Το αφήγημα της Ν.Δ. που υπηρετεί ο Γιάννης Στουρνάρας εντάσσεται σε μια αντιστροφή της πραγματικότητας που «επιχειρεί να αναθεωρήσει την ιστορία της κρίσης». Ο Χάρης Μαμουλάκης εξηγεί στην ΑΥΓΗ της Κυριακής πως η κυβέρνηση επιχειρεί να πείσει ότι «η κρίση ήταν αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης του 2015 και όχι των μνημονιακών πολιτικών που διέλυσαν την ελληνική οικονομία». Αναφερόμενος στην απόφαση του Αρείου Πάγου για τους δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη, ο βουλευτής Ηρακλείου και τομεάρχης Οικονομικών και Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. ξεκαθαρίζει ότι «τα ποσά αυτά πρέπει να επιστραφούν ή να συμψηφιστούν» και προτείνει η κυβέρνηση «να νομοθετήσει άμεσα μηχανισμό αυτόματου συμψηφισμού και να επιβάλει κυρώσεις σε όσους δεν συμμορφώνονται».
Ο Χ. Μαμουλάκης ζητά «επιτάχυνση» των διεργασιών για προοδευτικές συνεννόησης στον προοδευτικό χώρο, επισημαίνοντας ότι «δεν θα έρθει με παρασκηνιακές διαβουλεύσεις αλλά με πολιτική γενναιότητα και καθαρές δεσμεύσεις».
Πώς κρίνετε την επίθεση του Γιάννη Στουρνάρα; Τι εξυπηρετεί και γιατί επιμένει να επιτίθεται στην τότε κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ για τις τράπεζες που ήταν ήδη χρεοκοπημένες;
Η συνεχής ρητορική επίθεση του Γιάννη Στουρνάρα δεν είναι ουδέτερη ούτε τεχνοκρατική. Είναι βαθιά πολιτική. Επιχειρεί να αναθεωρήσει την ιστορία της κρίσης και να μεταθέσει τις ευθύνες από εκείνους που οδήγησαν τις τράπεζες στην κατάρρευση, με τις γνωστές επιλογές της περιόδου 2010-2014, προς την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ που κλήθηκε να διαχειριστεί και αυτό το πρόβλημα.
Θυμίζω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ παρέλαβε το 2015 τις τράπεζες ουσιαστικά χρεοκοπημένες, με αμέτρητα «κόκκινα» δάνεια. Παρά ταύτα, η ανακεφαλαιοποίηση ολοκληρώθηκε, οι καταθέσεις προστατεύτηκαν και το σύστημα σταθεροποιήθηκε χωρίς κόστος για τους πολίτες ανάλογο με προηγούμενα πακέτα. Γιατί λοιπόν επιμένει; Διότι επιχειρείται η οικοδόμηση ενός αφηγήματος ότι δήθεν η κρίση ήταν αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης του 2015 και όχι των μνημονιακών πολιτικών που διέλυσαν την ελληνική οικονομία. Η επιμονή αυτή εξυπηρετεί πολιτικές σκοπιμότητες και την απαλλαγή ευθυνών συγκεκριμένων επιλογών του παρελθόντος, ενώ υπηρετεί προσωπικούς στόχους. Η πραγματικότητα όμως είναι απλή: Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν δημιούργησε το πρόβλημα των τραπεζών. Το διαχειρίστηκε μέσα στις δυσκολότερες δυνατές συνθήκες που θα μπορούσε να υπάρξουν.
Πρόσφατα αναλάβατε πρωτοβουλία για την εφαρμογή της απόφασης του Αρείου Πάγου για τους τόκους που κακώς είχαν επιβληθεί σε δανειολήπτες από τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης δανείων. Γιατί πιστεύετε ότι ολιγωρεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη και μάλιστα σε καιρούς σκληρής ακρίβειας;
Έχουμε μια ξεκάθαρη απόφαση από τον Άρειο Πάγο: Υπεβλήθησαν επί σειρά ετών, παρανόμως, τόκοι σε δανειολήπτες και τα ποσά αυτά πρέπει να επιστραφούν ή να συμψηφιστούν. Μιλάμε για πραγματικά χρήματα οικογενειών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων που ήδη δοκιμάζονται από την ακρίβεια και την αισχροκέρδεια των καρτέλ, τα υψηλά επιτόκια και το εξίσου υψηλό ενεργειακό κόστος. Καταλαβαίνουμε λοιπόν όλοι ότι δεν πρόκειται για ένα απλό τεχνικό ζήτημα. Είναι μείζον θέμα επιβίωσης, είναι μείζον ζήτημα Δικαιοσύνης.
Η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη, όπως όλοι γνωρίζουμε, βρίσκεται πολιτικά πιο κοντά στα συμφέροντα των τραπεζών, των servicers και των funds παρά στην κοινωνία. Ας μην ξεχνάμε ότι η Ν.Δ. οφείλει σχεδόν μισό δισεκατομμύριο ευρώ από δάνεια στις τράπεζες.
