Ο δρόμος για την πλήρη ενεργειακή θωράκιση της Κρήτης μέχρι το 2022 έχει ανοίξει πλέον, καθώς, μετά τη μικρή διασύνδεση της νήσου με το ηπειρωτικό σύστημα, μέσω Πελοποννήσου, που έχει ήδη ξεκινήσει, σειρά παίρνει η μεγάλη διασύνδεση με την Αττική, η οποία προχωρά κανονικά, μετά την άρση και των τελευταίων εκκρεμοτήτων, με πολλαπλά περιβαλλοντικά και κοινωνικοοικονομικά οφέλη.
Σημαντικό βήμα στην κατεύθυνση αυτή ήταν η χθεσινή υπογραφή στο ΥΠΕΝ μακροπρόθεσμης δανειακής σύμβασης, μεταξύ του ΑΔΜΗΕ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ), παρουσία του υπουργού ΠΕΝ Γ. Σταθάκη, που αφορά σε συνολική γραμμή χρηματοδότησης ύψους 178 εκατ. ευρώ, για την πρώτη ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης με την Πελοπόννησο.
Το νέο δάνειο της ΕΤΕπ, εικοσαετούς διάρκειας, θα χρηματοδοτήσει στην ουσία το 50% του κόστους του έργου, συνολικής αξίας 350 εκατ. ευρώ, το οποίο αποτελείται από δύο υποθαλάσσια καλώδια εναλλασσόμενου ρεύματος 150 kV, μεταξύ της χερσονήσου του Μαλέα στην Πελοπόννησο και του κόλπου Κισσάμου στην Κρήτη, καλύπτοντας το ένα τρίτο των αναγκών του νησιού σε ηλεκτρισμό (34% - 40% της ζήτησης). Το έργο αναμένεται να ηλεκτριστεί το 2020.
Χαιρετίζοντας την υπογραφή της σύμβασης ο Γ. Σταθάκης σημείωσε ότι πρόκειται στην ουσία για τη δεύτερη χρηματοδότηση της μικρής διασύνδεσης, έχει προηγηθεί η χρηματοδότηση με 95 εκατ. από ΕΣΠΑ και πλέον “χρηματοδοτικά βρισκόμαστε πλήρως στην υλοποίηση του έργου στους επόμενους 16 μήνες”.
Στάθηκε ιδιαίτερα στα σημαντικά οικονομικά οφέλη για τους Έλληνες καταναλωτές συνολικά, δεδομένου ότι οι διασυνδέσεις της Κρήτης θα οδηγήσουν σε σημαντική μείωση των χρεώσεων για τις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) που απορροφούν συνολικά 700 εκατ. ευρώ ετησίως και πάνω από τα μισά αφορούν στην Κρήτη, ενώ παράλληλα θα βελτιωθεί το περιβαλλοντικό αποτύπωμα με την αντικατάσταση του ακριβού πετρελαίου και θα υπάρξει χώρος και δυνατότητες για ένα σύστημα ανάπτυξης των ΑΠΕ, αξιοποιώντας πλήρως και τους θεσμούς που δημιουργήθηκαν (Ενεργειακές Κοινότητες κ.λπ.).
Ως κομβικό σημείο σε αυτόν τον μεγάλο μετασχηματισμό χαρακτήρισε το νέο ΑΔΜΗΕ, που μαζί με τον στρατηγικό του εταίρο, την State Grid, υλοποιεί και αποδεδειγμένα ολοκληρώνει τόσο μεγάλα και σύνθετα έργα υποδομής και μάλιστα στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών στόχων για το 2030.
Σημείωσε δε ότι στο τέλος της μέρας με τις διασυνδέσεις της Κρήτης θα ενισχυθεί περαιτέρω η αξία του ΑΔΜΗΕ, θα έχει διπλασιαστεί η περιουσιακή του βάση μέσα σε πέντε χρόνια.
Ο αντιπεριφερειάρχης Κρήτης Ν. Καλογερής τόνισε ότι έρχεται πιο κοντά πλέον η άρση του ενεργειακού αποκλεισμού του νησιού, ενώ σημείωσε ότι μόλις ολοκληρωθεί η πλήρης διασύνδεση, το 2022, “δεν έχουμε καμία αντίρρηση να επεκταθούμε και να είναι η Κρήτη αυτή που θα συμβάλει και στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου”.
Ο εκπρόσωπος της ΕΤΕπ P. Jacobs τόνισε ότι η Τράπεζα δεσμεύεται να στηρίζει τις συμβάσεις που μετασχηματίζουν τον τομέα της ενέργειας και ανέφερε ότι πάνω από 2,2 δισ έχουν δοθεί για καλύτερη πρόσβαση σε καθαρή ενέργεια και καλύτερη διανομή ενέργειας στην Ελλάδα την τελευταία πενταετία.
