Σε τροχιά τελικής τεχνικής συμφωνίας βρίσκονταν κυβέρνηση και δανειστές προκειμένου να υπογραφούν τα τέσσερα κείμενα μεταξύ των δύο πλευρών και να ανοίξει ο δρόμος για τη συνολική συμφωνία, η οποία θα περιλαμβάνει χρέος και πλεονάσματα. Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, αργά τη νύχτα, η διαπραγμάτευση στο γνωστό ξενοδοχείο των Αθηνών βρισκόταν σε εξέλιξη, με τις τελευταίες λεπτομέρειες να απομένουν, ούτως ώστε να αναδυθεί «λευκός» καπνός.
Χθες, οι θεσμοί επέστρεψαν καθαρογραμμένα τα κείμενα της συμφωνίας, το MOU (η ευρωπαϊκή πλευρά) και το MEFP (το ΔΝΤ) και στόχος της συνάντησης είναι να εξαλειφθούν οι διαφορές μεταξύ Αθήνας και θεσμών σε οκτώ - εννέα μεγάλης ή μικρότερής σημασίας ζητήματα, όπως το συνταξιοδοτικό, οι ιδιωτικοποιήσεις, οι αγορές των προϊόντων, το Δημόσιο κ.ά.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε χθες κυβερνητική πηγή, στο επίκεντρο βρίσκονταν θέματα που συνιστούν και πολιτικό ζήτημα και ακόμα τέσσερα - πέντε μικρότερα σε δυσκολία ζητήματα που παραμένουν ανοιχτά και προς επίλυση σήμερα.
Τα μεγαλύτερα προβλήματα εντοπίζονται στις περικοπές των συντάξεων. Κυβερνητικές πηγές ανέφεραν ότι το επίμαχο ζήτημα είναι το πλαφόν περικοπής των συντάξεων, το οποίο στα αρχικά κείμενα των Μνημονίων είχε οριστεί στο 22%.
Την ίδια ώρα, έχει καταστεί ξεκάθαρο ότι το πεδίο που θα αφορά τα πρωτογενή πλεονάσματα θα παραμείνει κενό καθώς οι αποφάσεις για το πόσο θα διατηρηθούν στο 3,5% του ΑΕΠ θα κλειδώσουν μαζί με τις αποφάσεις για το χρέος, κάτι που θα γίνει σε υψηλότερο πολιτικό επίπεδο.
Αναφορικά με τα «κενά» που απέμεναν για την οριστική συμφωνία σε τεχνικό επίπεδο, ανοιχτός παρέμενε ο φάκελος της Δημόσιας Διοίκησης, με κεντρικά θέματα την αξιολόγηση δημοσίων υπαλλήλων, την κινητικότητα και τους συμβασιούχους.
Ανοιχτά ζητήματα
Ένα από τα σημαντικά θέματα στην ατζέντα είναι και η λειτουργία των καταστημάτων τις Κυριακές. Σύμφωνα με πληροφορίες, στη συζήτηση τέθηκε το ζήτημα της λειτουργίας των καταστημάτων στις τουριστικές περιοχές κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, που στην Ελλάδα είναι μεγάλη, μαζί με την αύξηση αυτής κατά έναν μήνα. Ειδικότερα, διερευνάται συμβιβαστική λύση αναφορικά με δύο θέματα: την τυπική διάρκεια της τουριστικής περιόδου που θα οριστεί στα κείμενα (και που δεν αποκλείεται να αυξηθεί από τους τέσσερις στους πέντε μήνες, δηλαδή μέσα Μαΐου με μέσα Οκτωβρίου) και τον ορισμό της τουριστικής περιοχής.
Κυβερνητικό στέλεχος ανέφερε, μεταξύ άλλων, ότι στο ζήτημα της πώλησης των μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων και εκτός φαρμακείων, το οποίο υπάρχει σε παλιότερη εργαλειοθήκη του ΟΟΣΑ, επιτεύχθηκε συμβιβασμός, ενώ για τις αγορές προϊόντων έμειναν ένα με δύο πράγματα.
Βάσει της συμφωνίας που υπάρχει, τα μέτρα θετικά και αρνητικά ισόποσα θα εφαρμοστούν κατά 1% του ΑΕΠ το 2019 και κατά 1% του ΑΕΠ το 2020, με το πρώτο να αφορά τις μειώσεις σε συντάξεις και το δεύτερο τη μείωση του αφορολογήτου κοντά στα 5.600 ευρώ.
