Στην τσιμπίδα των τεκμηρίων αναμένεται να πιαστούν και φέτος χιλιάδες φορολογούμενοι. Η υποβολή φορολογικών δηλώσεων βρίσκεται σε εξέλιξη και αφορούν τα εισοδήματα που αποκτήθηκαν το 2019.
Είναι ενδεικτικό ότι το προηγούμενο έτος το πραγματικό δηλωθέν εισόδημα ανήλθε στα 78,3 δισ. ευρώ, ενώ το ποσό για το οποίο φορολογήθηκε το σύνολο των φυσικών προσώπων έφτασε στα 84,7 δισ. ευρώ εξαιτίας των τεκμηρίων. Τα τεκμήρια είναι η μεγαλύτερη παγίδα πρόσθετων φόρων για τα νοικοκυριά.
Αυτό σημαίνει ότι το φορολογητέο εισόδημα που θα προκύψει με βάση τα τεκμήρια διαβίωσης, θα συγκριθεί με το πραγματικό δηλωθέν εισόδημα από μισθούς, συντάξεις, επιδόματα, ακίνητα, επιχειρήσεις και μια σειρά άλλους παράγοντες.
Τι ισχύει
Η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει ότι ισχύει ελάχιστο τεκμήριο διαβίωσης:
- 3.000 ευρώ αν είναι άγαμος ή έγγαμος ή μέρος συμφώνου συμβίωσης και έχει επιλέξει να υποβάλει τη δήλωσή του χωριστά από τη σύζυγο ή τον σύζυγο ή το έτερο μέρος συμφώνου συμβίωσης.
- 2.500 ευρώ αν είναι έγγαμος ή έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης και έχει επιλέξει να υποβάλει κοινή δήλωση με την ή τον σύζυγο ή με το έτερο μέρος του συμφώνου συμβίωσης.
Τεκμήρια κατοικίας
Το τεκμήριο διαβίωσης για την κύρια κατοικία που δηλώνει ο φορολογούμενος υπολογίζεται κλιμακωτά με βάση την επιφάνειά της, ως ακολούθως:
- Μέχρι και 80 τ.μ. κύριοι χώροι, 40 ευρώ ανά τ.μ.
- Από 81 τ.μ. μέχρι και 120 τ.μ. κύριοι χώροι, 65 ευρώ ανά τ.μ.
- Από 121 τ.μ. μέχρι και 200 τ.μ. κύριοι χώροι, 110 ευρώ ανά τ.μ.
- Από 201 τ.μ. μέχρι και 300 τ.μ. κύριοι χώροι, 200 ευρώ ανά τ.μ.
- Από 301 τ.μ. και άνω κύριοι χώροι, 400 ευρώ ανά τ.μ.
Για τους βοηθητικούς χώρους της κύριας κατοικίας ισχύει τεκμήριο 40 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ανεξάρτητα από το μέγεθος της επιφάνειας του ακινήτου.
Ολα τα παραπάνω ποσά προσαυξάνονται κατά 40% για κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές με αντικειμενικές τιμές από 2.800 έως 4.999 ευρώ το τ.μ. και κατά 70% για κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές με αντικειμενικές τιμές από 5.000 ευρώ ανά τ.μ. και άνω. Για τις μονοκατοικίες, τα παραπάνω ποσά λαμβάνονται υπ' όψιν αυξημένα κατά 20%.
Επίσης για τις δευτερεύουσες κατοικίες τα παραπάνω ποσά τεκμηρίου λαμβάνονται υπ' όψιν μειωμένα κατά 50%. Τα τεκμήρια διαβίωσης για τις κατοικίες βαρύνουν τους φορολογούμενους είτε είναι οι ίδιοι ιδιοκτήτες των ακινήτων αυτών είτε τα νοικιάζουν είτε τους έχουν παραχωρηθεί δωρεάν.
Εξαιρέσεις
Επίσης:
- Δεν υπολογίζεται τεκμήριο στις περιπτώσεις των κενών κατοικιών.
