Με το μοντέλο μιας Ευρώπης πολλών ταχυτήτων και πολλαπλών επιλογών, με κράτη - μέλη που κινούνται αυτόνομα και εφαρμόζουν κατά το δοκούν αποφάσεις και δεσμεύσεις, φλερτάρουν προκλητικά όσοι εκ των εταίρων επιμένουν να γυρίζουν την πλάτη στην κοινή και αναλογική αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης.
Παρά τις νουθεσίες, παρά τις συστάσεις, παρά ακόμη και αυτές τις απειλές που κατά καιρούς βγαίνουν από τα χείλη των αρμόδιων επιτρόπων, ένα κομμάτι της Ευρώπης εξακολουθεί να αγνοεί, με ένα πείσμα που αγγίζει τα όρια της ξενοφοβίας, τα όσα η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει στους ανθρώπους που ζητούν καταφύγιο στο εσωτερικό της. Και η οφειλή αυτή εκπορεύεται -ας μην το ξεχνούν κάποιοι αυτό- από τον ρόλο που η Ε.Ε. έπαιξε στις εσωτερικές εξελίξεις στη Συρία που οδήγησαν στο ξέσπασμα του εμφυλίου πολέμου.
Δεν είναι μόνο ανθρωπιστικοί οι λόγοι που απαιτούν μια αξιοπρεπή αντιμετώπιση των εκατομμυρίων φυγάδων από μια χώρα βυθισμένη στη βία. Είναι και η ευθύνη που βαραίνει ορισμένους εκ των εταίρων, που με την αδιαφορία και τα συρματοπλέγματα ξεπληρώνουν σήμερα όσα κατά τη διάρκεια του εμφυλίου αποκόμισαν από τη συριακή σύρραξη.
Πέραν, όμως, των ευθυνών που βαραίνουν την Ε.Ε. στο σύνολό της για το οικονομικό εμπάργκο που πριν από μερικά χρόνια δήθεν “τιμώρησε” το καθεστώς Άσαντ με απώτερο σκοπό την ανατροπή του, οι Ευρωπαίοι οφείλουν την ελάχιστη έστω τιμή στα ανθρωπιστικά ιδεώδη που διαχέονται στην πολιτική και πολιτιστική τους κληρονομιά. Μια κληρονομιά που δεν επιτρέπεται να γίνεται κουρελόχαρτο από μια σκληρή ομάδα υπερσυντηρητικών πολιτικών ούτε από τις κραυγές μίσους και φόβου των ακροδεξιών, που σηκώνουν ολοένα και πιο απειλητικά το κεφάλι στο εσωτερικό της Γηραιάς Ηπείρου.
Η εναπόθεση ενός δυσβάσταχτου αριθμού απελπισμένων ανθρώπων σε χώρες που δοκιμάζονται σκληρά από την οικονομική κρίση, όπως η Ελλάδα κατά κύριο λόγο αλλά και η Ιταλία, αποτελεί ανησυχητικό δείγμα γραφής για τον τρόπο με τον οποίο ορισμένοι αντιλαμβάνονται μια Ευρώπη διαφορετικών ταχυτήτων, στην οποία οι “νόμοι” και οι “κανόνες” εφαρμόζονται με μια προκλητική ελαστικότητα. Στην Ευρώπη της δημοσιονομικής πειθαρχίας και των άτεγκτων περιορισμών κάποιοι εμφανίζονται υπεράνω δεσμεύσεων και υποχρεώσεων χωρίς καμία μα καμία επίπτωση. Είναι οι ίδιοι που μπορεί να κατηγορούν με περισσή ευκολία τους τεμπέληδες και σπάταλους του Νότου και την ίδια ώρα φορτώνουν τις χώρες αυτές με ένα βάρος που δεν τους αναλογεί.
Οι χθεσινές δηλώσεις του Δ. Αβραμόπουλου περί κυρώσεων το φθινόπωρο προς τις χώρες - μέλη που δεν θα ανταποκριθούν στις δεσμεύσεις της Ε.Ε. για τη μετεγκατάσταση των προσφύγων δεν αρκούν. Ο επανακαθορισμός της κοινής απόφασης για την αναλογική φιλοξενία των προσφύγων είναι μια καλή ευκαιρία να γίνει τις προσεχείς ημέρες στη Ρώμη. Η Ευρώπη το οφείλει στους ανέστιους που της χτυπούν την πόρτα, μα πάνω απ’ όλα το οφείλει στον εαυτό της, αν θέλει ακόμη να λέγεται Ευρώπη.