Από όλες τις πλευρές στο πλαίσιο του ΣΥΡΙΖΑ διαπιστώνεται η σπουδαιότητα της κατάκτησης της θέσης του πρώτου κόμματος στην ελληνική κοινωνία, όσο και εξίσου η σταθερότητα της εκλογικής απήχησης του 27% που κατακτήθηκε τον Ιούνιο του 2012 και διατηρήθηκε και τον Μάιο του 2014. Και παράλληλα συμπεραίνεται ότι αυτό το ποσοστό εκλογικής ισχύος δεν είναι σε θέση να οδηγήσει στην κατάκτηση της πολιτικής διακυβέρνησης από τις αριστερές ριζοσπαστικές δυνάμεις, παρά μόνον μέσα από αναγκαίες πολιτικές και κοινωνικές συμμαχίες [π.χ. Γ.Μηλιός - Σ. Λαπατσιώρας «Ο ΣΥΡΙΖΑ σε σταυροδρόμι», πυκνή αρθρογραφία στην Ίσκρα, ομιλία Α. Τσίπρα στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, Ε. Αγαθοπούλου, Κ. Αθανασίου κ.ά. «Από τη νίκη στην ανατροπή» κ.λπ.].
Εντούτοις όλοι γνωρίζουν ότι οι πολιτικές συμμαχίες που καλείται να διαμορφώσει ο ΣΥΡΙΖΑ εμφανίζουν απρόσφορα, ανέφικτα ή άγονα χαρακτηριστικά, πράγμα που εμποδίζει το άνοιγμα των συγκεκριμένων προοπτικών για μια κυβέρνηση της Αριστεράς με κορμό τη Ριζοσπαστική Αριστερά. Από τη μια πλευρά, η συγκρότηση ενός αριστερού λαϊκού μετώπου, που θα μπορούσε να αναδείξει όρους αριστερής διακυβέρνησης, σκοντάφτει στην κατηγορηματική άρνηση του ΚΚΕ, το οποίο έχει θέσει τη στρατηγική στο πεδίο της τακτικής, αναλώνεται σε μια άνευ προηγουμένου πολεμική, που φέρνει στο νου μαύρες αναμνήσεις της 3ης Κομμουνιστικής Διεθνούς, πριν την υιοθέτηση της πολιτικής των λαϊκών μετώπων (που συνέβαλε στην ίδρυση του ΕΑΜ), και ουσιαστικά καταναλώνεται σε μια «ιδεολογική ζύμωση» (ενάντια στον «καπιταλισμό και τα μονοπώλια»), μακράν της άσκησης υλικής πολιτικής επί του συγκεκριμένου πεδίου για την προαγωγή των ταξικών συμφερόντων των λαϊκών τάξεων.
Από την άλλη πλευρά, η συμμαχία με δυνάμεις του κεντροαριστερού τόξου με σοσιαλδημοκρατικά χαρακτηριστικά προσκρούει στο γεγονός της πλήρους εκλογικής καταβαράθρωσης της ΔΗΜ.ΑΡ. και της επικράτησης του άκρατου σοσιαλ - φιλελευθερισμού στο ΠΑΣΟΚ - Ελιά, ενώ παράλληλα ο πολιτικός σχηματισμός των ΑΝ.ΕΛΛ. «κατασπαράσσεται» σταδιακά από την κυβερνητική Ν.Δ. Μ' άλλες λέξεις, πέραν των ευλόγων πολιτικών ενστάσεων που διατυπώνονται πολύμορφα στον ΣΥΡΙΖΑ, για την συμμαχία με δυνάμεις της μνημονιακής και νεοφιλελεύθερης Κεντροαριστεράς, πρόκειται και για ένα υπαρκτό ζήτημα: της ολοσχερούς εκλογικής τους περιθωριοποίησης, έτσι ώστε η οποιαδήποτε σύμπραξη μαζί τους δεν θα προσέθετε καμιά αξιόλογη πολιτική διεύρυνση στη Ριζοσπαστική Αριστερά.
