Ρεπορτάζ: Κώστας Παπαγιάννης
«Στις 5 Ιουλίου ψηφίζουμε Όχι, για μια καλύτερη μέρα στην Ε.Ε. με νόμισμα το ευρώ» είναι το σύνθημα της αφίσας των ΑΝ.ΕΛΛ. για το δημοψήφισμα. Οι ΑΝ.ΕΛΛ. κι ο Π. Καμμένος παραμένουν σταθερά στο Όχι παρά τις εσωκομματικές αναταράξεις που οδήγησαν στη διαγραφή του Κ. Δαμαβολίτη, που τάχθηκε σαφώς υπέρ του Ναι στο δημοψήφισμα. Ο Κ. Δαμαβολίτης παρέδωσε την έδρα του στον Γρ. Μακαρώνα, όπως είχε δεσμευτεί, ενώ ακόμα τρεις βουλευτές των ΑΝ.ΕΛΛ. (Ν. Μαυραγάνης, Δ. Καμμένος, Β. Κόκκαλης) διαφοροποιήθηκαν από την γραμμή των ΑΝ.ΕΛΛ. ζητώντας ακύρωση του δημοψηφίσματος.
Ο Κ. Δαμαβολίτης στις δηλώσεις του που προκάλεσαν την διαγραφή του υποστήριξε ότι πλέον το διακύβευμα του δημοψηφίσματος είναι ευρώ ή δραχμή αναγνωρίζοντας ότι το Ναι είναι «Ναι σε μέτρα επώδυνα, δύσκολα, μέτρα που δεν ξέρω καν αν θα τα σηκώσει η κοινωνία». Ισχυρίστηκε όμως ότι με το Όχι η χώρα μπορεί να βρεθεί εκτός χρηματοδότησης, χωρίς εναλλακτική λύση αν οι δανειστές δεν αποδεχτούν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, κι ότι η δραχμή θα σημάνει την «αυτόματη καταστροφή της χώρας, κάτι στο οποίο δεν θέλω εγώ να συναινέσω».
«Έχουμε πόλεμο και δεν κάνουμε εκπτώσεις, όποιος δεν αντέχει στον πόλεμο φεύγει» τόνισε ο Π. Καμμένος δίνοντας μήνυμα συσπείρωσης στο κόμμα του. Τις προηγούμενες μέρες είχε στηρίξει την απόφαση της κυβέρνησης να πει Όχι στη συνέχιση των εκβιασμών από την πλευρά των εκβιαστών και να προσφύγει στη λαϊκή βούληση. Μάλιστα σε αρκετές δηλώσεις του μετέφερε την προσωπική του εμπειρία από τη συμμετοχή του στις διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες και τις νέες απαιτήσεις των δανειστών που ακολουθούσαν κάθε κυβερνητική υποχώρηση σημειώνοντας χαρακτηριστικά «μας δουλεύανε».
«Κόκκινες γραμμές» των ΑΝ.ΕΛΛ. οι αμυντικές δαπάνες και το ΦΠΑ στα νησιά
Την Πέμπτη ο πρόεδρος των ΑΝ.ΕΛΛ. υποδέχθηκε τον πρωθυπουργό στο υπουργείο Εθν. Άμυνας. Στις δηλώσεις του ο Π. Καμμένος υπογράμμισε ότι «οι Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας διασφαλίζουν τη σταθερότητα στο εσωτερικό, την προάσπιση της εθνικής κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας, τη σταθερότητα σε σχέση με τις συμμαχίες της χώρας». Τις μέρες που πέρασαν ο υπουργός Εθν. Άμυνας προσπάθησε να τονίσει τις «κόκκινες γραμμές» του κόμματός του ως προς τις προτάσεις της κυβέρνησης προς τους δανειστές, μεταξύ των οποίων η μη περικοπή των αμυντικών δαπανών και η διατήρηση του μειωμένου ΦΠΑ στα νησιά.
Ο Π. Καμμένος ευχαρίστησε τον Αλ. Τσίπρα για τη διαβεβαίωση ότι στις προτάσεις αυτές δεν θα περιλαμβάνονται περικοπές στις Ένοπλες Δυνάμεις. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας είχε επισημάνει αρκετές φορές ότι αποδοχή μιας τέτοιας πρότασης θα σήμαινε απολύσεις επαγγελματιών οπλιτών και υπαξιωματικών, κίνηση που θα οδηγούσε σε «γήρανση» του στρατεύματος. Ο πρόεδρος των ΑΝ.ΕΛΛ. έδωσε ακόμα έμφαση και στην διατήρηση του σημερινού ύψους του ΦΠΑ στα νησιά. Μάλιστα παρατήρησε ότι πίσω από την επιμονή των δανειστών στο συγκεκριμένο μέτρο κρύβονται γερμανικά συμφέροντα που έχουν αγοράσει μεγάλες ξενοδοχειακές αλυσίδες στην άλλη πλευρά του Αιγαίου.
