήκες ασφάλειας και χαράς για τους μικρούς φιλοξενούμενους έως ότου αποφασιστεί από τις κρατικές αρχές το μέλλον τους και το μέλλον των οικογενειών τους. Το ντοκιμαντέρ ολοκληρώθηκε πριν ξεκινήσει ο πόλεμος και τα παιδιά του ορφανοτροφείου βρεθούν στην πρώτη γραμμή του πυρός. Συγκινητική και πολυσύνθετη, σύμφωνα με την επιτροπή, η ταινία απέσπασε επίσης και το βραβείο FIPRESCI της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου.
Στο Μπέλφαστ
Ο «Νεαρός Πλάτων» των Νεάσα Νι Χίαναν και Ντέκλαν Μακ Γκραθ απέσπασε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής του Διεθνούς Διαγωνιστικού, με μέλη τους Δημήτρη Κουτσιαμπασάκο, Αλεξάντρ Ο. Φίλιπ και Λάιλα Πακάλνινα, το οποίο συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 5.000 ευρώ. Η ταινία παρακολουθεί τις προσπάθειες ενός εμπνευσμένου δασκάλου και της ομάδας του ώστε τα παιδιά να αναπτύξουν την κριτική σκέψη τους και να υπερβούν τα περιοριστικά όρια που θέτει η ζωή της εργατικής τάξης, της φτώχειας, των ναρκωτικών, των όπλων στο Αρντόιν του Μπέλφαστ. «Η ταινία δεν μπορεί παρά να μας ξυπνήσει την ελπίδα για τις επόμενες γενιές και την ικανότητά τους να κάνουν τον κόσμο μας πιο όμορφο» σημειώνει η επιτροπή.
Το βραβείο Χρυσός Αλέξανδρος-Δημήτρης Εϊπίδης του Διεθνούς Διαγωνιστικού Νewcomers απονεμήθηκε στη «Γη από χρυσάφι» της Ίνκα Ακτέ για «την υπέροχη συγκινητική οικογενειακή ιστορία γύρω από την έννοια της ταυτότητας, με τρόπο που αλλάζει το αφήγημα της μετανάστευσης» σύμφωνα με την επιτροπή, με μέλη τους Αγγελική Αριστομενοπούλου, Μίκαελ Γκράβερσεν και Λαορίν Τε Χάουτεν. Συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ. Το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο ίδιο τμήμα απονεμήθηκε στην ταινία «Οδηγοί του διαβόλου» των Ντάνιελ Καρσέντι και Μοχάμεντρ Αμπουγκέθ, μαζί με τα ποσό των 4.000 ευρώ. Η ταινία παρακολουθεί τους Βεδουίνους που προσπαθούν να βιοποριστούν ως εργάτες οικοδομών στο Ισραήλ και, σύμφωνα με την επιτροπή, «δίνει φωνή σε μια καταπιεσμένη και περιθωριοποιημένη κοινότητα ανθρώπων των οποίων η ιστορία παραμένει άγνωστη».
Στο Διεθνές Διαγωνιστικό Film Forward ο Χρυσός Αλέξανδρος απονεμήθηκε στην ταινία «Η νύφη» των Σαμίρα Γκουαντανιουόλο και Τιτσιάνο Ντόρια «για το πώς οι πατριαρχικές κοινωνίες καταπιέζουν τις γυναίκες», ενώ το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής μοιράστηκαν το «Αματέρ» του Μαρτίν Γκουτιέρεθ και το «Γράμμα στον Νικόλα» της Χαράς Καμινάρα.
Την ταινία του Γιώρου Γούση «Χειροπαλαιστής» βράβευσε η FIPRESCI «για την καθηλωτική παρατήρηση του αγώνα που δίνει ένας νεαρός άνδρας για να βρει την ισορροπία ανάμεσα στην επαγγελματική και την προσωπική ζωή, ανάμεσα στο αγροτικό και το αστικό περιβάλλον, ανάμεσα στα όνειρα και στις πραγματικότητες της καθημερινότητας». Η ταινία απέσπασε και το βραβείο της ΕΡΤ.
Τελευταίο ταξίδι
Το βραβείο της Βουλής των Ελλήνων «Ανθρώπινες Αξίες» απονεμήθηκε στην «Παντοτινή άνοιξη» του Τζέισον Λόφτους, του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου στην ταινία «Το δρομολόγιο» του Ορέστη Αθανασόπουλου, το βραβείο της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου στο «Τελευταίο ταξίδι» του Άρη Χατζηστεφάνου, που «ανανεώνει τη γραφή του Καζαντζάκη μέσα από τη χρήση τής φωνής του Γιάννη Αγγελάκα». Η ταινία προβάλλεται στις αίθουσες την Πέμπτη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε το «F@ck This Job» της Ρωσίδας Βέρα Κριτσέφτσκαγια, που απέσπασε το βραβείο της Διεθνούς Αμνηστίας. Το ντοκιμαντέρ παρακολουθεί τη 13χρονη διαδρομή της Νατάσα Σιντέγιεβα, ιδρύτριας του καναλιού Dozhd TV, που έδινε φωνή στη ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα και αντιπολιτευόμενους δημοσιογράφους, ενώ σταμάτησε να λειτουργεί μετά από παρέμβαση του καθεστώτος Πούτιν. «Χρέος μας είναι να ξαναστήσουμε το Dozhd TV και να πούμε την αλήθεια γι’ αυτόν τον πόλεμο» είπε χαρακτηριστικά η σκηνοθέτιδα παραλαμβάνοντας το βραβείο της.
Τα Βραβεία Κοινού απονεμήθηκαν στην «Παντοτινή άνοιξη» του Τζέισον Λόφτους, στο «Πάρε με εκεί όπου υπάρχει ζωή: γράμμα στον πατέρα μου» της Κάρμεν Λα Γριέγα, στον «Σπασμένο ήχο» του Φοίβου Κοντογιάννη, στο «Iodin-Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου» του Ορφέα Περετζή και στο «+1» του Αργύρη Λιάπη, για το μεταναστευτικό ζήτημα, ο οποίος δεν παραβρέθηκε να το παραλάβει, αφού βρίσκεται στην εμπόλεμη ζώνη της Ουκρανίας ετοιμάζοντας το επόμενο ντοκιμαντέρ του.