Νωρίτερα από όσο θα ανέμενε κανείς έρχεται η πρώτη συζήτηση για την εφαρμογή των πρώτων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, ενώ έγκυρες πηγές αναφέρουν ότι τα βραχυπρόθεσμα μέτρα θα περιλαμβάνουν μεγαλύτερη "φέτα" χρέους από όσο αναμενόταν αρχικά. Την ίδια ώρα το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης είναι αισιόδοξο ότι δεν πρόκειται να υπάρξει οποιοδήποτε δημοσιονομικό κενό τη διετία 17-18, επομένως δεν θα υπάρξει καμία ανάγκη περικοπής επιδομάτων, αν και γίνεται συζήτηση (σ.σ.: όπως χθες στη συνάντηση Τσακαλώτου - Κατρούγκαλου - Χουλιαράκη - Φωτίου), ώστε να μην υπάρχουν επικαλύψεις επιδομάτων αλλά και φοροαπαλλαγών σε ορισμένες περιπτώσεις.
Πάντως, στο πεδίο των δαπανών η κυβέρνηση εξετάζει, σύμφωνα με ανώτατες κυβερνητικές πηγές, την περικοπή μέρους των 400 εκατ. ευρώ από τις αμυντικές δαπάνες τόσο το 2017 όσο και το 2018, καθώς φέτος δεν παρέστη δημοσιονομική ανάγκη, εξαιτίας της εκτίμησης του οικονομικού επιτελείου ότι θα υπάρξει υπέρβαση στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα από το 0,5% στο 0,63%.
Τα μέτρα ελάφρυνσης χρέους στο Eurogroup
Την ετοιμότητα του Eurogroup να τηρήσει τη συμφωνία του Μαΐου του 2015 και να βάλει στο τραπέζι τα βραχυπρόθεσμα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους επιβεβαιώνει έγγραφο του Γερούν Ντάισελμπλουμ το οποίο καταθέτει προς την ολλανδική Βουλή για την ατζέντα του Eurogroup / Ecofin στις 7-8 Νοεμβρίου. Όπως σημειώνει, η ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης ανοίγει τον δρόμο για την υλοποίηση της εξαγγελθείσας ελάφρυνσης χρέους με βραχυπρόθεσμα μέτρα (αναδιαμόρφωση των λήξεων του ανεξόφλητου υπολοίπου των δανείων του EFSF, περιορισμό του κινδύνου επιτοκίου κ.λπ.) που επεξεργάζεται ο ESM. Σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες, η κυβέρνηση είναι ιδιαιτέρως αισιόδοξη για την εφαρμογή των πρώτων μέτρων αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους.
Κλ. Ρέγκλινγκ: Φέτος τα βραχυπρόθεσμα μέτρα για το χρέος
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM) Κλάους Ρέγκλινγκ, ο οποίος δήλωσε χθες πως τα βραχυπρόθεσμα μέτρα ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους θα αποφασιστούν πιθανώς φέτος.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους ο κ. Ρέγκλινγκ είπε ότι υπάρχει πρόοδος στις συζητήσεις που γίνονται για το θέμα αυτό. «Ο ESM έχει εντολή να εξετάσει βραχυπρόθεσμα μέτρα, κάτι που γίνεται, και θα κάνουμε προτάσεις πριν από το τέλος του έτους» δήλωσε.
«Υπάρχει σε σημαντικό βαθμό συμφωνία. Δεν θα έχουμε μία ακριβή συμφωνία για το τι θα κάνουμε στα μέσα του 2018, αλλά στα βραχυπρόθεσμα μέτρα θα έχουμε πιθανώς αποφάσεις φέτος» σημείωσε, προσθέτοντας ότι τα βραχυπρόθεσμα μέτρα θα αποσκοπούν κυρίως στη μείωση της ευαισθησίας της ελληνικής οικονομίας στα επιτόκια.
Ο επικεφαλής του ESM είπε ότι τα μεσοπρόθεσμα μέτρα για το χρέος θα ληφθούν όταν λήξει το τρέχον πρόγραμμα και μπορεί να ακολουθηθούν από μακροπρόθεσμη ελάφρυνση, εάν η Αθήνα εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις.
