Το Μνημόνιο, με όλους τους επιθετικούς προσδιορισμούς που το συνοδεύουν, έχει μπει ως νόμος υπεράνω όλων των άλλων νόμων στη ρύθμιση όλων των τομέων της ζωής μας. Ένας νόμος που φέρει μέσα του τη λέξη μνήμη, αλλά ξεχνάει με δόλιο τρόπο το καθετί που σχετίζεται με αυτήν, βάζοντας στη θέση της καινούργια δεδομένα.
Ο ένας από τους βασικούς πυλώνες του κοινωνικού κράτους, η υγεία, πλήττεται με δριμύτητα από τη θεμελίωση της μνημονιακής καινούργιας κοινωνικής μνήμης. Οι υποστηρικτές της θεωρούν ότι με τα μέσα αυτά της νεοφιλελεύθερης πολιτικής επιτυγχάνεται κοινωνική ευημερία και αναδιανομή του πλούτου. Στα μεγάλα ερωτηματικά, το αν αυτή έχει κάπου ιστορικά επιτευχθεί, δεν μπορούν να δώσουν απαντήσεις ούτε τα θεμελιώδη διακυβεύματα της οικονομικής θεωρίας ούτε τα παραδείγματα των εφαρμογών τους παγκοσμίως. Το πρόβλημα της δίκαιης αναδιανομής του πλούτου που παράγεται στην κοινωνία παραμένει μαθηματικώς ατεκμηρίωτο και στον βωμό του έχουν θυσιαστεί ζωές ανθρώπων στο πέρασμα των αιώνων.
Συχνά ακούγεται: Τι σχέση έχουν τα οικονομικά με το δικαίωμα στην υγεία; Τι σχέση έχει η πάλη για την ανθρώπινη ζωή και αξιοπρέπεια με τους υπολογισμούς στην κοστολόγηση φαρμάκων και ιατρικών υπηρεσιών; Πώς είναι λογικό, την κρίσιμη ώρα της ανάγκης, να τίθεται το δίλημμα τιμολόγιο ή θάνατος; Πώς μπορεί η κοινωνία στο σημείο αυτό της εξελικτικής της πραγμάτωσης να πισωγυρίζει στον νόμο της στυγνής επιβίωσης με κάθε μέσο, με αποκλιμάκωση κάθε επιπέδου της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ώς το σημείο που το αφύσικο γίνεται φυσικό, το παράλογο να γίνεται λογικό.
Αυτή ακριβώς είναι η καινούργια μνημονιακή μνήμη, που στον πολύπαθο χώρο της υγείας στην Ελλάδα δίνει τα πιο αιχμηρά χτυπήματά της, προκειμένου τι; Να καταστρέψει το επίπεδο υγείας του πληθυσμού της, έτσι ώστε να μην υπάρχει μέλλον, να μην υπάρχει η σωματική και η ψυχική υγεία που δίνει την ώθηση για μάχη και ελπίδα. Και η υγεία δεν κονταροχτυπιέται μόνο με την υπόστασή της, αλλά και με όλες τις έμμεσες και άμεσες συνέπειες των μέτρων που λαμβάνονται συνολικά σε θεσμικό, κοινωνικό, οικονομικό και πολιτικό επίπεδο. Και μέσα σε όλα αυτά τα πεδία μάχης η οικονομική επιστήμη μετατρέπεται σε ένα όπλο που στρέφεται εναντίον των κεκτημένων δικαιωμάτων, καταστροφικά σαρωτική στα χέρια των μνημονιακών σπαθοφόρων.
Την ίδια μέρα (7 Ιανουαρίου 2014) της επίσημης έναρξης των εκδηλώσεων μνήμης στη Ρουάντα για τη γενοκτονία των θυμάτων του 1994, αποσύρεται το μέτρο των είκοσι πέντε ευρώ εισόδου και νοσηλείας στα νοσοκομεία της Ελλάδας. Παραμένουν όμως σε ισχύ όλα τα υπόλοιπα, μνημονιακά και μη, γενοκτόνα μέτρα μεταφοράς του κόστους της υγείας στους ασθενείς.
Σαν επιστήμονες σπεύδουμε σε κάθε αναγγελία νέου μέτρου να αξιολογήσουμε και να κρίνουμε την ορθότητα ή την απουσία αυτής, ανάλογα με το πολιτικό μας πρίσμα που του δίνει κοινωνική ή λιγότερο κοινωνική και ανθρωπιστική ματιά. Ξεχνάμε όμως να σταθούμε ένα βήμα πριν από την κρίση μας για να θέσουμε τα καίρια ερωτήματα πολιτικής και να διαχωρίσουμε έτσι το μέσο πολιτικής από την πολιτική που επιδιώκουμε να παράγουμε και τους σκοπούς που θέλουμε αυτή να εκπληρώσει.
* Η Ηλέκτρα Χρηστέα είναι οικονομολόγος Bsc, I-MBA, Msc Διαχείριση Κρίσεων Υγείας, Επιστ. Συν. Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ
