Στην ανακοίνωση μέτρων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους στη βαριά βιομηχανία, που πρέπει πάντως να εγκριθούν, να οριστικοποιηθούν και να εξειδικευθούν, αλλά σε κάθε περίπτωση δεν μπορούν να εκληφθούν ως μόνιμα, καθώς τα δεδομένα της ενεργειακής αγοράς βρίσκονται σε φάση σημαντικών αλλαγών, προχώρησε χθες η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΚΑ.
Μάλιστα το υπουργείο κοστολογεί, γενικά, τα άμεσα υλοποιήσιμα μέτρα στα 150 εκατ. ευρώ υπέρ των ενεργοβόρων βιομηχανιών. Ωστόσο, η κατάσταση στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει ρευστή, καθώς βρίσκονται σε ισχύ ειδικά ρυθμιστικά μέτρα περιορισμένης χρονικής διάρκειας (όπως η κατάργηση του μηχανισμού ανάκτησης μεταβλητού κόστους, των Αποδεικτικών Διαθεσιμότητας Ισχύος - ΑΔΙ - κ.λπ.), επίκειται η έναρξη δημοπρασιών τύπου ΝΟΜΕ για την πρόσβαση ιδιωτών στη λιγνιτική και υδροηλεκτρική παραγωγή, έχει δρομολογηθεί η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ, ενώ από του χρόνου θα γίνει η μετάβαση στην ενιαία χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού της Ε.Ε. (Ευρωπαϊκό Ενιαίο Μοντέλο Στόχος - target model). Όπως επισήμανε ο υφυπουργός ΠΕΚΑ, Α. Παπαγεωργίου, "το 2015 πάμε για την υλοποίηση του target model, οπότε να δώσουμε για το 2014 τουλάχιστον μια ανάσα στην βιομηχανία".
Πάντως, το θέμα του ενεργειακού κόστους, στη σκιά των τελευταίων δυσμενών εξελίξεων στη χαλυβουργία, θα τεθεί και στο πλαίσιο της σημερινής συνεδρίασης της Διυπουργικής Επιτροπής για τη Βιομηχανική Πολιτική, στην οποία συμμετέχουν τα υπουργεία Ανάπτυξης, ΠΕΚΑ, Οικονομικών και Εργασίας.
Τα μέτρα
Η ηγεσία του ΥΠΕΚΑ, αφού αναφέρθηκε σε μέτρα για τη βιομηχανία που έχουν ήδη ληφθεί (επαναφορά πλαφόν ΕΤΜΕΑΡ 1 εκατ., εξίσωση ΥΚΩ μέσης-υψηλής τάσης, παράταση ισχύος του take or pay με τη ΔΕΠΑ έως 31/12/2015, εξατομικευμένες συμβάσεις με τη ΔΕΗ με μειωμένες τιμές κ.λπ.), ανακοίνωσε πέντε νέα μέτρα που θα ληφθούν άμεσα:
* Εξίσωση του ΕΤΜΕΑΡ (πρώην τέλος ΑΠΕ) της μέσης με την υψηλή τάση. Η σχετική υπουργική απόφαση θα υπογραφεί τις επόμενες ημέρες. Κατά τον υφυπουργό, δεν είναι μεγάλη η διαφορά, αλλά προστιθέμενο στα υπόλοιπα μέτρα έχει αξία, ενώ σημείωσε ότι η επιβάρυνση όλων των άλλων καταναλωτών θα είναι ελάχιστη, "ούτε καν άξια λόγου".
* Συζητείται η εφαρμογή του (νομοθετημένου) μέτρου της "διακοψιμότητας", μετά τις παρατηρήσεις της Κομισιόν, προκειμένου έως την ερχόμενη Τρίτη να οριστικοποιηθεί για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες της υψηλής τάσης (με εξαίρεση τα ορυχεία της ΔΕΗ). Το βασικό σημείο είναι να γίνει αποδεκτό το κόστος του μέτρου να επιβαρύνει όλους ανεξαιρέτως τους ηλεκτροπαραγωγούς και όχι τον οικιακό καταναλωτή. Πάντως ο υπουργός ΠΕΚΑ, Γ. Μανιάτης, ξεκαθάρισε ότι πρόκειται για μέτρο στήριξης της ευστάθειας, της επάρκειας και της ασφάλειας του συστήματος.
* Μέρος των κερδών του 2013 της ΔΕΠΑ (του εμπορικού κομματικού - όχι συνολικά του ομίλου) θα περάσει σε όλους τους πελάτες φυσικού αερίου (δηλαδή βιομηχανικούς και οικιακούς). Η βιομηχανία έχει ζητήσει να γίνει με μελλοντικό συμψηφισμό.
* Παράταση της ένταξης των μεγάλων πελατών φυσικού αερίου σε αυτή την κατηγορία, που προβλέπει έκπτωση (των λεγόμενων επιλεγόντων) έως 31/12/2015 ακόμα κι αν δεν πληρούν πλέον τα κριτήρια - με σχετική διάταξη στο πρώτο νομοσχέδιο που θα καταθέσει το ΥΠΕΚΑ.
* Άμεση προσαρμογή των τιμών φυσικού αερίου στην έκπτωση που θα συμφωνηθεί μεταξύ ΔΕΠΑ και Gazprom με αναδρομική ισχύ από τον Ιούνιο του 2013 (ημέρα αναγγελίας της έναρξης των διαπραγματεύσεων, βάσει της σύμβασης με τους Ρώσους).
Σύμφωνα με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΚΑ, τα μέτρα θα δώσουν στις ενεργοβόρες βιομηχανίες ποσό της τάξεως των 150 εκατ. ευρώ (χωρίς τη νέα μειωμένη τιμή του φυσικού αερίου). Αφορούν κυρίως στην ενεργοβόρο βιομηχανία της υψηλής τάσης (χαλυβουργία, τσιμεντοβιομηχανία, διυλιστήρια κ.λπ.) και 60 βιομηχανίες της μέσης τάσης και απαντούν σε βασικά της αιτήματα.
Ο υπουργός σημείωσε ότι θα θέσει στη Διυπουργική Επιτροπή και στο αρμόδιο υπουργείο Οικονομικών το θέμα της αξιοποίησης για τη στήριξη δράσεων μείωσης του ενεργειακού κόστους των κονδυλίων που είχαν προϋπολογιστεί για την αντιμετώπιση της αιθαλομίχλης, καθώς από τα 40 εκατ. ευρώ έχουν χρησιμοποιηθεί σήμερα λιγότερα από 5 εκατ.
Ανέφερε επίσης ότι εξετάζεται η δυνατότητα αντιστάθμισης των ρύπων και διεκδικούνται περί τα 20 εκατ., δηλαδή μια έμμεση εκκαθάριση των ρύπων, ώστε να στηριχθούν ενεργοβόροι τομείς για να είναι ανταγωνιστικοί έναντι των χωρών που δεν ισχύει η υποχρέωση αγοράς ρύπων. Σημείωσε ότι και η Κομισιόν το θεωρεί "προτιμητέο μέτρο", ενώ η ελληνική επιχειρηματολογία στηρίζεται αφενός στην επί μακρόν ύφεση στη χώρα, αφετέρου στο τεράστιο μειονέκτημα της γεωγραφικής θέσης και των ιδιαίτερα ανταγωνιστικών "γειτόνων". Επισήμανε ότι θα συμπεριληφθούν όλοι οι κλάδοι βάσει και του αιτήματος των μεγάλων καταναλωτών (ΕΒΙΚΕΝ). Την επόμενη Δευτέρα θα τεθεί σε διαβούλευση η σχετική υπουργική απόφαση.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στις 28 Φεβρουαρίου, στο πλαίσιο έκτακτης γενικής συνέλευσης των μετόχων της ΔΕΗ (έναντι της αναβληθείσας στις 31/1), αναμένεται απόφαση για το θέμα της τιμολόγησης της Αλουμίνιον. Το σωματείο εργαζομένων στη ΔΕΗ "Σπάρτακος" με επιστολή του στον υπουργό ζητεί να προχωρήσει από 1/3 η παύση εκπροσώπησης των μετρητών της εταιρείας -καθώς έχει κριθεί ότι ζημιώνεται η ΔΕΗ- και να διεκδικηθούν τα διαφυγόντα κέρδη, βάσει των αποφάσεων της διοίκησης της ΔΕΗ, αλλιώς προειδοποιεί ότι θα προσφύγει στη Δικαιοσύνη κατά της ΔΕΗ για μη εφαρμογή των αποφάσεων του Δ.Σ.
