ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΝΙΚΟΣ ΛΙΟΝΑΚΗΣ
Η αναφορά του Ευ. Βενιζέλου, στην έναρξη των εργασιών του 10ου, έκτακτου συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ, την Παρασκευή, ότι θα βρεθεί αποφασιστικά απέναντι σε όσους νομίζουν ότι με την αποχώρησή του "θα βρουν το πεδίο ελεύθερο για την άλωση και την αλλοίωση του μικρού ΠΑΣΟΚ", αναμενόταν να αποδειχθεί ενδεικτική των τριήμερων διεργασιών που ολοκληρώνονται σήμερα, στον "Πανελλήνιο", με το βλέμμα στην εκλογή νέας ηγεσίας την επόμενη Κυριακή.
Ενδεικτική σε επίπεδο αποφάσεων που ψηφίζονται σήμερα για τη φυσιογνωμία του κόμματος αλλά και σε οργανωτικό επίπεδο, με την εκλογή της νέας Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής. Ενδεικτική και για τους συσχετισμούς που θα αποτυπωθούν στη νέα ΚΠΕ που θα "συνοδεύει" τον επόμενο πρόεδρο του κόμματος στις επόμενες κινήσεις του.
Η προειδοποίηση του απερχόμενου προέδρου ενείχε και πολιτικές προεκτάσεις ως προς το πού πρέπει να πάει από εδώ και πέρα το κόμμα, όχι μόνο οργανωτικά αλλά και σε επίπεδο πολιτικού στίγματος, και δεν αποτελούσε μόνο ευθεία βολή -όπως έγινε αντιληπτή- κατά της διεκδικήτριας της ηγεσίας Φ. Γεννηματά, που έχει δώσει σαφές στίγμα για διατήρηση της αυτοτέλειας του ΠΑΣΟΚ ως βασικού κορμού ενός ευρύτερου σχήματος και επαναπροσέγγιση με τους "παπανδρεϊκούς" και τον Γ. Παπανδρέου. Άλλωστε, μόλις μια μέρα πριν από το συνέδριο, η ίδια δήλωσε ότι "την επομένη στιγμή από το συνέδριο, αν όχι μέσα από το ίδιο το συνέδριό μας, πρέπει να γίνει ένα γενικό προσκλητήριο που θα απευθύνεται στη βάση της μεγάλης δημοκρατικής παράταξης".
Νέα ΚΠΕ και σενάρια για "συλλογική ηγεσία"
Η "αποφασιστικότητα" αυτή, που διαμήνυσε ο Ευ. Βενιζέλος, ενδεχομένως μεταφράζεται στην απόφαση που αναμενόταν να λάβει χθες το συνέδριο για εκλογή ΚΠΕ, αλλά και στην προώθηση του αιτήματος από όλες τις πλευρές -εκτός από τη Φ. Γεννηματά- για υιοθέτηση μέσα από το συνέδριο διαδικασιών "συλλογικής ηγεσίας". Η εκλογή ΚΠΕ εκτιμάτο ως δεδομένη, ενώ δεν αποκλειόταν και η ενίσχυση ή θεσμοθέτηση θέσεων στην κατεύθυνση της συλλογικής ηγεσίας. Εάν η προειδοποίηση Βενιζέλου σχετίζεται με αυτές τις κινήσεις, τότε γίνονται αντιληπτές ως προληπτικά μέτρα απέναντι σε μια επικράτηση της Φ. Γεννηματά την επόμενη Κυριακή.
Παράλληλα, στο παρασκήνιο αναπτύσσονταν σενάρια για ένα μοντέλο συλλογικής ηγεσίας που θα περιλαμβάνει "πρόεδρο", "αντιπρόεδρο", "γραμματέα" και "πρόεδρο της Κ.Ο.". Σε ένα τέτοιο σχήμα θα μπορούσε να διατηρήσει ουσιαστικό ρόλο ο Ευ. Βενιζέλος, ο οποίος έχει δηλώσει πως είναι απαραίτητος στη Βουλή παρά την αποχώρησή του από το "τιμόνι" του κόμματος. Πρόκειται πάντως για σενάρια που αντικειμενικά θα δυσκόλευαν την ελευθερία κινήσεων του επόμενου προέδρου. Αυτούς τους προβληματισμούς μετέφεραν την Παρασκευή αρκετοί εκ των πολιτικών φίλων της Φ. Γεννηματά.
Καθώς η εκλογή οργάνων από το Συνέδριο αποτελούσε εξαρχής τη μεγάλη διαφωνία εκ μέρους της Φ. Γεννηματά -ακριβώς για τον λόγο ότι οι ισορροπίες του συνεδρίου θα εκλέξουν μια ΚΠΕ που θα "συγκρατεί" τον επόμενο πρόεδρο-, ορισμένοι που ανήκουν σε άλλα "στρατόπεδα" εντός του ΠΑΣΟΚ χαρακτηρίζουν τον παραπάνω συλλογισμό ως απόπειρα των "γεννηματικών" να διαμορφώσουν κλίμα περί θολών διαδικασιών.