Για ένα από τα μεγαλύτερα έργα υποδομής με στρατηγικό προσανατολισμό, που μελετάται από τη δεκαετία του 1970 και πλέον γίνεται πράξη από τον νέο ΑΔΜΗΕ, έκανε λόγο, από την πλευρά του, ο επικεφαλής του Διαχειριστή Μ. Μανουσάκης. Όπως τόνισε, πρόκειται όχι μόνο για τη μεγαλύτερη σε μήκος υπόγεια υποβρύχια διασύνδεση εναλλασσόμενου ρεύματος στον κόσμο, όταν θα έχει ολοκληρωθεί, αλλά και για τη βαθύτερη, που θα ποντιστεί σε μέγιστο βάθος 1.000 μέτρων περίπου.
Σημείωσε ότι οι εργασίες έχουν ήδη ξεκινήσει και κινούνται εντός του χρονοδιαγράμματος που προβλέπει την ηλέκτριση της μικρής διασύνδεσης το 2020, ενώ παράλληλα εγκαθίστανται οπτικές ίνες κατά μήκος της διασύνδεσης, επιτρέποντας την παροχή προηγμένων τεχνολογικών υπηρεσιών.
Υπογράμμισε τη στήριξη της ΕΤΕπ, καθώς με τη χθεσινή τρίτη μεγάλη δανειακή σύμβαση η συνολική χρηματοδότηση έργων του ΑΔΜΗΕ αγγίζει σχεδόν τα 500 εκατ., εκφράζοντας την προσδοκία για συνεργασία και στις μεγάλες νησιωτικές διασυνδέσεις που έπονται, αρχής γενομένης από τη διασύνδεση Κρήτης - Αττικής.
Προχωρά και η “μεγάλη” διασύνδεση
Συγχρόνως ανοίγει ο δρόμος και για τη διασύνδεση Κρήτης - Αττικής καθώς, όπως ανακοίνωσε ο υπουργός, “σήμερα είμαστε σε θέση, πέρα από τις διάφορες περιπέτειες και τα διάφορα κύματα που πέρασε το θέμα, να πούμε ότι δεν υπάρχει πλέον καμία εκκρεμότητα”. Όπως ανέφερε, θα προχωρήσει κανονικά η προκήρυξη για το έργο, “ελπίζω πολύ σύντομα”, προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος και το 2022 η μεγάλη διασύνδεση να βρίσκεται σε λειτουργία.
Ο Μ. Μανουσάκης ανήγγειλε ότι η θυγατρική εταιρεία του ΑΔΜΗΕ, "Αριάδνη Interconnection", που θα “τρέξει” το έργο, είναι έτοιμη να καταθέσει αίτηση για χρηματοδότηση από τα διαρθρωτικά ταμεία της Ε.Ε. και, όπως είπε, “ελπίζουμε συνολικά ότι η ανταπόκριση από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς θα είναι θετική”, δεδομένου ότι πρόκειται για έργο μείζονος σημασίας που θα διασφαλίσει την ασφάλεια εφοδιασμού της Κρήτης σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
Σύμφωνα δε με κορυφαίο στέλεχος της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ), εντός των επόμενων ημερών θα υπάρξει απόφαση της Αρχής με την οποία θα καλύπτεται το project, είτε ως Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος της Ε.Ε. (PCI) είτε ως εθνικό έργο, προκειμένου σε κάθε θεώρηση να είναι απολύτως συμβατό. Αυτό που προέχει, εξήγησε, είναι η επόμενη κίνηση του ΑΔΜΗΕ, ο διαγωνισμός, να προχωρήσει χωρίς προβλήματα, να υπάρχει συμβατότητα και με το γενικότερο πλαίσιο (νομικά ζητήματα κ.λπ.). Μάλιστα δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να προχωρήσουν παράλληλα οι διαγωνισμοί για το έργο και για συμμετοχή στρατηγικών εταίρων στην "Αριάδνη".
Την ίδια στιγμή, η ΡΑΕ επιδιώκει τη διασφάλιση επάρκειας ισχύος στην Κρήτη και κατά το μεσοδιάστημα 2020-2022 έως την πλήρη διασύνδεσή της. Αναμένει το πόρισμα από σχετική μελέτη που εκπονεί το ΕΜΠ, προκειμένου να επιλεγεί η διαδικασία που θα έχει το μικρότερο δυνατό κόστος αλλά και τη μεγαλύτερη περιβαλλοντική ωφέλεια για την κάλυψη περίπου 100-150 MW.
