Σε σημαντικές διορθώσεις και βελτιώσεις του ασφαλιστικού σχεδίου για τους αγρότες, χωρίς να αλλάζει η βασική του φιλοσοφία που συνδέει τις εισφορές με τα φορολογικά δεδομένα, προσανατολίζεται η κυβέρνηση, ενώ κρίσιμη θεωρείται η αποσαφήνιση στοιχείων της μεταρρύθμισης που έχουν διαστρεβλωθεί, δημιουργώντας λανθασμένες εντυπώσεις στον αγροτικό κόσμο.
Ήδη κυβέρνηση και κοινοβουλευτική ομάδα ΣΥΡΙΖΑ συζητούν, ιδιαίτερα τις τελευταίες ημέρες και υπό την πίεση των αγροτικών κινητοποιήσεων, σημεία παρεμβάσεων για τη βελτίωση των προβλεπόμενων στο ασφαλιστικό των αγροτών, που, όπως είναι γνωστό, αποτελεί πρόταση και όχι την τελική ρύθμιση. Οι αρμόδιοι υπουργοί έχουν δεχθεί σενάρια και προτάσεις κάποιες εκ των οποίων βρίσκονται υπό επεξεργασία, θεωρούνται υλοποιήσιμες και αναμένεται τελικά να υιοθετηθούν από την κυβέρνηση, με σχετικές ανακοινώσεις από τον πρωθυπουργό Αλ. Τσίπρα, από σήμερα ή την Τρίτη.
Στόχος είναι εντός των επόμενων ημερών να εκτονωθεί η ένταση στον αγροτικό κόσμο και κυρίως να ανακοπούν οι μεθοδεύσεις συγκεκριμένων πολιτικών χώρων και κατεστημένων αγροτοσυνδικαλιστικών φορέων με ισοπεδωτικές προσεγγίσεις, έναντι μερίδας αγροτών που είναι διατεθειμένη να συζητήσει διορθωτικά μέτρα στη βάση των νέων δεδομένων.
Η αλήθεια των αριθμών
Πρέπει να σημειωθεί ότι το ασφαλιστικό των αγροτών έχει διαμορφωθεί επί των φορολογικών δεδομένων, δηλαδή το πραγματικό φορολογητέο εισόδημα, στη βάση του αφορολόγητου ορίου των 12.000 για τις κοινοτικές ενισχύσεις και της μη φορολόγησης των αποζημιώσεων και με την αφαίρεση των αναγνωριζόμενων ως εξόδων (δαπάνες για αγορές σπόρων, νεογνών, λιπασμάτων, φαρμάκων, καλλιεργητικές δαπάνες, δαπάνες άρδευσης, για ημερομίσθια εργατών, κόστος καυσίμων και συντήρησης αγροτικών μηχανημάτων, τόκοι και έξοδα δανείων, αποσβέσεις παγίου εξοπλισμού, ασφαλιστικές εισφορές κ.λπ). Το επόμενο "μέτωπο" του φορολογικού των αγροτών στην ουσία συνδέεται άμεσα με το ασφαλιστικό.
Σύμφωνα με τον Νίκο Παπαδόπουλο, βουλευτή Λάρισας ΣΥΡΙΖΑ, όπως διαμορφώθηκε το σκηνικό ανησύχησαν οι αγρότες, υπέρ το δέον, και επικράτησαν η αγωνία και ο φόβος, διότι δημιουργήθηκε η εντύπωση ότι θα υπάρξει τριπλασιασμός των εισφορών, δηλαδή από περίπου 950 ευρώ θα πάμε σε σχεδόν 3.000. Αυτό, σημειώνει, αποτελεί βεβαίως τεράστιο ψέμα, δεν ευσταθεί, καθώς πρόκειται για αύξηση του ποσοστού, από το 7% στο 20% των συντελεστών και όχι των εισφορών. Δηλαδή, εξηγεί, στα 950 ευρώ που πληρώνει σήμερα ο αγρότης θα προστεθούν σχεδόν 180 ευρώ, θα πάει στα περίπου 1.130 ευρώ φτάνοντας στο 20%. Επίσης, σημειώνει, οι ασφαλιστικές εισφορές θα υπολογίζονται βάσει όχι του τεκμαρτού αλλά του καθαρού εισοδήματος, παράμετρος ιδιαίτερα σημαντική.
"Λύση συμβατή με τις δυνατότητες των αγροτών"
Γενικά, επισημαίνει, ζητείται μια πιο ομαλή μετάβαση στη νέα κατάσταση, κάτι πιο βατό, που να συνδέεται με την πραγματικότητά του αγρότη, "χρειάζονται αλλαγές στο ασφαλιστικό, στην κατεύθυνση μιας αύξησης-λύσης συμβατής με τις δυνατότητες των αγροτών". Όπως εξηγεί, αν δεν μπορώ να πληρώσω, δεν υπάρχει και εισπραξιμότητα, οπότε αν αυξηθεί ο κόσμος που δεν πληρώνει, τότε αποτύχαμε. Γι' αυτό, προσθέτει, δεν πρέπει να γίνουν αυξήσεις βίαια και απότομα, αλλά σταδιακά και σε βάθος χρόνου, για παράδειγμα ενδεχομένως με ποσά των 50 ευρώ ετησίως, σε βάθος πενταετίας, που μπορούν οι αγρότες να πληρώνουν, δηλαδή "να σπάσει σε πιο μικρά κομμάτια η αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών".
Τονίζει ότι υπάρχει σε εξέλιξη έντονη συζήτηση κυρίως με το υπουργείο Εργασίας για το ασφαλιστικό, που συνδέεται με το υπουργείο Οικονομικών, γιατί αν αλλάξουν τα φορολογικά δεδομένα, αλλάζει και όλη η φιλοσοφία του ασφαλιστικού συστήματος.
Έχουν κατατεθεί πολλές προτάσεις, συνεχίζει, όπως, για παράδειγμα, το 2017 να πάνε οι ασφαλιστικές εισφορές στις 1.083,65 ευρώ ετησίως, συμπεριλαμβανομένης της ιατροφαρμακευτικής κάλυψης, και το 2021 να πάμε στα 1.200 ευρώ συνολικά (κύρια - περίθαλψη), γιατί τα 1.600 ευρώ που προβλέπονται ο μικρομεσαίος αγρότης "δεν τα σηκώνει". Επίσης, αναφέρει, έχει προταθεί να διαμορφωθεί η εισφορά των αγροτών στο 13,5% - 15% (όχι στο 20%) ή να φτάσει στο 20% συνολικά μαζί με την περίθαλψη ή να υπάρξει μικρότερη βάση αναφοράς, δηλαδή να μειωθεί στο 70% από το 80% του εισοδήματος του ανειδίκευτου εργάτη η κατώτατη κλίμακα, να θεσπιστεί εργόσημο για συζύγους - τέκνα κ.ά.
Επιπλέον, σημειώνει, έχει ζητηθεί να επανεξεταστεί η αυτονομία του ΟΓΑ, καθώς καλύπτοντας 1,5 εκατ. σε όλη την επικράτεια έχει μια σημαντική ιδιομορφία για την ελληνική περιφέρεια και ιδίως τις πιο απομακρυσμένες περιοχές, αφού πρώτα ξεκαθαρίσει το μητρώο του και μείνουν μόνο οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες-ασφαλισμένοι στον ΟΓΑ.
Περιθώρια αλλαγών
Σε κάθε περίπτωση, τονίζει, υπάρχουν περιθώρια αλλαγών, εντός του πλαισίου, για να ληφθούν σχετικές πολιτικές αποφάσεις.
Φυσικά τα προβλήματα του αγροτικού χώρου είναι οξυμμένα και ειδικά τα μεγάλα ζητήματα της χρηματοδότησης και του κόστους παραγωγής, σημειώνει και προσθέτει ότι η κυβέρνηση πρέπει να σκύψει σε αυτά και να δοθούν λύσεις το αμέσως επόμενο διάστημα, στηρίζοντας τους μικρούς, τους αδύναμους και τους μεσαίους, στους οποίους δίνει έμφαση όπως άλλωστε έχει αποδείξει.
Ο Νίκος Σκορίνης, υπεύθυνος για θέματα αγροτικής πολιτικής ΣΥΡΙΖΑ, επισημαίνει ότι υπάρχουν δύο-τρεις εναλλακτικές, σκέψεις και προτάσεις, που βρίσκονται υπό συζήτηση, μπορούν να υιοθετηθούν και μάλιστα άμεσα, με έμφαση σε ό,τι επιβαρύνει περισσότερο τους αγρότες.
Και ο βουλευτής Λακωνίας ΣΥΡΙΖΑ Σταύρος Αραχωβίτης θεωρεί ότι υπάρχουν περιθώρια για βελτιώσεις στο ασφαλιστικό, που δεν είναι ακόμα νομοσχέδιο.
Αντιδρούν τα μεγάλα εισοδήματα
Αναφέρεται στη σημασία της σύνδεσης του εισοδήματος του αγρότη με την ασφαλιστική του εισφορά, σημείο που πάντως δημιουργεί αντιδράσεις, καθώς, όπως εξηγεί, αντιδρούν όσοι είχαν μεγάλα εισοδήματα και πλήρωναν λίγα λεφτά για την ασφάλειά τους, δηλαδή απολαμβάνουν την ίδια σύνταξη εκείνοι που πλήρωναν πολλά για το εισόδημά τους με εκείνους που πλήρωναν λιγότερα παρά τις δυνατότητές τους.
Επισημαίνει ότι ήδη συζητείται ο/η σύζυγος του αρχηγού της αγροτικής εκμετάλλευσης και τα ενήλικα παιδιά να μπορούν να δέχονται εργόσημο, να μην είναι υποχρεωμένοι να ασφαλιστούν απευθείας στο ταμείο, αλλά να μπορούν να ασφαλιστούν ως εργάτες γης. Μια τέτοια εξέλιξη, που αντιμετωπίζεται ήδη θετικά, μπορεί να οδηγήσει σε δύο σημαντικά πλεονεκτήματα: α) να επιλέξει να ασφαλιστεί άμεσα ή να επιλέξει την λύση του εργόσημου ο/η σύζυγος και β) με το εργόσημο, τα έξοδα από την πραγματική εργασία του συζύγου ή των παιδιών στην ίδια οικογενειακή εκμετάλλευση να αναγνωρίζονται ως έξοδα για τον αρχηγό της εκμετάλλευσης στη φορολογική του δήλωση, άρα να εκπίπτουν και από το φορολογητέο εισόδημα.
Αντιγόνη Ζούντα