Επιστροφή στις αγορές το 2017
Ακόμη ο κ. Ρέγκλινγκ τόνισε ότι η Ελλάδα μπορεί να επιστρέψει στις αγορές το 2017, εάν συνεχίσει τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις. «Έχουμε βοηθήσει πέντε χώρες κατά τη διάρκεια της κρίσης: την Ελλάδα, την Ιρλανδία, την Πορτογαλία, την Ισπανία και την Κύπρο. Τέσσερις από αυτές αποτελούν τώρα ιστορίες επιτυχίας» δήλωσε ο Ρέγκλινγκ σε συνέδριο στη Λευκωσία προσθέτοντας: «Αναμένω ότι η Ελλάδα, επίσης, μπορεί να αρχίσει να επιστρέφει στις αγορές το επόμενο έτος, αν συνεχίσει να κάνει μεταρρυθμίσεις».
Το Eurogroup της 7ης Νοεμβρίου δεν θα έχει μόνο χρέος και σίγουρα δεν θα έχει ασφαλιστικό, όπως ανέφεραν διάφορα ΜΜΕ χαμένα στη μετάφραση από τα ολλανδικά στα αγγλικά και κατόπιν στα ελληνικά. Σημειώνεται ότι η δεύτερη αξιολόγηση περιλαμβάνει ένα «ευρύ φάσμα μέτρων» και ότι οι θεσμοί θα ενημερώσουν σχετικά τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωζώνης στο Eurogroup.
«Μέτρα στο πεδίο της κοινωνικής ασφάλισης και της μεταρρύθμισης της αγοράς εργασίας αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της δεύτερης αξιολόγησης» αναφέρει χαρακτηριστικά το έγγραφο του κ. Ντάισελμπλουμ και προσθέτει ότι θα πρέπει, επίσης, να ληφθούν μέτρα και στο πεδίο των αποκρατικοποιήσεων, στον χρηματοπιστωτικό τομέα, στην αγορά ενέργειας, στη δημόσια διοίκηση, στη νομοθεσία για τη στρατηγική του προϋπολογισμού μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, στο επιχειρηματικό κλίμα, στις αγορές προϊόντων και στην παιδεία.
Υπ. Εργασίας: Οι εφαρμοστικές εγκύκλιοι εξετάζονται στη δεύτερη αξιολόγηση
Κάποια ΜΜΕ όμως... είδαν πίσω από τις "γραμμές" ζήτημα ασφαλιστικού. Γι' αυτό και το υπουργείο Εργασίας εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία αναφέρει: «Σε σχέση με γενικευμένη παρερμηνεία δηλώσεων του προέδρου του Eurogroup κ. Γ. Ντάισελμπλουμ, το υπουργείο Εργασίας επαναλαμβάνει ότι το ασφαλιστικό έχει κλείσει στην πρώτη αξιολόγηση και δεν αποτελεί θέμα της δεύτερης. Αυτό που εξετάζεται από τους θεσμούς είναι αποκλειστικά και μόνο η εφαρμογή του νόμου 4387/2016, δηλαδή η έκδοση των αναγκαίων εγκυκλίων και υπουργικών αποφάσεων. Όλα τα υπόλοιπα ανάγονται στο γενικευμένο κλίμα παραπληροφόρησης των ημερών».
Κύκλοι ΥΠΟΙΚ: Ούτε τέθηκε, ούτε υπάρχει θέμα ασφαλιστικού στη δεύτερη αξιολόγηση
Την ίδια ώρα, κύκλοι του υπουργείου Οικονομικών επισήμαιναν ότι: "Το ασφαλιστικό, όπως έχει δηλώσει επανειλημμένως και ο αρμόδιος υπουργός, έχει ολοκληρωθεί κατά την πρώτη αξιολόγηση. Ως εκ τούτου, 'άνοιγμα του ασφαλιστικού' εκ νέου δεν υφίσταται". Επίσης επισήμαιναν ότι το ασφαλιστικό δεν αποτελεί μέρος των θεμάτων της δεύτερης αξιολόγησης, αναφέροντας χαρακτηριστικά: "Ουδέποτε, κατά τις συναντήσεις με τους επικεφαλής των θεσμών, την περασμένη εβδομάδα, αποτέλεσε θέμα συζήτησης το ασφαλιστικό / συνταξιοδοτικό". Και προς... διαλεύκανση της όλης υπόθεσης που δημιουργήθηκε προσέθεταν: "Αυτό που αποτελεί μέρος της δεύτερης αξιολόγησης είναι το Κοινωνικό Επίδομα Αλληλεγγύης, θέμα στο οποίο προφανώς αναφερόταν ο κ. Ντάισελμπλουμ".
