Το σπίτι είναι το καταφύγιο του ανθρώπου. Αυτό ισχύει από την αρχαιότητα μέχρι τις μέρες μας. Για όσους και όσες από εμάς, βέβαια, δεν έχουμε αναγκαστεί να το εγκαταλείψουμε. Κυνηγημένοι από τα χρέη στις αδηφάγες τράπεζες, τη δυσβάστακτη ακρίβεια, την πείνα, τον πόλεμο, την καταδίωξη από καθεστώτα φιλελεύθερα αυταρχικά, θρησκόληπτα και μισαλλόδοξα. Για όσους και όσες από εμάς δεν μεταλλάχτηκε σε έναν αβάσταχτο, καθημερινό τόπο βασάνου και κακοποίησης γυναικών κυρίως αλλά και μικρών παιδιών. Που οι πολίτες αντικρίζουνε δήθεν έκπληκτοι σε μια χώρα βαθιά πατριαρχική, ομοφοβική και ξενοφοβική. Όπου τα θύματα παρουσιάζονται ως θύτες στα δικαστήρια από ομόφοβους και ξενόφοβους προασπιστές των θυτών, οι πατεράδες ομοφυλόφυλων αγοριών αυτοκτονούν στην Κάρπαθο, για να αποφύγουν την κατακραυγή και την περιφρόνηση του μικρόκοσμού τους, οι πρόσφυγες, ακόμα και οι αναγνωρισμένοι, απελαύνονται και οι γυναικοκτονίες συνεχίζονται, χωρίς να ονοματίζονται.
Σπίτι που μεταμορφώνεται διαρκώς
Το σπίτι αποτέλεσε κι αποτελεί, ιδιαίτερα αυτά τα χρόνια της πανδημίας και του εγκλεισμού μας, τον οικείο χώρο προστασίας των ιδιωτικών μας στιγμών και των οικείων μας. Εκεί διεισδύει με τον χρωστήρα του ο ζωγράφος Βασίλης Πέρρος και τον προβάλλει δημόσια, χωρίς να τον προσβάλλει, ως ένας διακριτικός, κρυφός παρατηρητής, στην τελευταία ατομική του έκθεση, στην γκαλερί Σκουφά. Κινείται ανάμεσα στο όνειρο, την ψευδαίσθηση και τον ρεαλισμό, το σχεδόν φωτορεαλιστικό αλλά και κάποτε «αντικειμενικά πραγματικό» ύφος των έργων του. Το σπίτι που στήνει ο Βασίλης Πέρρος είναι ένα σπίτι βαμμένο με διαφορετικά υλικά, που μεταμορφώνεται διαρκώς πάνω στον ντεκουπαρισμένο καμβά. Που του επιτρέπει να αγγίξει κριτικά τις απειράριθμες πτυχές του. Στην πραγματικότητα της μόνωσης του αποκλεισμένου και της φυγής του κατατρεγμένου και στον λυτρωτικό τόπο «της δημιουργικότητας της φαντασίας». Εκεί όπου καταλύονται και σβήνονται οι στερεότυπες προσλήψεις της πραγματικότητας. Θυμίζει άλλοτε ένα κουκλόσπιτο όπου σμικρύνει τους κατοίκους του μέσα στο δωμάτιο που τους χαρακτηρίζει.
Εικόνα «του σταδίου του καθρέφτη»
Γράφει με αδρές πινελιές τον χρόνο πάνω στις ηλικιωμένες φιγούρες του. Φτιάχνει την εικόνα του ζωγράφου διττή ως μια εικόνα «του σταδίου του καθρέφτη», την αληθινή και τη συμβατική, την πλεγμένη σε πηχτούς βοστρύχους και την επεξεργασμένη, μέσα και έξω από αυτήν. Δουλεύει, ενίοτε ίσως και υπερβολικά, με το πινέλο του τις λείες, αχνές μορφές των νεαρών, εφηβικών μορφών του. Δείχνει τα συναισθήματά τους με τις κυρτωμένες στάσεις τους και τις απογοητευμένες ή απελπισμένες εκφράσεις τους, το ξέφρενο χοροπήδημα των μικρών πάνω στον καναπέ ή τα αλλήθωρα μάτια τoυ ζευγαριού πίσω από τα γυαλιά 3D, που έχει κυριολεκτικά ριζώσει καθηλωμένο πίσω από μια αόρατη οθόνη, με την ανοιγμένη πίτσα στο πλάι του.