Ενίσχυση για 1ο και 2ο παιδί αλλά και βρεφονηπιακούς σταθμούς
Σε σχέση με τα αντίμετρα, οι δύο πλευρές έχουν καταλήξει στο να υπάρξει πλαίσιο καταπολέμησης της παιδικής φτώχειας μέσω της ενίσχυσης των οικογενειακών επιδομάτων, που δεν θα αφορούν μόνο τους τρίτεκνους / πολύτεκνους αλλά και το πρώτο και δεύτερο παιδί. Επίσης, συμπεριλαμβάνεται ένα επίδομα στέγασης, ενοικίου ή δανείου, στοχευμένο στα οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά.
Την ίδια ώρα, αναμένεται να πραγματοποιηθεί επέκταση του προγράμματος σχολικών γευμάτων σε Δημοτικά και Γυμνάσια περιοχών με υψηλά ποσοστά ανεργίας και φτώχειας. Βασικός στόχος της κυβέρνησης είναι να καλυφθεί το 50% των μαθητών του Δημοτικού και του Γυμνασίου.
Αυξάνεται ο συνολικός αριθμός παιδιών προσχολικής ηλικίας (0-4 χρόνων) των οποίων οι γονείς μπορούν να είναι δικαιούχοι voucher για βρεφονηπιακούς σταθμούς. Αξίζει να σημειωθεί ότι σήμερα δικαιούχοι είναι 90.000 παιδιά, ενώ το 2019 οι θέσεις αυξάνονται σε 120.000 και το 2020 σε 135.000. Για την κάλυψη των αιτήσεων, η κυβέρνηση θα δημιουργήσει 1.200 νέες μονάδες το 2019 και 600 νέες μονάδες το 2020, επιπλέον των 2.800 μονάδων που λειτουργούν σήμερα, ενώ κάθε μονάδα φιλοξενεί 25 παιδιά.
Έκπτωση στη φαρμακευτική δαπάνη συνταξιούχων
Ακόμη, θα υπάρξει έκπτωση στη φαρμακευτική δαπάνη συνταξιούχων. Σημειώνεται πως, βάσει του ισχύοντος πλαισίου, ο ασθενής καλύπτει ένα ποσοστό του συνταγογραφημένου φαρμάκου του. Ανάλογα με την ασθένειά του, το ποσοστό ανέρχεται σε 0%, 10% ή 25%. Το νέο μέτρο αφορά συνταξιούχους και τους παρέχεται έκπτωση ανάλογα με τα εισοδήματά τους.
* Για εισοδήματα κάτω των 700 ευρώ η συμμετοχή είναι μηδενική ανεξαρτήτως ασθένειας.
* Για εισοδήματα 700 - 1.200 ευρώ η συμμετοχή μειώνεται κατά 50%.
* Για εισοδήματα 1.200 - 1.500 ευρώ συμμετοχή μειώνεται κατά 25%.
* Με βάση τα εισοδήματα του 2015, το μέτρο θα καλύπτει περίπου 1,9 εκατ. συνταξιούχους σε σύνολο 2,3 εκατ.
Ενίσχυση απασχόλησης
Εντός της συμφωνίας περιλαμβάνεται και πρόγραμμα ενεργητικής απασχόλησης. Στόχος του προγράμματος, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, είναι η παραγωγική ανασυγκρότηση και η ανάσχεση της φυγής των νέων επιστημόνων, του brain drain, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, θα φτάσει τα 400 εκατ. ευρώ. Στον ιδιωτικό τομέα το ύψος της επιχορήγησης θα είναι το 50% του συνολικού μισθολογικού κόστους και δεν θα μπορεί να ξεπεράσει τα 500 ευρώ, ενώ η επιχείρηση δεσμεύεται να διατηρήσει τον εργαζόμενο για έξι μήνες μετά το πέρας του προγράμματος.
