Η Αθήνα μετρά ήδη αντίστροφα για τις "δύσκολες" 9,5 εβδομάδες που απομένουν ώς τις 22 Νοεμβρίου, οπότε θα συγκληθεί το έκτακτο Εurogroup, το οποίο θα εξετάσει για κάθε μία από τις χώρες που βρίσκονται σε Μνημόνιο τις λύσεις που θα υιοθετηθούν. Δεδομένου ότι το πρόβλημα της Ελλάδας είναι πολυσύνθετο, στο διάστημα αυτό θα "κατασκηνώσουν" (ίσως με κάποια διαλείμματα) οι τροϊκανοί στην Αθήνα για να ληφθούν -κατόπιν της αξιολόγησης στην οποία θα προβούν- από τους δανειστές αποφάσεις για τέσσερα κεντρικής σημασίας, όσον αφορά το ελληνικό χρέος, ζητήματα:
* Το χρηματοδοτικό κενό.
* Το δημοσιονομικό κενό.
* Τις χρηματοδοτικές ανάγκες.
* Τα μέτρα που θα απορρεύσουν ως συνέπεια των τριών παραπάνω.
Όπως είναι ευνόητο, η κυβέρνηση θα προσπαθήσει να μεταθέσει όσο γίνεται τις αποφάσεις για το 4ο ζήτημα (τη λήψη μέτρων), ώστε να χειριστεί εν προκειμένω το θέμα επικοινωνιακά και πολιτικά...
Τα τεχνικά κλιμάκια
Ως τότε, πάντως, θα υπάρξει μια μακρά διαδικασία, η οποία άρχισε ουσιαστικά από αυτό το διήμερο, με ένα δημοσιονομικό "ξεψάχνισμα" που ξεκίνησε -προτού καν αφιχθούν οι τρεις επικεφαλής ελεγκτές, οι οποίοι αναμένονται στις 22 Σεπτεμβρίου στην Αθήνα- από τα πολυπληθή (περί τα πενήντα άτομα) τεχνικά κλιμάκια των δανειστών. Αυτά έχουν κάνει "κατάληψη" στα υπουργεία προκειμένου να ελέγξουν εάν η ελληνική κυβέρνηση υλοποιεί τις δεσμεύσεις της κυρίως στα δημόσια οικονομικά, στα του χρέους, στα μακροοικονομικά και στις μεταρρυθμίσεις. Ειδικά στο τελευταίο σκέλος, οι τροϊκανοί σημειώνουν σε όλους τους τόνους ότι θα είναι άτεγκτοι και μιλούν ανεπισήμως με αυστηρό τρόπο ότι δεν θα ανεχθούν κωλυσιεργίες. Στα διαρθρωτικά, η τρόικα δεν θέλει μόνο τα 4 προαπαιτούμενα για το 1 δισ. ευρώ (διαθεσιμότητα, οφειλές σε ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ, αναδιάρθρωση αμυντικών βιομηχανιών και νέος κώδικας δικηγόρων), αλλά και να σημειωθεί πρόοδος στις περισσότερες από τις 105 συνολικά μεταρρυθμίσεις που έχουν εξαιρετικά βραχυχρόνιο χρονικό ορίζοντα ολοκλήρωσης.
Διαπραγμάτευση...