Τελικά διαπιστώνεται έτσι ότι μόνον η κοινωνική διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ στα στρώματα που έχουν επενδύσει εκλογικά σ' αυτόν είναι σε θέση να επιφέρει την κατάκτηση ή την προσέγγιση της αναγκαίας κοινοβουλευτικής αυτοδυναμίας. Εφόσον δηλαδή ο ΣΥΡΙΖΑ εκπροσωπεί εκλογικά το 43% των δημοσίων υπαλλήλων, το 30% της εργατικής τάξης της καπιταλιστικής παραγωγής, το 36% των ανέργων κ.λπ., δεν έχει παρά να δρομολογήσει μια «πορεία» στα λαϊκά στρώματα προκειμένου να κατακτήσει την απόλυτη εκλογική πλειοψηφία σ' αυτά. Ωστόσο αυτή η κοινωνικού τύπου διεύρυνση στη νεολαία, στην εργατική τάξη, στους ανέργους κ.λπ. απαιτεί πρωτίστως την πολιτική συμβολή στη δρομολόγηση κινηματικών κοινωνικών δράσεων, όπως στην πρώτη μνημονιακή περίοδο (2010-12), γιατί μόνον μέσα από αυτές διαφοροποιούνται οι συνειδήσεις, αλλάζουν οι πρακτικές και τροποποιούνται οι ταξικοί συσχετισμοί. Διαφορετικά η γενική αναφορά «στα κινήματα» ή η αντίληψη ότι αυτή η κοινωνική διεύρυνση μπορεί να ευδοκιμήσει μόνον με την εκφορά του κοινοβουλευτικού λόγου, στα σίγουρα δεν οδηγεί σε γόνιμα αποτελέσματα.
Πέρα από αυτή την αναγκαία κινηματική διάσταση των πολιτικών προσανατολισμών του ΣΥΡΙΖΑ, είναι αναγκαία η ίδια η αντιστοίχιση της πολιτικής υποκειμενικότητας με την κοινωνική σύνθεση του εκλογικού ακροατηρίου. Η Ριζοσπαστική Αριστερά και ο ΣΥΝ προηγούμενα κινούνταν ως αντινεοφιλελεύθεροι ριζοσπαστικοί πολιτικοί σχηματισμοί, με αποκλειστική σχεδόν σύνθεση από δυνάμεις της διανοητικής εργασίας του ευρύτερου δημόσιου τομέα («νέα μισθωτή μικροαστική τάξη» κατά την ταξική ανάλυση του Ν. Πουλαντζά) και των ελεύθερων επιστημονικών επαγγελμάτων. Το να προσεγγίσεις και να διευρύνεις την επιρροή σου στην εργατική τάξη απαιτεί ο ίδιος να συστοιχηθείς ανάλογα, τόσο από την άποψη της αποκατάστασης οργανικών σχέσεων με την τάξη και μάλιστα της εκτελεστικής εργασίας, όσο και από την άποψη του μετασχηματισμού σου σε μαρξιστικό, εργατικό, λαϊκό πολιτικό σχηματισμό.
Τέλος, η σύνδεση του ΣΥΡΙΖΑ με τις δυνάμεις της σύγχρονης, άνεργης επιστημονικής νεολαίας όσο και με τους ανέργους, δεν μπορεί να γίνεται παρά με εντελώς ρηξικέλευθους και σε τελική ανάλυση «επαναστατικούς» όρους, προκειμένου να λειτουργήσει αυτή η «συγχώνευση» πολιτικού υποκειμένου και λαϊκών κατηγοριών. Πώς εξηγείται διαφορετικά η μεγάλη εκλογική απήχηση του ΜΑΣ και των ΕΑΑΚ στην ανώτερη εκπαίδευση, έναντι της αναιμικότητας των ριζοσπαστικών παρατάξεων, αν όχι με την επίκληση μιας οραματικής επαναστατικής προοπτικής; Και από την άλλη πλευρά, πώς μπορεί να εξασφαλιστεί η κατίσχυση στην μεγάλη πλειοψηφία των ανέργων, αν δεν προταχθεί η παραγωγική κοινωνικοποίηση των εκατοντάδων επιχειρήσεων και εργοστασίων που έχουν εκκαθαριστεί και η επαναπρόσληψη των απολυμένων, με δημόσια χρηματοδότηση, εργατικό έλεγχο και κοινωνικά δίκτυα διανομής προϊόντων και υπηρεσιών;
Το σημερινό σταυρόλεξο της κοινωνικής διεύρυνσης του ΣΥΡΙΖΑ είναι από τα πλέον δύσκολα και απαιτεί δυνατούς λύτες. Είμαστε διατεθειμένοι, έχουμε την επάρκεια, είμαστε προσανατολισμένοι σε μια τέτοια επίλυση;