Τιμή αερίου
Όπως επισημάνθηκε, η τελική διαπραγμάτευση με την Gazprom βρίσκεται σε καλό επίπεδο και αναμένεται τις επόμενες ημέρες να ολοκληρωθεί, εξασφαλίζοντας την καλύτερη δυνατή τιμή.
Η τελική τιμή δεν είναι προς το παρόν ανακοινώσιμη, αν και φαίνεται πως έχει ήδη συμφωνηθεί, όμως, όπως επισήμανε ο Α. Παπαγεωργίου, θα είναι κοντά στον μέσο όρο της ηπειρωτικής Ευρώπης, που υπολογίζεται στα 393 δολάρια ανά 1.000 κυβικά μέτρα (εξαιρουμένης δηλαδή της χαμηλότερης τιμολόγησης της Μ. Βρετανίας). Σημείωσε ότι θα ακολουθηθεί η ίδια φόρμουλα που εφαρμόζεται σε όλα τα συμβόλαια, δηλαδή με αναφορά στην τιμή του πετρελαίου (oil price index) - και όχι με βάση την ενιαία αγορά φυσικού αερίου (hub), κάτι που αναμένεται να γίνει το επόμενο διάστημα. Η αναφορά στο πετρέλαιο μας ευνοεί, πρόσθεσε, καθώς είναι θετικές οι προβλέψεις για την εξέλιξη των τιμών του πετρελαίου το 2014.
Σε σχέση με την αναδρομικότητα, αυτή δεν ξεκινά από την αρχή του 2013, όπως είχε αρχικά κυκλοφορήσει, αλλά από το β' εξάμηνο του 2013, με βάση τη σχετική σύμβαση, όπως ανέφερε ο υφυπουργός, υπενθυμίζοντας ότι πρόκειται για ανανέωση και όχι για νέο συμβόλαιο, ενώ σημείωσε ότι "εδώ που είμαστε δεν προβλέπεται διαιτησία".
Εξοικονόμηση
Να συνεχίσει να "τρέχει" το σχετικό επιδοτούμενο πρόγραμμα "Εξοικονόμηση κατ' οίκον" χωρίς διακοπή έχουν ζητήσει ΥΠΕΚΑ και ΥΠΑΝ από την Κομισιόν, σε επαφές που πραγματοποιήθηκαν με τους επιτρόπους G. Oettinger και J. Hahn, αποσπώντας τελικά σχετική δέσμευση του τελευταίου.
Σύμφωνα με τον υπουργό, το πρόγραμμα είχε μεγάλη αποδοχή, με περισσότερες από 187.000 αιτήσεις, ενώ έχουν ήδη δαπανηθεί 396.000.000 ευρώ. Σημείωσε ότι έγιναν 25.000 επεμβάσεις με πολλαπλασιαστικές επιδράσεις στην εθνική οικονομία, καθώς πάνω από το 70% των υλικών που χρησιμοποιούνται παράγονται στην Ελλάδα. Θα προτείνει δε στη διυπουργική να επανέλθουν τα φορολογικά κίνητρα που ίσχυαν έως το 2011 (εκπτώσεις 10%-20%).