Του Γιάννη Αντωνιάδη*
Ας υποθέσουμε ότι η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας ήθελε πραγματικά να ενισχύσει τους καλλιτέχνες και όλο το κύκλωμα των εργαζομένων του σύγχρονου πολιτισμού ή, όπως είπε ο Αλέξης Τσίπρας στην ομιλία του στη Βουλή την προηγούμενη Πέμπτη, ας υποθέσουμε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν κυβέρνηση. Το ερώτημα είναι πώς θα μπορούσε αυτό να γίνει γρήγορα, απλά και να καλύψει όσο το δυνατόν περισσότερους από τους εργαζόμενους στον χώρο.
Ο χώρος του πολιτισμού στην Ελλάδα, πέρα από τα θερμοκήπια των κρατικών θεατρικών σκηνών και οργανισμών, είναι ένας χώρος με πολλή μαύρη και απλήρωτη εργασία, ελαστικές, στα όρια της ανυπαρξίας, εργασιακές σχέσεις, δουλειές της μίας νύχτας με ένα εργόσημο. Για τον λόγο αυτό οποιοδήποτε πρόγραμμα στήριξης με βάση τα στοιχεία τής εφορίας ή του συστήματος Εργάνη είναι εντελώς εκτός πραγματικότητας, όπως αυτό που εξαγγέλθηκε πριν το Πάσχα από την κυβέρνηση. Ελάχιστοι καλλιτέχνες και εργαζόμενοι στον χώρο του θεάματος, όπως ηχολήπτες, μουσικοί παραγωγοί, μπορούν να ενταχθούν σ’ αυτό.
Ένα σοβαρό πρόγραμμα ενίσχυσης θα έπρεπε να λάβει υπόψη του τα πραγματικά δεδομένα για το ποιοι δουλεύουν στον χώρο και επειδή αυτά δεν βρίσκονται στα στοιχεία τής εφορίας ή του υπουργείου Εργασίας, οι μόνες αξιόπιστες βάσεις είναι αυτές των οργανισμών συλλογικής διαχείρισης που έχουν συστήσει οι ίδιοι οι δημιουργοί. Εκεί υπάρχουν όλα τα ονόματα, φορολογικά στοιχεία, τραπεζικοί λογαριασμοί. Οι συνθέτες και οι στιχουργοί, οι ηθοποιοί, οι τραγουδιστές, οι μουσικοί παραγωγοί, οι εικαστικοί, οι συγγραφείς, οι μοντέρ, οι ηχολήπτες, οι ενδυματολόγοι, κάθε επαγγελματική κατηγορία έχει τον δικό της οργανισμό, που εποπτεύεται από το υπουργείο Πολιτισμού. Μπορεί η κυβέρνηση να πάρει αυτές τις βάσεις δεδομένων και να δώσει ενίσχυση στα μέλη τους. Ενίσχυση που θα πρέπει να είναι σοβαρή και μεγάλη, καθώς, σύμφωνα με τις πρωθυπουργικές εξαγγελίες, μέχρι τουλάχιστον τον Σεπτέμβριο δεν πρόκειται να υπάρξει πολιτιστική εκδήλωση στην Ελλάδα.
Να επισημάνω ότι κάτι αντίστοιχο έγινε πρόσφατα με τους δικηγόρους (τα περίφημα vouchers των 600 ευρώ), για τους οποίους η ενίσχυση δεν δόθηκε με βάση την εφορία, αλλά με βάση τους καταλόγους των οικείων δικηγορικών συλλόγων, καθώς ούτε οι ασκούμενοι, ούτε αρκετοί δικηγόροι έχουν έναρξη επαγγέλματος στην εφορία.
Λύσεις υπάρχουν, αρκεί να υπάρχει θέληση και αρκεί να γνωρίζεις πραγματικά τον χώρο. Και η νυν υπουργός Πολιτισμού ούτε θέληση, αλλά ούτε γνώση τού χώρου φαίνεται πως έχει.
* Ο Γιάννης Αντωνιάδης είναι δικηγόρος, πρώην πρόεδρος ΟΠΙ
