Την ώρα που η κυβέρνηση έχει πέσει με τα μούτρα στην προετοιμασία για την επέλαση του αμερικανικού αερίου, τα ελλείμματα των Ειδικών Λογαριασμών ΑΠΕ (ΕΛΑΠΕ) και Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΕΛΥΚΩ) έχουν εκτοξευτεί και βαίνουν αυξανόμενα, με επικίνδυνες πιθανές επιπτώσεις για τους καταναλωτές, που συνήθως επιβαρύνονται με επιπλέον κόστη.
Πρόκειται για δύο Λογαρισμούς οι οποίοι χρηματοδοτούνται και από τους καταναλωτές στο πλαίσιο των χρεώσεων του ρυθμιζόμενου σκέλους του λογαριασμού ρεύματος, για τους οποίους αποφασίζονται αναπροσαρμογές από τη Ρυθμιστική Αρχή (ΡΑΑΕΥ) και την κυβέρνηση.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Διαχειριστή ΑΠΕ (ΔΑΠΕΕΠ), το σωρευτικό έλλειμμα του ΕΛΑΠΕ βρίσκεται κοντά στα 300 εκατ. το τρίτο τρίμηνο του έτους και βάσει πρόσφατων εκτιμήσεων του προέδρου του το 2025 θα κλείσει με «τρύπα» στα 266 εκατ. ευρώ.
Το άνοιγμα του ελλείμματος δημιουργεί φόβους για ενδεχόμενες επιπλέον επιβαρύνσεις των καταναλωτών, καθώς τα ελλείμματα του ΕΛΑΠΕ ως γνωστόν χρηματοδοτούνται και μέσω της χρέωσης του ΕΤΜΕΑΡ (πρώην τέλος ΑΠΕ).
Θυμίζουμε ότι μέρος και αυτού του Ειδικού Λογαριασμού (όπως και του ΕΛΥΚΩ) χρησιμοποιήθηκε ως πηγή χρηματοδότησης του ΤΕΜ (Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης), δηλαδή του «κουμπαρά» για τις επιδοτήσεις στο ρεύμα, τη στήριξη, στην ουσία, από την κυβέρνηση Ν.Δ των υπέρογκων τιμολογίων που ανακοίνωναν κατά το δοκούν οι προμηθευτές την περίοδο της ενεργειακής κρίσης.
Αναφορικά με τον ΕΛΥΚΩ, το έλλειμμά του βρίσκεται στα 400 εκατ. και αναμένεται να αυξηθεί έως τα τέλη του έτους. Θυμίζουμε ότι στις αρχές του 2025 ο Λογαριασμός αιμοδοτήθηκε από τον κρατικό προϋπολογισμό με 400 εκατ. όταν το έλλειμμα εκτοξεύτηκε σε 600 εκατ. - δυνατότητα που προβλέπεται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για την έγκαιρη λήψη μέτρων σε περίπτωση αρνητικού οικονομικού αποτελέσματος.
Συνεχείς είναι, άλλωστε, και οι παρεμβάσεις των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας (διά του συνδέσμου τους ΕΣΠΕΝ) προς το ΥΠΕΝ και τη ΡΑΑΕΥ περί αδικαιολόγητης αδράνειας της Πολιτείας και επείγουσας ανάγκης άμεσης ενίσχυσης από τον κρατικό προϋπολογισμό. Σημειώνουν ότι τα μηνιαία ανταλλάγματα προς τους προμηθευτές αποδίδονται με απομείωση άνω του 30% κατά μέσο όρο, φτάνοντας ακόμη και το 60% σε ορισμένους μήνες, με αποτέλεσμα το συνολικό οφειλόμενο αντάλλαγμα προς την αγορά να προσεγγίζει τα 500 εκατ. έως τον Σεπτέμβριο του 2025.
Ζητούν διορθωτικά μέτρα και συγκεκριμένα χρηματοδότηση του Λογαριασμού και αποζημίωσή τους, έναντι του χρηματοοικονομικού κόστους που αναλαμβάνουν (40 εκατ. ετησίως), μέσω ρύθμισης.
Πάντως, όλο και πιο μακριά μετατίθεται η όποια ανακούφιση των καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας από την επιβάρυνση των χρεώσεων ΥΚΩ στους λογαριασμούς, καθώς τα οφέλη από τις διασυνδέσεις των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας, που εδώ και χρόνια υπόσχονται οι αρμόδιοι, φαίνεται πως θα καλύψουν πρωτίστως τα ελλείμματα του ΕΛΥΚΩ, που, όπως προαναφέρθηκε, υπήρξε και αυτός τροφοδότης των επιδοτήσεων την περίοδο της ενεργειακής κρίσης, εξυπηρετώντας κυρίως την αγορά. Μάλιστα, με την προσθήκη της «μεγάλης» διασύνδεσης της Κρήτης συνολικά εκτιμάται ότι θα εξοικονομούνται περί τα 500 εκατ. ετησίως.
Θυμίζουμε δε ότι από το 2022 υπάρχει -ανενεργή έως τώρα- κυβερνητική ρύθμιση με την οποία παρέχεται η δυνατότητα αναπροσαρμογής των χρεώσεων ΥΚΩ με οριζόντια αύξηση ανά κιλοβατώρα κατανάλωσης.