Κανένα δημοσιονομικό κενό τη διετία 2017-2018
Σε αναζήτηση τρόπων περικοπής αμυντικών δαπανών από του χρόνου Τσακαλώτος, Χουλιαράκης και Βίτσας
Πιστό στην εκτίμηση ότι δεν θα υπάρξει δημοσιονομικό κενό το 2017 και το 2018 παραμένει σύσσωμο το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι θεσμοί εκτιμούν ότι θα υπάρξει κενό της τάξης των 400 εκατ. ευρώ την επόμενη διετία (σ.σ.: Κομισιόν και ΔΝΤ διαφωνούν για το ύψος), ενώ η ελληνική πλευρά αναφέρει ότι δεν πρόκειται να τεθεί κανένα τέτοιο θέμα.
Σε αυτό το πλαίσιο ένας λογαριασμός ο οποίος αγγίζει τα 400 εκατ. ευρώ και αφορά την περικοπή αμυντικών δαπανών μπαίνει στο "στόχαστρο" της ελληνικής κυβέρνησης. Υψηλόβαθμο στέλεχος του υπουργείου Οικονομικών ανέφερε πως το θέμα με τις εξοικονομήσεις από τις αμυντικές δαπάνες είναι σημαντικό, αν και δεν διαταράσσεται ο στόχος για το πρωτογενές αποτέλεσμα του τρέχοντος έτους. Μάλιστα κορυφαίο στέλεχος του υπουργείου προβλέπει υπέρβαση ακόμα και της εκτίμησης για πρωτογενές πλεόνασμα 0,63% του ΑΕΠ που προβλέπει ο προϋπολογισμός, όταν το Μνημόνιο απαιτεί 0,5%.
Γι' αυτόν τον λόγο άλλωστε ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο αναπληρωτής Γιώργος Χουλιαράκης και ο αναπληρωτής υπουργός Άμυνας Δημήτρης Βίτσας είχαν σύσκεψη προχθές στην οποία πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάστηκαν οι πτυχές του ζητήματος, χωρίς όμως να υπάρξουν αποφάσεις.
Πάντως και χθες πραγματοποιήθηκαν συσκέψεις για το θέμα, με κορυφαίο στέλεχος του υπουργείου Οικονομικών να αναφέρει ότι γίνεται προσπάθεια να εξοικονομηθούν όσο το δυνατόν πιο πολλοί πόροι από αυτά τα 400 εκατ., λέγοντας χαρακτηριστικά πως "προτιμούμε να δίνουμε τα χρήματα αυτά σε κοινωνικά επιδόματα".
Την ίδια ώρα αξίζει να υπενθυμιστεί πως στη διάρκεια της πρώτης αξιολόγησης η κυβέρνηση, προκειμένου να ακυρώσει τις προβλέψεις διετούς παγώματος των ωριμάνσεων στα ειδικά μισθολόγια, είχε δεσμευθεί ότι έως το τέλος Σεπτεμβρίου θα είχε ψηφίσει ισοδύναμα μέτρα εξοικονόμησης 118 εκατ. ευρώ, κάτι το οποίο δεν έχει γίνει. Σύμφωνα με κυβερνητική πηγή, δεν χρειάζεται να ενεργοποιηθεί πάγωμα ωριμάνσεων δεδομένου ότι σχεδιάζεται συνολική αλλαγή των ειδικών μισθολογίων με δημοσιονομικά ουδέτερο αποτέλεσμα.