Η Χάρτα του Ρήγα με την αλληγορική μορφή της Ελλάδας ανοίγει τη νέα περιοδική έκθεση «Δι' αὐτὰ πολεμήσαμεν... Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση», που εγκαινιάζεται την Τρίτη 11 Φεβρουαρίου στις 7 μ.μ. στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.
Η έκθεση, που έλκει τον τίτλο της από το γνωστό απόφθεγμα του στρατηγού Μακρυγιάννη, συνδέει τις αρχαιότητες με την Ελληνική Επανάσταση επιχειρώντας να φωτίσει πτυχές αυτής της πολυσήμαντης σχέσης.
Περιλαμβάνει 26 επιλεγμένες αρχαιότητες από τις συλλογές του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου σε έναν εκλεκτικό «διάλογο» με 26 νεότερα έργα του 18ου και 19ου αιώνα, προσωρινά δάνεια από άλλους φορείς.
Διαρθρώνεται σε πέντε θεματικές ενότητες που αναδεικνύουν την παράλληλη σχέση των αρχαιοτήτων με την ιστορική πορεία προς την ελευθερία, φωτίζοντάς τη από διαφορετικά σημεία.
Εστιάζει στην περίοδο από τον προχωρημένο 18ο αιώνα και εξής, με αποκορύφωμα την επαναστατική δεκαετία του 1821-30, φτάνοντας μέχρι την ίδρυση του ελληνικού κράτους και τα μέσα περίπου του 19ου αιώνα.
Μετά το πρώτο μέρος, όπου παρατίθενται πληροφορίες και τεκμήρια για τα επαναστατικά κινήματα που προηγήθηκαν τον 17ο και 18ο αιώνα, καθώς και την ιδεολογική προετοιμασία του, ακολουθεί η δεύτερη ενότητα «Διαρπαγές και καταστροφές αρχαιοτήτων», που παρουσιάζει χαρακτηριστικές περιπτώσεις λαφυραγώγησης αρχαίων κατά τα προεπαναστατικά χρόνια.
Τρίτη ενότητα το «Φιλελληνισμός και αρχαία πρότυπα», που προβάλλει τα αρχαία πρότυπα που ενέπνευσαν την εικονογραφία του φιλελληνισμού μετά την κήρυξη του Αγώνα.
Η τέταρτη ενότητα έχει τίτλο «Οι προσπάθειες των Ελλήνων για τη διάσωση των αρχαιοτήτων» και η έκθεση ολοκληρώνεται με τη θεϊκή μορφή της Νίκης, εμβληματικό σύμβολο του επιτυχούς αγώνα. Ο «Επίλογος» περιλαμβάνει τον αποχαιρετισμό στα όπλα, που θα πραγματοποιηθεί με φόντο τον ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο, όπως συμβολικά παριστάνεται στο ζωγραφικό έργο του Θεόδωρου Βρυζάκη.
«Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, μέσα από την έκθεση αυτή, αναδεικνύει όλη τη ζύμωση η οποία έχει συντελεστεί τους προηγούμενους αιώνες, με αποκορύφωμα τον 18ο» σημείωσε κατά τη διάρκεια της παρουσίασης η υπουργός Πολιτισμού.
Την έκθεση, που θα εγκαινιάσει ο πρωθυπουργός, συμπληρώνουν ψηφιακές προβολές που παρουσιάζουν τοπία της προεπαναστατικής Ελλάδας, συνοδευόμενες από κείμενο του ένθερμου υποστηρικτή του ελληνικού ζητήματος Σατωβριάνδου, ο οποίος σχολιάζει την αρμονική σχέση του φυσικού τοπίου με τις αρχαιότητες.