Όσον αφορά στο ζήτημα της συλλογικής ηγεσίας που μπορεί να προκύψει από το συνέδριο, ο Ανδ. Λοβέρδος έχει προτείνει τη θεσμοθέτηση θέσης αντιπροέδρου του κόμματος, ενώ έχει ταχθεί υπέρ της εκλογής νέου γραμματέα της ΚΠΕ από το συνέδριο, κάτι που δεν αναμενόταν να γίνει αποδεκτό. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο νυν γραμματέας Ν. Ανδρουλάκης -ο οποίος φαινόταν να έχει καταλήξει την Παρασκευή ότι δεν θα θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία παρά τις ισχυρές παροτρύνσεις που έχει δεχτεί όλο το προηγούμενο διάστημα- θα τασσόταν υπέρ μιας συλλογικής ηγεσίας, με τους νέους στο προσκήνιο, με την ΚΠΕ φυσικά να δεσμεύει τον πρόεδρο ως προς τη λήψη αποφάσεων. Ο ίδιος τάσσεται υπέρ της μετεξέλιξης και ανασυγκρότησης του κόμματος, με τη διατήρηση πάντα της αυτοτέλειας και αυτονομίας του ΠΑΣΟΚ.
Ένα ακόμα σενάριο που "κυκλοφορεί" θέλει τον επόμενο πρόεδρο να είναι μεταβατικός ώσπου να πραγματοποιηθεί ιδρυτικό συνέδριο για τη διεύρυνση της "δημοκρατικής παράταξης", που δεν αποκλείεται να αποφασιστεί. Το σενάριο του μεταβατικού προέδρου διέψευσε την Πέμπτη ο Κ. Σκανδαλίδης, ο οποίος επιπλέον άφησε ανοιχτές τις πόρτες του ΠΑΣΟΚ για τον Γ. Παπανδρέου υπό τον όρο ότι θα διαλύσει το ΚΙΔΗΣΟ.
Μετεξέλιξη και νέο, ιδρυτικό συνέδριο
Με μείζον αντικείμενο του συνεδρίου τη μετεξέλιξη του ΠΑΣΟΚ και τους όρους που αυτή θα γίνει, είναι προφανές ότι πρόκειται για σύγκρουση διαφορετικών στοχεύσεων που θα ξεδιπλώνονταν τη δεύτερη ημέρα των εργασιών, χθες. Οι κεντρικοί διεκδικητές της ηγεσίας, Φ. Γεννηματά και Ανδ. Λοβέρδος, τάσσονται υπέρ της μετεξέλιξης με τη διατήρηση των συμβόλων και του ονόματος, δηλαδή με κορμό το ΠΑΣΟΚ στην όποια συσπείρωση όμορων δυνάμεων ή συνεργασιών θα μπορούσαν να επιτευχθούν στο μέλλον, με τον πρώην υπουργό να κινείται πιο κοντά -πλην προσεκτικά- στο όραμα για ένα ΠΑΣΟΚ-Δημοκρατική Παράταξη, με έμφαση στο δεύτερο σκέλος. "Αυτό που επιθυμώ από το συνέδριο είναι σεβασμός στο όνομα και στα σύμβολα και μετεξέλιξη προς την κατεύθυνση της Δημοκρατικής Παράταξης". Για νέο κόμμα έχει μιλήσει εδώ και μήνες ο τρίτος διεκδικητής της προεδρίας, Οδ. Κωνσταντινόπουλος.
Παράλληλα, στελέχη εντός ή εκτός ΠΑΣΟΚ, του εκσυγχρονιστικού-μεταρρυθμιστικού μπλοκ, που πρωτοστάτησαν στις κινήσεις διεύρυνσης και υπερπήδησης των ορίων του ΠΑΣΟΚ και τελικά του ίδιου (58, Ελιά, Δημοκρατική Παράταξη), θα ζητούσαν -όπως είχαν προϊδεάσει προσυνεδριακά- μετεξέλιξη του κόμματος μέσα από την αυτοδιάλυσή του. Κεντρικό ζητούμενο η απόφαση για ανάδειξη ηγετικών συλλογικών οργάνων που θα οδηγήσουν το ΠΑΣΟΚ σε ιδρυτικό συνέδριο του νέου φορέα της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας. Κάτι που προϋποθέτει και τη ματαίωση της εκλογής νέου προέδρου από τη βάση την ερχόμενη Κυριακή. Τέτοια θέση έχουν υποστηρίξει λίγο-πολύ στελέχη όπως οι Γ. Φλωρίδης, Κ. Καρτάλης, Ν. Αλευράς, Ν. Μπίστης, Γ. Βερνίκος, Π. Καψής κ.ά. Σε παρόμοιο πνεύμα ήταν και η πρόσφατη παρέμβαση του Κ. Σημίτη, ενώ για "έντιμο τέλος" του ΠΑΣΟΚ και "νέα αρχή" έχει μιλήσει ο Μιχ. Χρυσοχοΐδης.
Μετεξέλιξη, όχι αυτοδιάλυση, η εισήγηση
Εκ των εισηγητών του συνεδρίου, στο πλαίσιο της προοπτικής μετεξέλιξης του ΠΑΣΟΚ και της συμβολής του "στη δημιουργία της μεγάλης δημοκρατικής παράταξης" μέσα από την προσέγγιση με το Ποτάμι και τη ΔΗΜ.ΑΡ., ο Χρ. Πρωτόπαπας εισηγήθηκε την "πορεία προς ένα ανοιχτό, ιδρυτικό συνέδριο για τη νέα Δημοκρατική Παράταξη", σημειώνοντας ωστόσο ότι "σε κάθε περίπτωση η ανασυγκρότηση δεν επιτυγχάνεται με λογικές αυτοδιάλυσης και αφηρημένες επικλήσεις, αλλά με άμεσες, σημαντικές και ειλικρινείς πρωτοβουλίες υπέρβασης και συσπείρωσης".