- Σε περίπτωση συνιδιοκτησίας του ακινήτου, η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης υπολογίζεται με βάση τη συνολική επιφάνεια της κατοικίας και στη συνέχεια γίνεται ο επιμερισμός της, μεταξύ των συνιδιοκτητών, με βάση τα ποσοστά συνιδιοκτησίας τους.
- Τα τέκνα που φιλοξενούνται από τους γονείς τους στην κατοικία των γονέων αλλά και όσοι δηλώνουν φιλοξενούμενοι δεν επιβαρύνονται με το τεκμήριο της κατοικίας στην οποία μένουν.
Τι ισχύει για τα αυτοκίνητα
Τα τεκμήρια διαβίωσης για τα επιβατικά Ι.Χ. αυτοκίνητα που κατέχουν οι φορολογούμενοι υπολογίζονται ως εξής:
- Για αυτοκίνητα μέχρι και 1.200 κ.ε. ισχύει τεκμήριο 4.000 ευρώ.
- Για αυτοκίνητα μεγαλύτερα των 1.200 κ.ε. και μέχρι 2.000 κ.ε. προστίθενται 600 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά.
- Για αυτοκίνητα άνω των 2.000 κ.ε. και μέχρι 3.000 κ.ε. προστίθενται 900 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά.
- Για αυτοκίνητα άνω των 3.000 κ.ε. προστίθενται 1.200 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά.
Αξίζει να σημειωθεί πως τα παραπάνω ποσά μειώνονται ανάλογα με την παλαιότητα του αυτοκινήτου, η οποία υπολογίζεται από το έτος πρώτης κυκλοφορίας του στην Ελλάδα, κατά ποσοστό 30% για χρονικό διάστημα κυκλοφορίας πάνω από 5 και μέχρι 10 έτη και κατά ποσοστό 50% για χρονικό διάστημα πάνω από 10 έτη.
Οι έκτακτες ενισχύσεις για την πανδημία
Οσοι επλήγησαν από την πανδημία μπορούν να καλύψουν τα τεκμήρια με τις έκτακτες αποζημιώσεις και οικονομικές ενισχύσεις που έλαβαν πέρυσι από το κράτος, στο πλαίσιο εφαρμογής των προγραμμάτων οικονομικής στήριξης. Τα ποσά αυτά είναι τα εξής:
- Οι αποζημιώσεις ειδικού σκοπού των 534 ευρώ που χορηγήθηκαν κατά τη διάρκεια του 2021 σε χιλιάδες εργαζομένους, επιχειρηματίες και αυτοαπασχολούμενους.
- Η αφορολόγητη αμοιβή για την απασχόληση ιδιωτών ιατρών σε δημόσια νοσοκομεία με σκοπό την αντιμετώπιση έκτακτων αναγκών λόγω Covid-19.
- Η αποζημίωση που χορηγήθηκε σε ιδιοκτήτες ξενοδοχείων και λοιπών τουριστικών καταλυμάτων για την προσωρινή διαμονή φυσικών προσώπων που νοσούν από Covid-19 και ατόμων που φροντίζουν ή συνοδεύουν τα άτομα αυτά.
- Οι ενισχύσεις που καταβλήθηκαν στους αγρότες από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στο πλαίσιο δράσεων αντιμετώπισης των επιπτώσεων της πανδημίας Covid-19.
- Οι αποζημιώσεις που καταβλήθηκαν σε ιδιοκτήτες εκμισθούμενων ακινήτων για την κάλυψη των εισοδηματικών απωλειών τους από τη μη είσπραξη των ενοικίων των μηνών Νοεμβρίου, Δεκεμβρίου 2020, Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου, Μαρτίου, Απριλίου, Μαΐου, Ιουνίου και Ιουλίου 2021.
- Η έκτακτη αποζημίωση για τους εποχικά εργαζομένους του τουριστικού και επισιτιστικού κλάδου.
