«Είναι υπαρξιακής σημασίας ανάγκη να τεθεί στο τραπέζι ένα νέο σχέδιο για την επόμενη μέρα. Να υπάρξει ένα 'νιου ντιλ', μια νέα συμφωνία για μια Ευρώπη που θα ξαναεμπνεύσει τους λαούς της και ιδίως τους νέους ανθρώπους». Αυτό ήταν το μήνυμα του Αλέξη Τσίπρα μετά το τέλος της συνεδρίασης της άτυπης συνόδου των 27 κρατών - μελών της Ε.Ε., στις Βρυξέλλες, η οποία πραγματοποιήθηκε στη σκιά του Brexit. Ο Έλληνας πρωθυπουργός στις δηλώσεις του περιέγραψε αρχικά την κατάσταση -όπως έχει διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια στην Ευρώπη- η οποία είχε ως αποτέλεσμα την έξοδο της Μεγάλης Βρετανίας από την Ε.Ε. και στη συνέχεια προανήγγειλε πρωτοβουλίες από την πλευρά της Ελλάδας για αλλαγή πορείας του Συμφώνου Σταθερότητας.
Επίσης ο Αλέξης Τσίπρας σημείωσε ότι οι πρωτοβουλίες αυτές θα αφορούν και τη συγκρότηση συμμαχιών με διπλή κατεύθυνση, σε γεωγραφικό και πολιτικό επίπεδο. Επισήμανε δε την εικόνα των ανισοτήτων που δίνει η Ευρώπη στην εποχή της κρίσης, φέρνοντας παραδείγματα από τα οικονομικά στοιχεία της ελληνικής και της γερμανικής οικονομίας.
Συγκεκριμένα ο πρωθυπουργός ξεκίνησε τις δηλώσεις του αναφερόμενος στο στάδιο στο οποίο πλέον βρίσκεται η Ε.Ε., μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Μεγάλη Βρετανία: «Η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο. Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Βρετανία αποτελεί ένα ιστορικό γεγονός, ένα γεγονός που συγκλονίζει την Ευρώπη. Και λέω 'ιστορικό', δεδομένου ότι για πρώτη φορά στην ιστορία της η Ευρωπαϊκή Ένωση μικραίνει. Ο χάρτης αλλάζει και η Ευρωπαϊκή Ένωση μικραίνει».
Ο Αλέξης Τσίπρας, μιλώντας για την ετυμηγορία των Βρετανών, ζήτησε «όλοι να συνειδητοποιήσουμε ποιος είναι ο λόγος και για ποιον λόγο οι Βρετανοί πολίτες είχαν αυτή την απάντηση στο δημοψήφισμα και ταυτόχρονα να αναρωτηθούμε, εάν σήμερα με το ίδιο ερώτημα γινόταν δημοψήφισμα σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πόσες πιθανότητες είχαμε το αποτέλεσμα αυτό να μην το βλέπαμε και σε άλλες χώρες».
Προχωρώντας στις προτάσεις του, είπε πως πρέπει πρώτα να απαντηθεί το ερώτημα γιατί η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν εμπνέει τους λαούς της. «Πρέπει να αναστοχαστούμε και να δουλέψουμε, προκειμένου να δημιουργήσουμε ένα νέο πιο ελκυστικό όραμα και μια νέα πιο ελκυστική προοπτική για τους πολίτες της Ευρώπης και για το μέλλον της Ευρώπης» σημείωσε ο Έλληνας πρωθυπουργός.
