Τις αντιθέσεις μεταξύ των θεσμών αλλά και της ελληνικής κυβέρνησης για το ελληνικό πρόγραμμα και την ανάγκη για ελάφρυνση του ελληνικού χρέους με ταυτόχρονη μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων ανέδειξε το συνέδριο του "Economist" που διεξάγεται στην Αθήνα. Οι συνδαιτυμόνες βρήκαν πεδίον δόξης λαμπρό για να διασταυρώσουν τα ξίφη τους εντός της οικονομικής "Ιεράς Συνόδου" κρατώντας ψηλά στην ατζέντα τα ζητήματα που τους "καίνε" άμεσα και φυσικά δεν έλειψαν τα λεκτικά "πινγκ πονγκ" ανάμεσά τους.
"Αν είχαν πετύχει τα προηγούμενα προγράμματα, δεν θα ήμασταν εδώ σήμερα"
«Η δέσμευση είναι δέσμευση και θα τιμήσουμε τη δέσμευση για τα πρωτογενή πλεονάσματα για να δημιουργήσουμε αξιοπιστία» σημείωσε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γ. Χουλιαράκης μιλώντας στο συνέδριο εκφράζοντας την προτίμηση της κυβέρνησης για χαμηλότερα πρωτογενή πλεονάσματα από το 2018 και μετά.
«Η προτίμησή μας είναι μετά το 2018 να έχουμε πολύ χαμηλότερα πρωτογενή πλεονάσματα. Στο ύψος του 1,5% - 2% μακροπρόθεσμα» σημείωσε ο υπουργός περιγράφοντας τι πήγε στραβά κατά την άποψή του στο πρώτο και το δεύτερο πρόγραμμα, αλλά και τι πρέπει να γίνει από 'δω και πέρα. Ακόμη διατύπωσε την εκτίμηση ότι η δεύτερη αξιολόγηση θα έχει ολοκληρωθεί στα τέλη Οκτωβρίου, προκειμένου να διατηρηθεί το μομέντουμ.
«Αν είχαν πετύχει τα προηγούμενα προγράμματα, δεν θα ήμασταν εδώ σήμερα» σημείωσε ο κ. Χουλιαράκης αναφέροντας ότι στα δύο πρώτα προγράμματα το μέγεθος της δημοσιονομικής προσαρμογής ήταν μεγάλο, η αναδιάρθρωση του χρέους θα έπρεπε να έχει γίνει εμπροσθοβαρώς, «αλλά ήρθε αργά και όταν η οικονομία ήταν ήδη σε ύφεση», ενώ και το μείγμα της πολιτικής δεν ήταν το σωστό.
«Μεγάλη προσαρμογή στην αγορά εργασίας και πολύ μικρή στις αγορές προϊόντων». Ένα ακόμα λάθος στα πρώτα προγράμματα, σύμφωνα με τον αναπληρωτή υπουργό, ήταν ότι η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών δεν έγινε ταυτόχρονα με τη διαχείριση των κόκκινων δανείων.
Τα επόμενα βήματα, σύμφωνα με τον κ. Χουλιαράκη, θα πρέπει να αφορούν διεύρυνση της φορολογικής βάσης, ανακατάταξη των μεταρρυθμίσεων με μεγαλύτερη έμφαση στην αγορά προϊόντων και το σύστημα απονομής δικαιοσύνης, βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων.
Κόντρα με Τζιαμαρόλι
Στην τοποθέτηση Χουλιαράκη για χαμηλότερα πρωτογενή πλεονάσματα απάντησε ο εκπρόσωπος του ESM Ν. Τζιαμαρόλι υποστηρίζοντας επί της ουσίας ότι η Ελλάδα έχει αναλάβει δεσμεύσεις διατήρησης του 3,5% του ΑΕΠ και μετά το 2018. «Δεν θέλω να ξεκινήσω τώρα τη συζήτηση για τη διάρκεια του διαστήματος, αλλά η δέσμευση είναι και για μετά το πρόγραμμα» σημείωσε ο κ. Τζιαμαρόλι για να ακολουθήσει η απάντηση Χουλιαράκη σύμφωνα με την οποία τέτοιου μεγέθους πρωτογενή πλεονάσματα για πολλά χρόνια λίγες χώρες έχουν πετύχει.
Η κόντρα ολοκληρώθηκε με τον εκπρόσωπο του ESM να σημειώνει ότι ο ίδιος υποστηρίζει πως η δέσμευση της Ελλάδας είναι για τέτοιου ύψους πρωτογενή πλεονάσματα και μετά το 2018, αλλά «φυσικά μπορείτε να το επαναδιαπραγματευτείτε».
