Υπάρχει μια Ελλάδα που «τρέχει», που προσελκύει επενδύσεις, που ανεβαίνει στις λίστες των οίκων αξιολόγησης, που παρουσιάζεται ως «success story». Και υπάρχει και η άλλη Ελλάδα: η Ελλάδα των εργαζομένων που βλέπουν τον μισθό τους να εξατμίζεται πριν καν φτάσει στο πορτοφόλι τους. Το 2025, σύμφωνα με τη Eurostat και την ΤτΕ, η χώρα καταγράφει ένα θλιβερό ρεκόρ. Είναι η πρωταθλήτρια της φτηνής εργασίας στην Ευρώπη.
1. Η Ελλάδα ουραγός στην αύξηση μισθών. Για 17 ολόκληρα χρόνια η Ελλάδα βρίσκεται στον πάτο της Ευρώπης στις αυξήσεις ωρομισθίων. Το 2024, όταν η Ε.Ε. σημείωνε μέση αύξηση 5,2%, η Ελλάδα έδινε μόλις 1,5%. Είναι πολιτική επιλογή για μια οικονομία που στηρίζεται στη χαμηλή αμοιβή και όχι στην υψηλή παραγωγικότητα.
2. Η αγοραστική δύναμη εξαφανίζεται. Με πληθωρισμό κοντά στο 3%, οι μισθοί όχι μόνο δεν αυξάνονται αλλά μειώνονται πραγματικά. Ο εργαζόμενος το 2025 ήταν φτωχότερος από τον εργαζόμενο του 2024, παρότι «πήρε αύξηση». Αυτό λέγεται φτωχοποίηση μέσω μισθού. Και συμβαίνει συστηματικά.
3. Δεύτερος χαμηλότερος μισθός στην Ε.Ε. Η Ελλάδα βρίσκεται πάνω μόνο από τη Βουλγαρία. Μας έχουν προσπεράσει χώρες που κάποτε θεωρούνταν «πολύ πίσω»: Ρουμανία, Πολωνία, Σλοβακία. Αυτό δεν είναι τυχαίο. Είναι οι επιπτώσεις μιας οικονομίας που επιμένει να λειτουργεί ως δεξαμενή φτηνής εργασίας για την Ευρώπη.
4. Ανάπτυξη χωρίς ευημερία. Το ΑΕΠ αυξάνεται κατά 2%. Αλλά αυτή η ανάπτυξη δεν μοιράζεται. Δεν φτάνει στον εργαζόμενο, δεν φτάνει στον μισθωτό, δεν φτάνει στον νέο που προσπαθεί να ζήσει με 800 ευρώ. Η ανάπτυξη αυτή καταλήγει στα κέρδη των επιχειρήσεων και στη βελτίωση των δημοσιονομικών δεικτών και δεν αγγίζει την κοινωνία.
5. Ο κατώτατος μισθός ως βιτρίνα. Η κυβέρνηση προβάλλει την αύξηση του κατώτατου μισθού στα 880 με 910 ευρώ. Αλλά ο μέσος μισθός παραμένει καθηλωμένος. Γιατί; Επειδή όταν η υπόλοιπη μισθολογική κλίμακα δεν ανεβαίνει, ο κατώτατος μισθός γίνεται απλώς το νέο «ταβάνι».
Γιατί οι μισθοί μένουν παγωμένοι;
«Γκαρσόνια της Ευρώπης». Η οικονομία βασίζεται σε κλάδους χαμηλής προστιθέμενης αξίας, όπως τουρισμός, εστίαση, υπηρεσίες. Κλάδοι που δεν παράγουν υψηλούς μισθούς αλλά απαιτούν φθηνό εργατικό δυναμικό.
- Αποδυνάμωση συλλογικών συμβάσεων. Όταν οι συλλογικές διαπραγματεύσεις είναι παγωμένες, ο εργαζόμενος μένει μόνος απέναντι στον εργοδότη. Και ο μόνος μισθός που «διαπραγματεύεται» είναι ο χαμηλότερος δυνατός.
- Υψηλό μη μισθολογικό κόστος. Οι εισφορές λειτουργούν ως πρόσχημα για να μην δίνονται αυξήσεις. Το αποτέλεσμα; Ο εργαζόμενος πληρώνει το κόστος της «ανταγωνιστικότητας».
Το πραγματικό πρόβλημα
Η Ελλάδα δεν έχει χαμηλούς μισθούς επειδή «δεν αντέχει η οικονομία». Έχει χαμηλούς μισθούς επειδή έτσι έχει σχεδιαστεί η οικονομία. Μια οικονομία που θέλει τον εργαζόμενο φτηνό, πειθαρχημένο, αναλώσιμο. Και πάντα λίγο πιο φτωχό από πέρυσι. Κύριοι της κυβέρνησης, η «Ελλάδα που πετάει» είναι μόνο για τα πρωτοσέλιδα των φίλων σας. Στην πραγματική ζωή οι Έλληνες εργαζόμενοι είναι πλέον οι πιο κακοπληρωμένοι της Ευρώπης, ξεπερνώντας μόνο τη Βουλγαρία. Όταν οι μισθοί αυξάνονται κατά 1,5% και ο πληθωρισμός καλπάζει με πάνω από 3%, δεν έχουμε ανάπτυξη, έχουμε βίαιη αναδιανομή πλούτου. Η Ελλάδα της κυβέρνησης της Ν.Δ. έχει μισθούς Βουλγαρίας και τιμές Γερμανίας. Αυτό είναι το «ελληνικό θαύμα» του κ. Μητσοτάκη, να δουλεύουν όλοι περισσότερο για να μπορούν να αγοράζουν λιγότερα.
* Η Ιωάννα Λιούτα είναι πολιτική και οικονομική αναλύτρια
