ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ Α. ΣΕΒΑΣΤΑΚΗ
«Δεν κάνουμε αυτά που πρέπει». Ή «αυτές τις μεταρρυθμίσεις έπρεπε να τις κάνουμε μόνοι μας κι όχι επειδή μας το επιβάλλουν οι ξένοι». Πόσες φορές έχει επαναληφθεί; Ποιες είναι αυτές οι περίφημες μεταρρυθμίσεις, τα μέτρα, το πρόσωπο του ορθολογισμού που ως λαός και χώρα αποκρούουμε; Η αύξηση του ΦΠΑ στα νησιά στην έναρξη της τουριστικής περιόδου; Φοβερό μέτρο. Αναπτυξιακό. Περαιτέρω μειώσεις συντάξεων των 400 ευρώ; Επιμονή στην απελευθέρωση των απολύσεων;
Είναι σίγουρο ότι έχει επισυμβεί μια τρέλα στο πεδίο των πρόωρων συντάξεων, διαμορφώνοντας, μαζί με τη γήρανση του πληθυσμού και την ανεργία, μια πλειοψηφία επιδοτούμενων πολιτών. Πόσους όμως γιους, κόρες, συγγενείς σιτίζουν οι επιδοτούμενοι πολίτες; Ποιο κοινωνικό κομμάτι σταθεροποιείται στοιχειωδώς μ' αυτές τις συντάξεις; Όλοι, ανεξαρτήτως κομματικής τοποθέτησης ή ιδεολογικής ταυτότητας, κατανοούν το απόλυτο παραγωγικό αδιέξοδο, αλλά επίσης δεν κατανοούν τον σχεδιασμό, τη λογική των δανειστών. Τι ακριβώς ανορθώνουν τα πεισματικά προτεινόμενα μέτρα; Ποια αναπτυξιακή υποβοήθηση κάνουν; Μπούρδες. Είναι μέτρα δογματικά, που θέλουν να αποδομήσουν πολιτικά την κυβέρνηση για λόγους παραδειγματισμού και επίδειξης ισχύος. Ο ευρωπαϊσμός έχει αποξηρανθεί, αφού ούτε εξορθολογισμός είναι, ούτε φυσικά, αλληλεγγύη ούτε λειτουργεί αναπτυξιακά.
Η γιορτή της «1ης Μάη» μάλλον πρέπει να ανασυντάξει τα περιεχόμενά της. Συνήθως η «εργατική πρωτομαγιά» καταλήγει σε μια φιέστα συνδικαλιστικής εθιμοτυπίας και εργατίστικης φιλολογίας. Παλιά δικαιώματα, απολύτως καταπατημένα, «ξαναλησμονούνται» μέσα στην κοινότοπη ρητορική. Πολλά απ' όσα διεκδικούνται προϋποθέτουν έναν τεράστιο κουμπαρά που χώνει χρήμα σε κάθε αίτημα. Είτε δίκαιο είτε άδικο, είτε καίριο είτε άκαιρο. Τρεϊντγιουνισμός.
Αλλά η νέα εργατική τάξη, τα νέα φτωχά «τζάκια», ντελιβεράδες, συμβασιούχοι υπάλληλοι, μικροί ενδιάμεσοι υπηρεσιών, περιστασιακά απασχολούμενοι και άνεργοι, διαμορφώνουν μια τερατώδη ιστορική παραίσθηση. Στον τόπο μας δεν βρίσκεται επικεφαλής της Ιστορίας ο εργάτης με το γερμανοπολύγωνο εργαλείο στην κωλότσεπη, αλλά ο γκατζετάκιας που βγάζει μεροκάματο με το στοίχημα ή ο υπάλληλος που κάθεται στο ταμείο της τράπεζας και παίρνει λογαριασμούς της ΔΕΗ.
Αυτή η νέα «εργατική» συνείδηση δεν μπορεί να αναχθεί εύκολα στα μαρξιστικά αρχέτυπα. Όπως δεν μπορεί να αναχθεί στα αστικοδημοκρατικά ή φιλελεύθερα αρχέτυπα ο τύπος ορθολογισμού που προτείνουν οι θεσμοί και ο κ. Ντάισελμπλουμ και που επιβάλλεται σε όλη την Ευρώπη μέσα σ' αυτή τη συντονισμένη αυτοκαταστροφή. Κανένα εργασιακό δίκαιο δεν υφίσταται, αφού η ίδια η εργασιακή σχέση έχει αποκτήσει μια εκπληκτική πλαστικότητα. Οι θεσμίσεις, οι εργασιακές πρόνοιες, συνήθως εξαφανίζονται στην καθημερινή, σκοτεινή εργασιακή πράξη. Άλυτες αντιφάσεις, τις συναντούμε καθημερινά. Κι όχι μόνο στις «σκουριές».
Όταν κόμματα ή συνδικαλιστικές οργανώσεις της Αριστεράς κάνουν βόλτα στην Ερμού π.χ., συχνότατα γίνονται αντικείμενο καγχασμού από το περίεργο κράμα που κατοικοεδρεύει στις παρυφές του θνήσκοντος καταναλωτισμού. Οι πιτσιρικάδες γίνονται μανιακοί της νέας έκδοσης smartphone, σημασία δεν δίνουν στις πολιτικές εκφωνήσεις. Η αιτιοκρατία των βιομηχανικών εφαρμογών είναι ισχυρότερη της πολιτικής αφήγησης. Η αυτοψευδαίσθηση είναι ισχυρότερη απ' τη ρεαλιστική αυτογνωσία.
Πώς απευθύνεται ο αριστερός σ' αυτό το νέο ακροατήριο που ζει το δράμα της παραποίησης, της παραίσθησης; Με την ιδεολογική ξιπασιά της πρωτοπορίας; Ποιας, αφού η «ταυτοχρονία» και «ταυτοχωρία» των Νέων Μέσων δεν επιτρέπει διαφορές και κλίμακες. Με τον μηχανισμό της ισχύος, όπως κάνει ο καπιταλισμός, παραδοσιακός και χρηματιστηριακός; Ή με την προβλέψιμη αναφορά σε κάποιους αγώνες του παρελθόντος; Μένουν κάποιες σκόρπιες και ασύνδετες αναφορές σε μια αφηρημένη εναλλακτικότητα για να υποκαταστήσουν το έλλειμμα. Φοβάμαι ότι μουσειοποιείται η ίδια η αριστερή απεύθυνση κι αυτό είναι το σκοτεινότερο επετειακό συμβάν.