Γίνεται μια κιβωτός στην ανοιχτή θάλασσα των κυματιστών γραμμάτων με δυο παιδιά, ερευνητές του άγνωστου. Μεταλλάσσεται στο κουλουριασμένο μέσα στα πόδια της σώμα της ύπαρξης που νιώθει να απειλείται από τα απειράριθμα, αρπαχτικά, γραμμικά αποδοσμένα χέρια που προσπαθούν και δεν θέλει να την αγγίξουν, σε ένα μισοβυθισμένο πλεούμενο μιας μελαχρινής προσφυγοπούλας που κοιτά τον θεατή με ένα καθαρό, ειλικρινές, ερωτηματικό βλέμμα. Μετουσιώνεται στο συμβολικό άχθος του πλασμένου σαν μια μεσαιωνική φιγούρα βιοπαλαιστή, που αδυνατεί να το κρατήσει, και στην κλεψύδρα που αναδεικνύει το μικρό, γραμμένο όπως σε ένα κολλάζ, αφοσιωμένο στα παιγνίδια του παιδί σε κυρίαρχο του μέλλοντος χρόνου που στέκεται πάνω από το παραμορφωμένο, στοιβαγμένο, όπως σε ένα πολεμικό καταφύγιο, αλλοτριωμένο από την τηλεθέαση πλήθος. Συμπυκνώνεται στη φιγούρα της γυναίκας που βαστά πάνω στα μάτια της, σαν μια μάσκα, το απελευθερωτικό όραμά της για τον τρικυμιώδη ωκεανό.
Δεμένη με τον μίτο της Αριάδνης
Αναδύεται στην οργιώδη, εξωτική, υπερρεαλιστική βλάστηση με τη παιδική φιγούρα που πετυχαίνει να υλοποιήσει το διαχρονικό όνειρο του ανθρώπου, να πετάξει. Και στο κελί που από τα ανοίγματά του παρουσιάζονται κερματισμένες οι φυλακισμένες μορφές του και δηλώνουν το παρών, το πρόσωπο της δεμένης με τον μίτο της γυναίκας Αριάδνης ή του μικρού τρομαγμένου αγοριού με τo μικρό στόμα της κραυγής, το μεταλλαγμένο σε μια θύρα ethern, το χέρι με το τραπουλόχαρτο. Ικανές με την απόφασή τους να επιβιώσουν, να τη διαλύσουν και να αποδράσουν.
Το σπίτι του Βασίλη Πέρρου είναι η μικρή εικόνα της ατομικής, περίκλειστης στη σημερινή δύσκολη συνθήκη ζωής μας, που αποκτά κοινωνικά γνωρίσματα μέσα στη μεγάλη εικόνα του κόσμου όπου ζούμε, λειτουργούμε αυτόνομα ή συλλογικά. Μας προτρέπει με το έργο του να την αναγνωρίσουμε και να την γνωρίσουμε. Να ανιχνεύσουμε τα όριά της και τις κατοπτρίσεις της στο πραγματικό, στο συμβολικό και στο φαντασιακό. Να τα διαρρήξουμε, παρά τον φόβο του θανάτου που μας διακατέχει, με τη δύναμη που ενέχουμε και μας προσδίδει η δύναμη του να μιλάμε, να εκφραζόμαστε και να επικοινωνούμε ως ενσυναίσθητα πλάσματα αυτού του πλανήτη.
Info
Βασίλης Πέρρος, «εν οίκω», επιμ. Γιώργος Μυλωνάς, γκαλερί Σκουφά, Σκουφά 4, Κολωνάκι
Διάρκεια έκθεσης: 17 Φεβρουαρίου-12 Μαρτίου 2022
Ώρες λειτουργίας: Δευτ./Τετ. 10.00-16.00, Τρ./Πεμ. 10.00-21.00, Σαβ.10.30-16.00