Ν. Παππάς: "Επαναφορά συλλογικών διαπραγματεύσεων"
“Η κυβέρνησή μας είναι η πρώτη που δεν παραβίασε τη λαϊκή εντολή. Ο λαός γνώριζε το τι καταφέραμε και του ζητήσαμε να το κρίνει και να αποφασίσει” υποστήριξε ο Νίκος Παππάς μιλώντας στο συνέδριο του "Economist".
Εκτίμησε πως είμαστε σε μια περίοδο όπου η Ελλάδα ξεπροβάλλει ως λύση για την Ευρώπη και όχι ως πρόβλημα, αλλά ξεκαθάρισε πως η κυβέρνηση, αντί για «κορώνες» περί success story, λέει πως με την αυταπόδεικτη πολιτική σταθερότητα σταθεροποιείται και η οικονομία. «Δεν θα μιλήσουμε για success story, όπως έκαναν άλλοι την ώρα που είχαν υπογραφεί συμφωνίες ανέφικτων πλεονασμάτων».
Ο υπουργός Επικρατείας ξεκαθάρισε πως ούτε η απορρύθμιση της αγοράς εργασίας ούτε η ραγδαία μείωση του εργασιακού κόστους αυξάνουν την ανταγωνιστικότητα ή την παραγωγικότητα και ότι η κυβέρνηση επιμένει στην επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων και στη μη απελευθέρωση των απολύσεων.
ΟΟΣΑ: "Λιγότερες παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας"
Την άποψη ότι πρέπει να γίνουν λιγότερες παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας εξέφρασε ο Alvaro Fereira, Director of Country Studies του ΟΟΣΑ, μιλώντας στο συνέδριο του "Economist". O κ. Fereira δήλωσε ότι:
* Το 30% των μέτρων παλαιότερων προγραμμάτων δεν υλοποιήθηκε.
* Δεν πρέπει να ανοίγονται πολλά μέτωπα ταυτόχρονα στο πλαίσιο των προγραμμάτων προσαρμογής.
* Πρέπει η ίδια η κοινωνία να εκπαιδευτεί στο ότι οι μεταρρυθμίσεις που προβλέπονται στα προγράμματα είναι απαραίτητες.
Ρέγκλινγκ: "Ελάφρυνση χρέους και στήριξη για πολλά χρόνια"
Οι αποφάσεις για τη διευθέτηση του ελληνικού χρέους θα διαχυθούν σε βάθος χρόνων, ανέφερε ο επικεφαλής του ESM Κλάους Ρέγκλινγκ στέλνοντας παράλληλα ισχυρό μήνυμα ανάληψης της ιδιοκτησίας του Μνημονίου από την ελληνική κυβέρνηση. Σύμφωνα με το σκεπτικό το οποίο ανέπτυξε ο κ. Ρέγκλινγκ, η διάχυση σε βάθος χρόνου των μέτρων διευθέτησης του χρέους δεν γίνεται εξαιτίας του γεγονότος ότι η Ευρώπη είναι απρόθυμη να δώσει έξτρα ανάσες. «Το αντίθετο μάλιστα, είναι ένα σημάδι ότι θα συνεχίσει να στηρίζει την Ελλάδα για πολλά χρόνια», υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να τηρεί τις δεσμεύσεις που ανέλαβε με τη συμφωνία του καλοκαιριού.
Δύο φορές στο πλαίσιο της ομιλίας του στο συνέδριο του "Economist" τόνισε ότι η Ελλάδα πρέπει να αναλάβει την ιδιοκτησία του προγράμματος.
Η ομιλία Ρέγκλινγκ χαρακτηρίστηκε από επαίνους για τα όσα έχει κατορθώσει μέχρι σήμερα η Ελλάδα κάνοντας ειδική μνεία στην κοινή διαπίστωση ΟΟΣΑ και Παγκόσμιας Τράπεζας, σύμφωνα με την οποία η Ελλάδα έχει εφαρμόσει τις περισσότερες μεταρρυθμίσεις σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη χώρα.
Ο ίδιος επισήμανε ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης πήρε περισσότερο από το αναμενόμενο, 9 αντί για 3 μήνες, γεγονός που επιβάρυνε την ελληνική οικονομία και πρόσθεσε ότι το πρόγραμμα διακόπηκε από τις πολιτικές εξελίξεις το 2015, εν μέσω capital controls στις τράπεζες, γεγονός που αναίρεσε πολλά από όσα είχε κάνει η Ελλάδα τα προηγούμενα χρόνια.
Προβάλλοντας στις μελλοντικές εξελίξεις, με την έναρξη της δεύτερης αξιολόγησης το φθινόπωρο, ο επικεφαλής του ESM είπε ότι καλό θα ήταν να μην επαναληφθούν οι καθυστερήσεις.
