ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ
Τον Τόνι Μπλερ σκέπτεται πολύ σοβαρά η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ να προτείνει στον Βρετανό πρωθυπουργό Ντέιβιντ Κάμερον για τη θέση του προέδρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Κορυφής), σε αντικατάσταση του απερχόμενου τον προσεχή Οκτώβριο προέδρου Χέρμαν βαν Ρομπάι, του οποίου η πενταετής θητεία λήγει.
Είναι γνωστή η υστερική άρνηση του Ντ. Κάμερον να αποδεχθεί τον υποψήφιο κεντροδεξιό, πρώην πρωθυπουργό του Λουξεμβούργου, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, ως πρόεδρο της Κομισιόν, αποδεχόμενος έμμεσα τη δημοκρατική ανάδειξή του, επειδή το κόμμα του, το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), κέρδισε βγαίνοντας πρώτο στις πρόσφατες ευρωεκλογές για την ανανέωση των μελών τού πιο μισητού για τους Βρετανούς κοινοτικού θεσμικού οργάνου, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Δεν υπάρχουν πολλοί τρόποι να καμφθεί η βρετανική αντίσταση απέναντι στον Ζ.Κλ. Γιούνκερ και να τηρηθεί ταυτόχρονα η κοινοτική νομιμότητα που επιβάλλει τον κ. Γιούνκερ, εκλεκτό και της Άν. Μέρκελ, στη θέση του προέδρου της Επιτροπής. Για τον λόγο αυτό και η Άν. Μέρκελ σκοπεύει να βγάλει από το μανίκι τον κρυφό άσσο της που ακούει στο όνομα του Βρετανού, πρώην σοσιαλφιλελεύθερου πρωθυπουργού, Τόνι Μπλερ. Τα πολιτικά χαρακτηριστικά αυτής της τόσο αμφιλεγόμενης προσωπικότητας είναι γνωστά: φιλοαμερικανός, σύμμαχος των ΗΠΑ στον πόλεμο του Ιράκ, κοινωνικός μεταρρυθμιστής στην πατρίδα του, μετρημένος φιλοευρωπαίος, αλλά πάντως φιλοευρωπαίος, θα είναι ιδανικός ως πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (κορυφής) για την, από κοινού με την Άν. Μέρκελ και τον Γάλλο Πρόεδρο Φρ. Ολάντ, όπως και για τον συμπατριώτη του Ντέιβιντ Κάμερον, σύνταξη της ατζέντας των συζητήσεων των 28 κοινοτικών ηγετών την επόμενη πενταετία, «καπελώνοντας» εν μέρει και τον πρόεδρο της Κομισιόν Ζ.Κλ. Γιούνκερ, μολονότι οι συνθήκες αποδίδουν στην Επιτροπή και μόνο σ' αυτή το δικαίωμα ανάληψης νομοθετικών πρωτοβουλιών.
Αν ο Ντ. Κάμερον δεχθεί αυτό τον έντιμο συμβιβασμό, τότε θα μπορεί να εμφανισθεί στην κοινή γνώμη της πατρίδας του με το μέτωπο ψηλά και να εξηγήσει πως οι πιέσεις του έπιασαν τόπο, αφού όλα τα θέματα που θα τίθενται σε συζήτηση και λήψη απόφασης από τους 28 ηγέτες θα έχουν περάσει προηγουμένως μέσα από την κρισάρα του συμπατριώτη του Τόνι Μπλερ, που, ασφαλώς, ενδιαφέρεται όσο και ο ίδιος να μη θιγούν τα βρετανικά συμφέροντα από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Πρέπει να θυμίσουμε στους αναγνώστες το ψυχόδραμα που παίζουν οι Βρετανοί κάθε πενταετία, όταν πρέπει να αντικατασταθούν οι ηγεσίες των κοινοτικών θεσμικών οργάνων. Στην αρχή ο συντηρητικός Τζον Μέιτζορ, που απέρριψε την υποψηφιότητα για την προεδρία της Κομισιόν του πολύ Ευρωπαίου Βέλγου πρωθυπουργού Ζαν-Λικ Ντεχάν. Ακολούθησε ο ίδιος ο Τόνι Μπλερ, που απέρριψε την υποψηφιότητα τού ακόμη περισσότερο Ευρωπαίου, φιλελεύθερου φεντεραλιστή πρωθυπουργού του Βελγίου, Γκι Φερχόφστατ. Και ακολούθησε ο εργατικός Βρετανός πρωθυπουργός Γκόρντον Μπράουν, του οποίου οι αντιρρήσεις ήταν τόσες και τόσο έντονες για τα υποψήφια ηγετικά πρόσωπα στα κοινοτικά θεσμικά όργανα ώστε οι άλλοι Ευρωπαίοι αναγκάστηκαν να δώσουν στην ευνοούμενή του, Κάθριν Άστον, το αξίωμα της υπάτης εκπροσώπου της Ένωσης στις εξωτερικές σχέσεις, το οποίο κρατάει έως σήμερα.