Σε περίοδο σκληρής ακρίβειας όμως η κυβέρνηση θα όφειλε να νομοθετήσει άμεσα μηχανισμό αυτόματου συμψηφισμού και να επιβάλει κυρώσεις σε όσους δεν συμμορφώνονται. Αντί αυτού βλέπουμε σιωπή, καθυστερήσεις και μετάθεση ευθυνών στα δικαστήρια και στους ίδιους τους πολίτες. Η Πολιτεία δεν μπορεί να λέει στους δανειολήπτες «πηγαίνετε να δικαιωθείτε μόνοι σας». Οφείλει να εφαρμόζει τις αποφάσεις της Δικαιοσύνης. Εμείς πιέζουμε ακριβώς γι’ αυτό: για να επιστρέψουν τα χρήματα εκεί που ανήκουν, στην κοινωνία και στην πραγματική οικονομία, με τρόπο θεσμικά κατοχυρωμένο.
Ο Κ. Μητσοτάκης θα κατέβει στις εκλογές με το δίλημμα «σταθερότητα ή χώρα ακυβέρνητο καράβι», αξιοποιώντας την πολυδιάσπαση του προοδευτικού χώρου. Τι πιστεύετε ότι πρέπει να γίνει για να επιταχυνθούν οι διαδικασίες και να προχωρήσει άμεσα ο προγραμματικός διάλογος;
Κατ’ αρχάς, το δίλημμα που επιχειρεί να θέσει ο κ. Μητσοτάκης είναι τεχνητό. Η «σταθερότητα» που επικαλείται ταυτίζεται με στασιμότητα, ακρίβεια και διεύρυνση ανισοτήτων. Η κοινωνία όμως χρειάζεται προοδευτική διέξοδο με ρεαλιστικό σχέδιο προς όφελος των πολλών και αξιοπιστία για την υλοποίησή του.
Η κοινή παρουσία των Σωκράτη Φάμελλου, Αλέξη Χαρίτση και Πέτρου Κόκκαλη στη Λέσβο έστειλε το μήνυμα ότι υπάρχει πεδίο συνεννόησης στον προοδευτικό χώρο. Όπως επίσης ότι δεν περισσεύει κανείς. Το «δεν υπάρχει χρόνος για χάσιμο» δεν είναι σύνθημα, είναι πολιτική ανάγκη. Η επιτάχυνση δεν θα έρθει με παρασκηνιακές διαβουλεύσεις αλλά με πολιτική γενναιότητα και καθαρές δεσμεύσεις. Αν ο προοδευτικός χώρος παρουσιάσει κοινό, κοστολογημένο και ρεαλιστικό πρόγραμμα, το δίλημμα «σταθερότητα ή χάος» καταρρέει. Η πραγματική σταθερότητα είναι η κοινωνική συνοχή και η δίκαιη ανάπτυξη. Είναι η πρόνοια για την ευημερία των πολλών, όχι η εύνοια των λίγων και ισχυρών. Και αυτή μπορεί να την εγγυηθεί μόνο μια προοδευτική σύγκλιση με σαφές κυβερνητικό σχέδιο.
Ζητάτε έπειτα από 313 χρόνια την επιστροφή του Λέοντα του Πειραιά που έκλεψε ο Μοροζίνι. Γιατί τώρα;
Ο Λέων του Πειραιά δεν είναι απλώς ένα γλυπτό. Είναι σύμβολο της ιστορικής μνήμης του Πειραιά και της ναυτικής ταυτότητας της χώρας, είναι ένα γλυπτό του 4ου αιώνα π.Χ. που δέσποζε επί αιώνες στην είσοδο του λιμανιού προσδίδοντάς του την ονομασία «Porto Leone». Αυτό το γλυπτό κλάπηκε το 1687 από τον Φραντσέσκο Μοροζίνι και μεταφέρθηκε βίαια στη Βενετία, όπου και παραμένει έως σήμερα.
Γιατί τώρα; Διότι τα ζητήματα πολιτιστικής κληρονομιάς δεν παραγράφονται. Αντιθέτως, ωριμάζουν. Σε μια περίοδο που διεθνώς ενισχύεται η συζήτηση για την επιστροφή πολιτιστικών θησαυρών στους τόπους προέλευσής τους, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τα Γλυπτά του Παρθενώνα, η Ελλάδα οφείλει να θέτει με συνέπεια και τεκμηρίωση όλα τα ανοιχτά ζητήματα. Η ιστορία τρεισήμισι σχεδόν αιώνων δεν είναι λόγος σιωπής. Είναι λόγος επιμονής. Όταν μιλάμε για την ταυτότητα και την πολιτιστική μας κληρονομιά, ο κατάλληλος χρόνος είναι πάντα το τώρα.
Δεν πρόκειται για μια κίνηση συμβολισμού χωρίς βάθος. Είναι μια πρωτοβουλία που βασίζεται στο Διεθνές Δίκαιο, στις σύγχρονες αντιλήψεις περί αποκατάστασης ιστορικών αδικιών και στη διπλωματική διεκδίκηση με σεβασμό και ενίσχυση των διμερών σχέσεων των κρατών. Η επιστροφή του Λέοντα του Πειραιά θα αποτελούσε πράξη πολιτιστικής δικαιοσύνης και ταυτόχρονα γέφυρα φιλίας μεταξύ των λαών.