ΑΙΣΙΟΔΟΞΙΑ ΚΟΣΤΕΛΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
Βελκουλέσκου: "Το χρέος δεν είναι βιώσιμο, απαιτείται κούρεμα"
Ιδιαίτερα αισιόδοξος για την επιτυχία του ελληνικού προγράμματος εμφανίστηκε κατά την τοποθέτησή του στο συνέδριο του "Economist", ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο κουαρτέτο Ντέκλαν Κοστέλο.
Σύμφωνα με τον κ. Κοστέλο η δεύτερη αξιολόγηση του ελληνικού προγράμματος θα είναι απαιτητική και γεμάτη προκλήσεις. Ο ίδιος δεν προσδιόρισε το χρονοδιάγραμμα της συγκεκριμένης αξιολόγησης, αλλά ανέφερε ότι τα προαπαιτούμενα θα πρέπει να ψηφιστούν έως τις 11 Δεκεμβρίου φέτος.
Ο κ. Κοστέλο διαβεβαίωσε ότι δεν υπάρχει πλέον κίνδυνος «κουρέματος» για τις καταθέσεις στις ελληνικές τράπεζες, ενώ ανέφερε ότι η συζήτηση για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους κινείται προς την κατεύθυνση της μείωσης του κόστους ετήσιας εξυπηρέτησης. Παράλληλα σχολίασε ότι η συμμετοχή του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα είναι αποκλειστικά απόφαση του διοικητικού συμβουλίου του, ωστόσο επισήμανε ότι για την Ευρώπη η παρουσία τού Ταμείου είναι κρίσιμης σημασίας.
Το μήνυμα του ΔΝΤ ήταν διαφορετικό και ξετυλίχθηκαν για ακόμη μια φορά οι διαφορετικές γραμμές του. Η επικεφαλής της αποστολής του Ταμείου στην Ελλάδα Ντέλια Βελκουλέσκου τόνισε την ανάγκη για πιο ρεαλιστικούς στόχους όσον αφορά τα πρωτογενή πλεονάσματα σε συνδυασμό με άμεσες αποφάσεις για την ελάφρυνση του χρέους και όχι μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος ή μετά τις γερμανικές εκλογές.
Το ΔΝΤ, όπως φάνηκε από την τοποθέτηση της κ. Βελκουλέσκου, επιμένει σε ξεκάθαρα μέτρα για την ελάφρυνση του χρέους το συντομότερο δυνατόν, ακόμα και αν ορισμένα εφαρμοστούν το 2018, αλλά και σε ηπιότερα πρωτογενή πλεονάσματα.
Το νέο πρόγραμμα του ESM για την Ελλάδα είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα που δείχνει τη δέσμευση της Ευρωζώνης να κρατήσει την Ελλάδα εντός της Ευρωζώνης, με αντάλλαγμα την υλοποίηση νέων μεταρρυθμίσεων, είπε η εκπρόσωπος του ΔΝΤ, σημειώνοντας όμως ότι ακόμα και με την πλήρη εφαρμογή του προγράμματος παραμένει η ανάγκη μείωσης του χρέους καθώς «είναι ιδιαιτέρως μη βιώσιμο».
Ακόμα και εάν εφαρμοστούν πλήρως τα δημοσιονομικά μέτρα δεν είναι αρκετά, σημείωσε, δείχνοντας προς την κατεύθυνση του χρέους και εκφράζοντας την ελπίδα άμεσης οριστικοποίησης συγκεκριμένων παρεμβάσεων για τη διευθέτησή του.
Η Ελλάδα χρειάζεται ελάφρυνση χρέους με σημαντική επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής των ευρωπαϊκών δανείων και σταθεροποίηση των επιτοκίων τους, σημείωσε η κ. Βελκουλέσκου, τονίζοντας μάλιστα ότι η ελάφρυνση χρέους θα πρέπει να γίνει ταυτόχρονα με τις μεταρρυθμίσεις και όχι στο τέλος του προγράμματος.
Λ. Κατσέλη: "Σήμα για τους επενδυτές η αναδιάρθωση του χρέους"
"Η κεφαλαιακή επάρκεια, πάνω από 18%, δείχνει ότι οι ελληνικές τράπεζες μετά την ανακεφαλαιοποίηση έχουν επαρκή κεφάλαια και μπορούν να διαδραματίσουν ρόλο στην επανεκκίνηση της οικονομίας" ανέφερε η πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών Λούκα Κατσέλη.
Η ίδια σημείωσε ότι η αναδιάρθρωση του χρέους είναι ένα πολύ σημαντικό «σήμα» για τους ξένους επενδυτές ως προς τον τρόπο που προσεγγίζουν την ελληνική αγορά.
