Έξι μήνες μετά την κυκλοφορία, τη θετική αποδοχή του από κοινό και κριτική και τη βράβευσή του στο Διεθνές Φεστιβάλ Κόμικς Αθήνας, το graphic novel "Αϊβαλί" του γνωστού σκιτσογράφου Soloup, κατά κόσμον Αντώνη Νικολόπουλου, σήμερα βρίσκεται στα δικαστήρια μετά τα Ασφαλιστικά Μέτρα που κατέθεσαν οι κληρονόμοι του Κόντογλου, Φώτης και Παναγιώτης Μαρτίνου. Το βιβλίο, σύμφωνα με τους αδελφούς Μαρτίνου, "προσβάλλει κατάφωρα το πνευματικό έργο του Φώτη Κόντογλου, τόσο το εικαστικό όσο και το συγγραφικό", γι' αυτό είχε προηγηθεί και αίτηση Προσωρινής Διαταγής εκ μέρους των αδελφών Μαρτίνου με την οποία ζητούσαν την άμεση κατάσχεση και απαγόρευση της κυκλοφορίας του βιβλίου, η οποία όμως απορρίφθηκε από το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών.
Παρ' ότι ο δημιουργός του "Αϊβαλί" και οι εκδόσεις Κέδρος από τις οποίες κυκλοφορεί είχαν λάβει έγγραφη άδεια από τις εκδόσεις "Άγκυρα" από το 2012, οι κληρονόμοι επιμένουν ότι δεν ερωτήθηκαν οι ίδιοι. Ωστόσο πριν κατατεθούν τα ασφαλιστικά μέτρα σε επαφές μεταξύ του Soloup και του Φώτη Μαρτίνου, σε φιλικό κλίμα, διευθετήθηκε το θέμα των διευκρινίσεων που έπρεπε να μπουν στο βιβλίο. Οι προσθήκες που θα γίνουν στη δεύτερη έκδοση αφορούν την εισαγωγή και στο Παράρτημα του βιβλίου. Οι κληρονόμοι όμως, όπως μας λέει ο Soloup, μετά "από επόμενη συνάντηση που είχαμε, οι δύο εκδοτικοί οίκοι, ο κ. Φ. Μαρτίνος και εγώ, εγείρουν οικονομικό ζήτημα. Μέσω της δικηγόρου τους στη συνέχεια ζήτησαν 20.000 ως εφάπαξ αμοιβή".
Κι ενώ όλα αυτά συμβαίνουν πριν από τις 13 Μαΐου, οπότε κατατέθηκαν τα ασφαλιστικά μέτρα, προχθές, μετά και τις έντονες αντιδράσεις που προκλήθηκαν από τη δημοσιοποίηση του θέματος, οι εγγονοί του Φ. Κόντογλου με δηλώσεις τους σε διαδικτυακό έντυπο αρνούνται ότι έχουν οικονομικές απαιτήσεις.
"Είναι πολύ λυπηρό", λέει ο Soloup, "να συμβαίνει αυτό σε ένα βιβλίο όπως το 'Αϊβαλί', το οποίο αποτελεί ύμνο στον Φώτη Κοντογλου αλλά και τους άλλους συγγραφείς, οι κληρονόμοι των οποίων και ειδικά η κόρη του Ηλία Βενέζη Άννα, έχουν εκφραστεί με τα καλύτερα λόγια για το graphic novel. Μακάρι αυτή η παρεξήγηση να μην υπήρχε καθόλου και να είμαστε απ' την ίδια πλευρά με τους απογόνους του Φώτη Κόντογλου, το έργο του οποίου δεν θα έπρεπε να μας χωρίζει, αλλά να μας συνδέει".
Το ζήτημα ωστόσο θα κριθεί σήμερα στις δικαστικές αίθουσες. Τι άχαρο για ένα βιβλίο! Να γίνεται δηλαδή αφορμή να ξανασυζητούνται σήμερα ζητήματα ελευθερίας της έκφρασης ενός δημιουργού και της δυνατότητάς του να επικοινωνεί διακειμενικά με έργα άλλων δημιουργών, τα οποία θεωρούσαμε ότι ήταν πλέον λυμένα.
Πόλυ Κρημνιώτη