Φοροαντίμετρα
Παρεμβάσεις θα γίνουν και στο φορολογικό σκέλος, οι οποίες, σύμφωνα με πληροφορίες, θα αφορούν το 2020. Ειδικότερα, προβλέπεται η μείωση του ΕΝΦΙΑ για τα χαμηλά και μεσαία στρώματα (γύρω στα 250-300 εκατ.), αλλά και μείωση του χαμηλού συντελεστή φορολόγησης φυσικών προσώπων από το 22% στο 20%, το οποίο σήμερα αφορά τα εισοδήματα από 8.636 έως 20.000 ευρώ, ενώ θα υπάρξει και συρρίκνωση της έκτακτης εισφοράς αλληλεγγύης για τα χαμηλά αλλά και τα μεσαία και υψηλότερα εισοδήματα, που αφορά χιλιάδες αυτοπασχολούμενους και όχι μόνο. Τέλος, θα σημειωθεί πτώση φορολογικού συντελεστή για τις επιχειρήσεις από το 29% στο 26%.
ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ Η ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΩΝ G7 11-13 ΜΑΪΟΥ
Το χρονοδιάγραμμα μετά τη συμφωνία
Στόχος, να φτάσει το νομοσχέδιο στις αρμόδιες Επιτροπές της Βουλής μεταξύ 7 και 10 Μαΐου
Μόλις ολοκληρωθεί το νομοσχέδιο που θα περιλαμβάνει τη συμφωνία, θα περάσει το αργότερο μέχρι τις 20 Μαΐου. Αξίζει να σημειωθεί πως σε αυτό το κείμενο θα περιέχεται το σύνολο των μέτρων, θετικών και αρνητικών, τα οποία θα τεθούν σε εφαρμογή από το 2019.
Εφόσον καταρτιστεί το νομοσχέδιο, θα σταλεί στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους και εν συνεχεία θα φτάσει στις αρμόδιες Επιτροπές της Βουλής μεταξύ 7 και 10 Μαΐου. Να σημειώσουμε ότι στις προθέσεις της κυβέρνησης είναι να τοποθετηθούν οι βουλευτές όλων των κομμάτων επί της συμφωνίας, παρά τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα.
Από εκεί και πέρα, οι θεσμοί αναμένεται να συντάξουν την έκθεση συμμόρφωσης (compliance report), η οποία θα αποσταλεί στο Eurogroup, που με τη σειρά του στις 22 Μαΐου θα επικυρώσει και το τυπικό κλείσιμο της τεχνικής συμφωνίας και της δεύτερης αξιολόγησης, κάτι το οποίο θα ανοίξει τον δρόμο για την εκταμίευση της επόμενης δόσης.
Στην ατζέντα χρέος και πλεονάσματα
Εφόσον κυλήσουν όλα ομαλά, θα τεθεί το πακέτο των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων. Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει βγει από το τραπέζι η αρχική δεκαετία που απαιτούσε ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε με βάση τη συμφωνία του Μαΐου του 2016 και αναμένεται να προσαρμοστεί προς τα κάτω τόσο στη διάρκεια όσο και στο ύψος. Ως εκ τούτου, οι στόχοι για τα πρωτογενή πλεονάσματα αναμένεται να καθοριστούν στο 3,5% μέχρι και το 2021 ή το 2022 και από εκεί και πέρα θα αρχίσει η μείωσή τους.
Στο μέτωπο του χρέους, στόχος της κυβέρνησης παραμένει η συνολική συμφωνία. Στο πλαίσιο αυτό αποτιμώνται θετικά οι παρεμβάσεις του προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, του επιτρόπου επί των Οικονομικών της Ε.Ε. Πιέρ Μοσκοβισί, καθώς και του επικεφαλής του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ. ΔΝΤ και Βερολίνο συνεχίζουν τις διαπραγματεύσεις για το μείζον πολιτικό ζήτημα που ακολουθεί τα προγράμματα προσαρμογής ήδη από το 2010, που είναι η βιωσιμότητα του χρέους.
Στο πλαίσιο αυτό, σημαντική κρίνεται και η σύνοδος G7 στο Μπάρι της Ιταλίας από τις 11 έως τις 13 Μαΐου, όπου θα βρίσκονται όλοι οι επικεφαλής των θεσμών, και δεν αποκλείεται να συνεδριάσει και το Washington Group για το θέμα του χρέους, προκειμένου να βρεθεί μια διατύπωση τέτοια που να ικανοποιεί το ΔΝΤ και παράλληλα να μην δημιουργεί προεκλογικό πρόβλημα στο Βερολίνο, σύμφωνα πάντα με κυβερνητικές πηγές.