Χαρδούβελης: "Πρόκληση η κρίση νούμερο δύο"
Η μεγαλύτερη πρόκληση της «κρίσης νούμερο δύο», όπως τη χαρακτήρισε, είναι η στασιμότητα, εκτίμησε ο πρώην υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης μιλώντας στο συνέδριο του "Economist".
Ο πρώην υπουργός Οικονομικών εμφανίστηκε απαισιόδοξος για επέκταση της οικονομίας με ρυθμό 3% και 4% και σημείωσε ότι η στασιμότητα είναι το βασικό σενάριο περιγράφοντας μια ζοφερή κατάσταση για την ελληνική οικονομία και τους Έλληνες, για την οποία όμως, όπως είπε, «φταίμε εμείς».
Τ. Γιαννίτσης: "Απαιτείται αλλαγή του υποδείγματος"
«Την κατάρρευση του ασφαλιστικού δεν πρέπει να τη δούμε αποσπασματικά. Απαιτείται αλλαγή υποδείγματος. Το διεθνές περιβάλλον γίνεται δυσχερές για μικρές και πτωχευμένες χώρες όπως η Ελλάδα» τόνισε ο κ. Τάσος Γιαννίτσης, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, πρώην υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, επιχειρώντας να παρουσιάσει τις μελλοντικές προκλήσεις.
Χ. Σαρδελής: "Ανάγκη να αυξηθεί η αποταμίευση"
«Υπάρχει επιτακτική ανάγκη να αυξηθεί η συνολική αποταμίευση κατά τον εργασιακό βίο. Κι αυτό δεν ευνοείται από το αναδιανεμητικό σύστημα. Υπάρχει κίνδυνος ενός νέου δημοσιονομικού εκτροχιασμού και είναι ώρα να δούμε πώς θα αναδιανεμηθεί το ρίσκο» τόνισε ο Χριστόφορος Σαρδελής, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της Εθνικής Ασφαλιστικής, ο οποίος παρέθεσε εισήγηση κατά την 20ή Συζήτηση Στρογγυλής Τραπέζης με την Ελληνική Κυβέρνηση.
Τυχόν Brexit θα φέρει αστάθεια για ένα - δύο χρόνια
Στην περίπτωση Brexit, που θα συνεπάγεται ένα - δύο χρόνια μεγάλης αστάθειας, αποτελεί ζητούμενο για την επόμενη ημέρα το πού θα βρίσκεται το οικονομικό κέντρο της Ευρώπης, το οποίο σήμερα εδρεύει στο Λονδίνο, επισήμανε ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας Eνρίκο Λέτα μιλώντας στην 20ή Συζήτηση Στρογγυλής Τραπέζης με την Ελληνική Κυβέρνηση του "Economist".
«Ευθύς εξ αρχής θα υπάρξει διάσταση απόψεων μεταξύ ευρωπαϊκών αρχών και αρχών του Ηνωμένου Βασιλείου. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα πουν: Καμία συζήτηση, ξεκινάμε διαζύγιο. Τυχόν Brexit θα επιφέρει επίσης αστάθεια στις αγορές και, όταν υπάρχει αστάθεια, οι χώρες με μεγάλα χρέη θα έχουν προβλήματα» είπε μεταξύ άλλων ο κ. Λέτα, τονίζοντας ότι ανησυχεί και για την Ιταλία. Εξέφρασε πάντως την εκτίμηση ότι οι Βρετανοί ψηφοφόροι θα στηρίξουν την παραμονή της Βρετανίας στην Ε.Ε.
«Oτιδήποτε συμβεί αύριο θα υπάρχουν επιπτώσεις» τόνισε από το βήμα του "Economist" ο Πάολο Σκαρόνι, αναπληρωτής πρόεδρος του Rothschild Group παρουσιάζοντας τις πιθανές παρενέργειες ενός Brexit από τη σκοπιά των επιχειρήσεων.
«Οι δημοσκοπήσεις δίνουν ισοδυναμία και των δύο πλευρών, κανένα αποτέλεσμα όμως δεν θα είναι θετικό για την Ευρώπη. Το Brexit θα ωθήσει κι άλλες χώρες να ζητήσουν την έξοδο. Επίσης, βλέπουμε αύξηση του λαϊκισμού στην Ευρώπη» ανέφερε ο κ. Σκαρόνι.
«Αν υποθέσουμε ότι η Βρετανία αποφασίσει να αποχωρήσει από την Ε.Ε., δεν ξέρω πώς θα επιβιώσει ο Κάμερον με αυτήν την εξέλιξη. Θα έχουμε νέα κυβέρνηση» ανέφερε από το βήμα του "Economist" o Τζον Μπρούτον, πρώην πρωθυπουργός της Ιρλανδίας.