Ακύρωση του δημοψηφίσματος έστω και την τελευταία στιγμή ζήτησαν τρεις βουλευτές
Την ίδια ώρα, η ενότητα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας των ΑΝ.ΕΛΛ. δοκιμάστηκε από δηλώσεις βουλευτών που ζήτησαν ακύρωση του δημοψηφίσματος έστω και την τελευταία στιγμή. Οι βουλευτές αυτοί υποστήριξαν ότι το δημοψήφισμα δεν έχει νόημα από τη στιγμή που η κυβέρνηση έχει αποδεχτεί τις προτάσεις των θεσμών ως βάση διαπραγματεύσεων, ενώ ισχυρίστηκαν ακόμη ότι το κλείσιμο των τραπεζών άλλαξε τα δεδομένα με τα οποία ψήφισαν το Σάββατο την προκήρυξη του δημοψηφίσματος.
Ο Β. Κόκκαλης σημείωσε ότι «δεν είχαμε εντολή να κλείσουμε τις τράπεζες και να κουρευτούν οι καταθέσεις, ούτε να βγάλουμε την Ελλάδα από το ευρώ», ενώ ο Δ. Καμμένος ζήτησε άμεση επιστροφή της ελληνικής κυβέρνησης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για να επιτευχθεί συμφωνία πριν τις 20 Ιουλίου, όταν και λήγει η προθεσμία πληρωμής του ομολόγου 3,5 δισ. ευρώ στην ΕΚΤ.
Πιο αιχμηρή ήταν η τοποθέτηση του Ν. Μαυραγάνη, ο οποίος μίλησε για «Δούρειους Ίππους» εκτιμώντας ότι «όταν κάποιοι έπρεπε να φροντίζουν τη διατήρηση της ρευστότητας στη χώρα, παρά τις συμβουλές και τις παραινέσεις μας, προέβαιναν σε καταβολές προς τους δανειστές, ναρκοθετώντας τον δρόμο του Όχι. Ο βουλευτής των ΑΝ.ΕΛΛ. καταλόγισε ευθύνες όχι μόνο στον υπουργό Οικονομικών Γ. Βαρουφάκη, αλλά και στη «γενική κυβέρνηση». Ο Ν. Μαυραγάνης έφτασε στο σημείο να υπονοήσει «δόλο ή βαριά αμέλεια», τα οποία πρέπει να διερευνηθούν από Δευτέρα.
Στη μνημονιακή Ν.Δ. κατέφυγαν στο παρελθόν αρκετοί αποχωρήσαντες από τους ΑΝ.ΕΛΛ.
Πάντως οι ΑΝ.ΕΛΛ. δεν έχουν βρεθεί για πρώτη φορά αντιμέτωποι με εσωκομματικές αναταράξεις. Μπορεί η δημιουργία του κόμματος μέσω του Διαδικτύου και η ασαφής ιδεολογική του κατεύθυνση να μην προμηνούσαν ένα συμπαγές κόμμα, αρκετές όμως από τις αποχωρήσεις βουλευτών συνδέθηκαν με την απροθυμία των ΑΝ.ΕΛΛ. να «βάλουν πλάτη» σε επιλογές του μνημονιακού μπλοκ που κυβέρνησε την προηγούμενη περίοδο.
Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι πέντε από τους βουλευτές που αποχώρησαν από τους ΑΝ.ΕΛΛ. προσχώρησαν στην Ν.Δ. παρά το γεγονός ότι η εκλογή τους με τους ΑΝ.ΕΛΛ. στις εκλογές του Ιουνίου του 2012 έγινε με καθαρά αντιμνημονιακό πρόγραμμα. Ο Π. Μελάς δεν πολιτεύτηκε, ενώ Μ. Ιατρίδη, Κ. Μαρκόπουλος, Γ. Νταβρής και Κ. Γιοβανόπουλος συμμετείχαν στα ψηφοδέλτια της Ν.Δ. χωρίς να καταφέρουν να επανεκλεγούν.
Το «διαβατήριό» τους για τις λίστες της Ν.Δ. ήταν η υπερψήφιση του κυβερνητικού υποψηφίου για Πρόεδρο της Δημοκρατίας Στ. Δήμα, επιλογή στην οποία συνέδραμε και ο πρώην βουλευτής των ΑΝ.ΕΛ. Γ. Κουράκος, ο οποίος δεν πολιτεύτηκε χωρίς να ενταχθεί σε κάποιο κόμμα.