Στο μεταξύ, μπορεί μεν τυπικά τα τεχνικά κλιμάκια να ασκούν ελεγκτικά καθήκοντα κατ' εντολή των προϊσταμένων τους, ωστόσο φαίνεται ότι διαδραματίζουν και ένα επιπλέον ρόλο, αυτόν του "διαπραγματευτή" με την κυβέρνηση, ώστε να "κλείσουν" σε συνεννόηση με την Αθήνα τα "ανοιχτά" θέματα ώς την άφιξη των επικεφαλής ελεγκτών. Έτσι, για παράδειγμα, στην κυβέρνηση ευελπιστούν ότι θα έχει συμφωνηθεί κατ' αρχάς ώς την ερχόμενη Κυριακή η επί τα βελτίω αναθεώρηση της προβλεπόμενης ύφεσης για φέτος κάτω του 4%, ενδεχομένως στο 3,8%, αν και τον τελικό λόγο θα τον έχουν οι Π. Τόμσεν, Κλ. Μαζούχ και Μ. Μορς. Σε κάθε περίπτωση πάντως, το ποσοστό πρέπει να γίνει αποδεκτό και από τους επικεφαλής, με τις εκτιμήσεις για ανάκαμψη το 2014 να παραμένουν υπό εξέταση.
Στραβά μάτια...
Η τριανδρία των εκπροσώπων των δανειστών θα αποφανθεί για μία σειρά θεμάτων, όπως λ.χ. η μονιμότητα ή το συγκυριακό του πρωτογενούς πλεονάσματος στη γενική κυβέρνηση. Οι τροϊκανοί είναι ενήμεροι για τις αλχημείες που συντελούνται στον προϋπολογισμό, όμως το υπουργείο Οικονομικών ελπίζει να υπάρξει θετική ανταπόκριση (να κάνουν δηλαδή οι ελεγκτές "τα στραβά μάτια") μπροστά στην ανάγκη σχηματισμού του παραπάνω πλεονάσματος και παρά τις αυστηρές προειδοποιήσεις της τρόικας για τη μεγάλη υστέρηση των φορολογικών εσόδων. Ανάμεσα στα επίμαχα ζητήματα, ξεχωρίζουν ο συνυπολογισμός στα έσοδα οκταμήνου των "ANFAs" (τα ελληνικά ομόλογα που έχουν αποκτήσει κεντρικές τράπεζες) ή το κενό του 1 δισ. ευρώ από τη μεταφορά εσόδων από τις ιδιωτικοποιήσεις στο 2014 αντί φέτος, αφού δεν έχει οριστικοποιηθεί το πώς θα καλυφθεί το κενό στα έσοδα του 2013.
Αυτό που προβληματίζει την κυβέρνηση, και επιθυμεί ζωηρά να αναβάλει κάθε συζήτηση επί του θέματος, είναι κατά κύριο λόγο το ύψος των μέτρων που θα καλύψουν το δημοσιονομικό κενό για τη διετία 2015-16 και να μην υπάρξει δέσμευση για μέτρα στο νέο Μεσοπρόθεσμο 2013-2017 που θα πρέπει να κατατεθεί στη Βουλή στο προσεχές διάστημα.
Η διαθεσιμότητα
Στο επίκεντρο των επαφών της τρόικας θα είναι ακόμη και το χρονοδιάγραμμα των απολύσεων (4.000 το 2013 και 11.000 το 2014) το πλαίσιο του νέου κύματος κινητικότητας, το άνοιγμα επαγγελμάτων και το μέλλον της αμυντικής βιομηχανίας. Και βέβαια, οι Τόμσεν, Μαζούχ, Μορς δεν θα περιοριστούν στα των ΕΛΒΟ, ΕΑΣ και ΛΑΡΚΟ, αλλά και στο ποιες εταιρείες του Δημοσίου θα έχουν ανάλογη τύχη.
Το μεγάλο θέμα όμως που αποκτά ευρύτερες οικονομικές και πολιτικές διαστάσεις, όχι μόνο εντός Ελλάδας αλλά και εκτός συνόρων, στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης, είναι η βιωσιμότητα του χρέους.
Οι παραπάνω εξελίξεις θα επηρεάσουν πιθανότατα και τις πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα, με κρισιμότερο κεφάλαιο αυτό του χρηματοδοτικού κενού που θα πρέπει να καλυφθεί με νέο δάνειο ή άλλους τρόπους και τα μέτρα που θα απαιτηθούν προς τούτο από τους δανειστές.