Με τον Ντ. Κάμερον το διαπραγματευτικό παιχνίδι, για ακόμη μια φορά, έχει χοντρύνει πάρα πολύ, αφού ο ίδιος φρόντισε επίτηδες να εκτεθεί τόσο πολύ δημόσια δηλώνοντας urbi et orbi ότι δεν θα δεχθεί για πρόεδρο της Κομισιόν τον φιλοευρωπαίο, κεντροδεξιό Ζ.Κλ.Γιούνκερ, αδιαφορώντας αν αυτός είναι ο εκλεκτός, όχι μόνο της πλειοψηφίας των κοινοτικών κυβερνήσεων, αλλά και των Ευρωπαίων ψηφοφόρων που έβγαλαν πρώτο το κόμμα που υποστηρίζει την υποψηφιότητά του.
Για τους Βρετανούς, η Κομισιόν δεν θα έπρεπε να είναι τίποτε περισσότερο από θεσμικό όργανο συντονισμού της δράσης και της εκτέλεσης των αποφάσεων των κοινοτικών κυβερνήσεων. Αντίληψη που επαναλαμβάνουν σε κάθε ευκαιρία, μολονότι γνωρίζουν θαυμάσια πως ο ρόλος της Επιτροπής στον κοινοτικό οικοδόμημα είναι κεντρικός, αφού, από τις Συνθήκες της, αναγνωρίζεται ο ρόλος της υπεράσπισής τους (σ.σ.: φύλακας των Συνθηκών), αυτή και μόνο αυτή έχει το δικαίωμα ανάληψης νομοθετικών πρωτοβουλιών και μόνο αυτή έχει το δικαίωμα συντονισμού και ελέγχου των δημοσιονομικών και των πολιτικών οικονομιών των χωρών - μελών και ιδιαίτερα μέσα στην Ευρωζώνη.
Το «δώρο» που θέλει να προσφέρει η Άνγκελα Μέρκελ στους Βρετανούς με την τοποθέτηση του Τόνι Μπλερ στο ύπατο κοινοτικό αξίωμα δεν είναι καθόλου ευκαταφρόνητο και ο Ντ. Κάμερον θα πρέπει να γυρίσει τη γλώσσα του πολλές φορές μέσα στο στόμα του πριν της πει όχι. Και για τον πρόσθετο λόγο ότι ο ίδιος γνωρίζει πολύ καλά πως, αν τραβήξει τα πράγματα στα άκρα, ο αριθμός των χωρών που έχουν τις ίδιες απόψεις μ' αυτόν (Σουηδία, Ολλανδία, Φινλανδία, Δανία κ.λπ.) δεν είναι αρκετός. Αν οι διαπραγματεύσεις πάρουν τόσο άσχημη τροπή, το Λονδίνο και οι σύμμαχοί του θα βρεθούν προ αδιεξόδου, αφού δεν θα είναι σε θέση να σχηματίσουν μια αναστέλλουσα (ειδική) πλειοψηφία που θα είναι ικανή να μπλοκάρει την τοποθέτηση του Ζ.Κλ. Γιούνκερ στη θέση του προέδρου της Επιτροπής.
Πάει πολύ στον Ντ. Κάμερον το "δώρο Μπλερ" και θα πρέπει να σπεύσει να το αποδεχθεί. Τέτοιες ευκαιρίες δεν θα βρεθούν στη διαπραγματευτική του πορεία στις επόμενες λίγες εβδομάδες. Η διάθεση συμβιβασμού έχει κι αυτή τα όριά της.