Δεν παρέλειψε δε να αναφερθεί και στο ελληνικό δημοψήφισμα του περασμένου καλοκαιριού, όπου, όπως είπε, η Ελλάδα «με τον πιο οδυνηρό τρόπο πέρυσι τέτοιο καιρό επισήμανε, μέσα από τη διεκδίκηση του λαού της και της κυβέρνησής της, τις δυσλειτουργίες και τα ελλείμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Κάνοντας λόγο για το κλίμα που επικράτησε στην άτυπη σύνοδο, ο Αλέξης Τσίπρας είπε πως η συζήτηση που διεξήχθη «ήταν μια συζήτηση σε κλίμα φορτισμένο». Ωστόσο, τόνισε πως η ίδια η ζωή θα αναγκάσει την Ευρώπη να πάρει αποφάσεις και να επιλέξει ανάμεσα σε δύο δρόμους: «Είτε να συνεχίσουμε, σαν να μην συμβαίνει τίποτα, ο καθένας να αποφασίζει για τον εαυτό του και όλοι μαζί, βέβαια, για την εύρυθμη λειτουργία των τραπεζών -αλλά δεν ψηφίζουν οι τράπεζες στα δημοψηφίσματα, ψηφίζουν οι πολίτες- είτε να αποφασίσουμε τη δημιουργία μιας καλύτερης Ευρώπης, πιο δημοκρατικής και κοινωνικής Ευρώπης».
Επιπλέον ο Αλέξης Τσίπρας εξέφρασε την πεποίθηση πως «οι σκληρές επιλογές της λιτότητας, η à la carte αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης, η αίσθηση των πολιτών ότι δεν αποφασίζουν, ότι όλα αποφασίζονται πίσω από κλειστές πόρτες σε ατελείωτες συνεδριάσεις τεχνοκρατών οδηγεί την Ευρώπη σε κατάσταση νευρικής κρίσης και σε κατάσταση βαθιάς πολιτικής κρίσης, ως συνέπεια, όμως, της αντιμετώπισης της οικονομικής κρίσης».
Έτσι, σε αυτό το σημείο, έκανε λόγο για ένα νέο "νιου ντιλ", το οποίο «δεν μπορεί παρά να συμπεριλαμβάνει και την κοινωνική διάσταση».
Συγκεκριμενοποιώντας τις προτάσεις του για το επόμενο στάδιο στο οποίο πρέπει να περάσει η Ε.Ε., ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στο Σύμφωνο Σταθερότητας σημειώνοντας πως, εκτός από το δημοσιονομικό έλλειμμα που μετράει, υπάρχει και το κοινωνικό έλλειμμα. Έφερε, μάλιστα, δύο παραδείγματα που δείχνουν το εύρος των κοινωνικών ανισοτήτων στην Ε.Ε., το παράδειγμα της Ελλάδας και αυτό της Γερμανίας. Είπε ο πρωθυπουργός: «Η Ελλάδα, πριν από την κρίση, είχε ανεργία παρόμοια με της Γερμανίας, κοντά στο 7%, και μετά πήγε στο 26% η Ελλάδα και στο 4,5% η Γερμανία. Αυτή η Ευρώπη με τόσο μεγάλες ανισότητες δεν μπορεί να έχει προοπτική».
Έτσι ανέφερε πως αποτελεί επιτακτική ανάγκη η πρόβλεψη μιας κοινωνικής ατζέντας, η οποία θα περιλαμβάνει «ανάπτυξη, απασχόληση, μείωση της ανεργίας και κυρίως προσπάθεια εξάλειψης του δημοκρατικού ελλείμματος της Ευρώπης, ενίσχυση των ευρωπαϊκών θεσμών». Όπως είπε, θα πρέπει «να αισθάνονται οι πολίτες ότι έχουν λόγο».
"Θα καταθέσουμε προτάσεις, θα συγκροτήσουμε συμμαχίες"
Ο Αλέξης Τσίπρας ανακοίνωσε πως η Ελλάδα θα πάρει πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση, δηλαδή «για την εξάλειψη των ανισοτήτων τόσο σε περιφερειακό επίπεδο όσο και εντός των κρατών». Ειδικότερα σημείωσε πως η ελληνική πλευρά θα καταθέσει προτάσεις, αλλά και θα προχωρήσει και στη συγκρότηση συμμαχιών «και σε πολιτικό αλλά και σε γεωγραφικό επίπεδο». Τέλος ο πρωθυπουργός εξέφρασε την άποψη πως «το επόμενο διάστημα νομίζω ότι θα πρέπει να βρεθούμε μπροστά σε κρίσιμες αποφάσεις, οι οποίες θα καθορίσουν την προοπτική της Ευρώπης για τα επόμενα χρόνια».
ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΠΕΛΕΓΡΗΣ