"Μπορεί να σωθεί η Ευρώπη;". Η απάντηση που δόθηκε στο Ζάππειο Μέγαρο και το διεθνές συνέδριο για τα εργασιακά από υπουργούς, κορυφαίους πανεπιστημιακούς και στελέχη των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών συνδικάτων ήταν κοινή: “Για να σωθεί η Ευρώπη, πρέπει να αλλάξει”. Αυτή η απάντηση, που έχει πολλές κοινές φωνές από πίσω, ανάμεσά τους και εκείνη στελεχών του Διεθνούς Γραφείο Εργασίας, μπορεί να αποδειχτεί πολύτιμο “χαρτί” στις διαπραγματεύσεις της Ελλάδας με τους δανειστές για τα εργασιακά. Αυτή η απάντηση είναι κι ένας από τους καρπούς που δρέπει η κυβέρνηση στην προσπάθεια που κάνει να μεγαλώσει το μέτωπο ενάντια στη λιτότητα κάνοντας η ίδια παιχνίδι.
Αντί να περιμένει ουρανοκατέβατες δηλώσεις και πράξεις στήριξης, σε διάστημα μόλις μίας εβδομάδας η κυβέρνηση διοργάνωσε διεθνές συνέδριο για την εργασία με κεντρικό θέμα την επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων και σύνοδο με τη συμμετοχή επτά πρωθυπουργών του Νότου. Δημιουργεί έτσι γεγονότα που τα παρομοίασε ο υπουργός Εργασίας Γιώργος Κατρούγκαλος με σεισμικό φαινόμενο. "Είναι σαν να ξεκινά η μετακίνηση μιας τεκτονικής πλάκας. Δεν θα έχουμε άμεσα αποτελέσματα, όμως θα έχουμε”.
Οι προσεισμοί έχουν ήδη αρχίσει να γίνονται αντιληπτοί στους “σημαιοφόρους του νεοφιλελευθερισμού”, όπως χαρακτήρισε το ΔΝΤ και λοιπούς υπερασπιστές της νεοφιλελεύθερης γραμμής ο Γ. Κατρούγκαλος. Πρώτα ήρθε η Διακήρυξη των επτά του Νότου. «Πρόκειται για μια λαμπρή συνάθροιση. Το σύνθημα της συνάντησης το καθόρισε ο Τσίπρας: 'Ανάπτυξη ή λιτότητα'. Πρόκειται για την κήρυξη πολέμου στην πολιτική τής λιτότητας στην Ευρώπη» είχε αναφέρει σχετικά η γερμανική "Die Welt".
"Για πρώτη φορά αναφορά στην κοινωνική ατζέντα"
Μετά ήρθαν οι δηλώσεις για πιο κοινωνική Ευρώπη από τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, έστω κι αν, όπως υπογράμμισε ο Tόμας Χέιντελ, πρόεδρος Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (Ε.Κ.) το Σάββατο στο Ζάππειο, “Η Ευρώπη χρειάζεται πράξεις και όχι φιλικές συστάσεις”. Όπως όμως πρόσθεσε ο αντιπρόεδρος του Ε.Κ. και ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Δημήτρης Παπαδημούλης, "Για πρώτη φορά υπήρξε αναφορά στην κοινωνική ατζέντα". Λόγο για πιο κοινωνική Ευρώπη έκανε ακόμη και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι, που δέχεται τώρα συντονισμένες επιθέσεις από το γερμανικό σύστημα.
Έτσι μπορεί από την άτυπη σύνοδο των 27 στην Μπρατισλάβα να μην προέκυψε κάποια σαφής αλλαγή πλεύσης, όμως από την άλλη οι πιέσεις για προοδευτική στροφή της Ευρώπης, με μύδρους που έχουν όλο και πιο συχνά αποδέκτες τούς Σόιμπλε και Μέρκελ, έχουν αυξηθεί. Η τελευταία εκδήλωση δυσαρέσκειας για τις πολιτικές που υλοποιεί το Βερολίνο ήρθε από τον πρωθυπουργό της Ιταλίας Ματέο Ρέντζι.
Και σε όλη αυτή την κλιμάκωση των επιθέσεων ενάντια στη λιτότητα, ενεργό ρόλο έχει η Ελλάδα, που, σε σχέση με το καλοκαίρι του 2015, έχει ελαφρώς πιο θετικούς συσχετισμούς μετά την αλλαγή κυβέρνησης στην Πορτογαλία, αρκετά πιο πρόσφορο όμως έδαφος λόγω των νέων συνθηκών που έχει διαμορφωθεί μετά το Brexit. Κι αυτό γιατί, όπως τόνισε ο Δ. Παπαδημούλης, "Ο βασικότερος σύμμαχος της Γερμανίας στη λιτότητα δεν είναι πια εδώ, όσο κι αν καθυστερεί να αποχωρήσει".
Μ. Καραμεσίνη: "Μόνο στην Ελλάδα δεν αυξήθηκε ο κατώτατος μισθός"
Για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην Ευρώπη αντιπροσωπευτική ήταν η παρέμβαση της διοικήτριας του ΟΑΕΔ Μαρίας Καραμεσίνη, η οποία ανέφερε πως «σε όλες τις χώρες της Ε.Ε., ο πραγματικός κατώτατος μισθός αυξήθηκε μεταξύ 2008 και 2016, με εξαίρεση την Ελλάδα, όπου καταβαραθρώθηκε και δεν εξασφαλίζει πλέον προστασία από τη φτώχεια, ενώ αποτελεί πλήγμα στην αξιοπρέπεια των νέων».
Θ. Φωτίου: Θλιβερές πρωτιές
Εξίσου αντιπροσωπευτική ήταν η εικόνα που έδωσε η αν. υπουργός Κοινωνικής Αλληλεγγύης Θεανώ Φωτίου που δίνει μια σκληρή μάχη απέναντι στην πρόθεση των δανειστών για περαιτέρω περικοπές επιδομάτων. “H Ελλάδα κατέχει θλιβερές πρωτιές, όπως ο κίνδυνος φτώχειας που φτάνει για τα νοικοκυριά στο 36% και η παιδική φτώχεια που φτάνει στο 36,7%”. Παρ' όλα αυτά κι ενώ η Ελλάδα διαθέτει για την κοινωνική προστασία το 2,2% του ΑΕΠ, τη στιγμή που ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι στο 4,2, και για τα οικογενειακά επιδόματα διατίθεται το 0,4%, τη στιγμή που ο ευρωπαϊκός μέσος όρος βρίσκεται στο 2,2%, οι δανειστές επιμένουν σε νέες περικοπές.
Ρ. Αντωνοπούλου: Δεν βοηθά η πτώση των μισθών
Το επόμενο σημαντικό βήμα για την αν. υπουργό Εργασίας Ράνια Αντωνοπούλου είναι οι έρευνες και μελέτες που αποδεικνύουν ότι "Η πτώση των μισθών δεν μπορεί να βοηθήσει την ελληνική οικονομία, διότι στηρίζεται, σε πολύ μεγάλο βαθμό, στην εγχώρια κατανάλωση, αλλά και των άλλων κρατών" να μπορέσουν να περάσουν στον πολιτικό διάλογο “με τους εταίρους μας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά και με τους θεσμούς".
Γ. Κατρούγκαλος: «Το 90% των συνταξιούχων δεν θα έχει επιβάρυνση»
Στο περιθώθριο του διεθνούς συνεδρίου, ο Γ. Κατρούγκαλος επανέλαβε ότι η πλειονότητα των συνταξιούχων δεν πρόκειται να πληγεί από τα αναγκαστικά νέα μέτρα. «Το 90% των συνταξιούχων δεν θα έχει επιβάρυνση» δήλωσε σχετικά και πρόσθεσε ότι η αύξηση κατά 6% των εισφορών Υγείας θα επιφέρει μικρή ωφέλεια σχεδόν σε όλους τους συνταξιούχους. Ο Γιώργος Κατρούγκαλος υπογράμμισε ότι 251.000 συνταξιούχοι -περίπου το 10% του συνόλου- που λαμβάνουν τουλάχιστον δύο συντάξεις θα έχουν μικρή επιβάρυνση. Και εξήγησε ότι «Αυτό συμβαίνει γιατί υπολογίζεται πια το 6% όχι στο εικονικό ποσό που ήταν η σύνταξη πριν από τις μνημονιακές δεσμεύσεις, αλλά στο πραγματικά σήμερα καταβαλλόμενο».
