Μια ιστορική απόφαση έλαβε χθες το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Σύμφωνα με το ΕΔΑΔ, η υποχρεωτική ονοματοδοσία των παιδιών με το επώνυμο του πατέρα συνιστά διάκριση και παραβιάζει το δικαίωμα στον σεβασμό της οικογενειακής ζωής.
Εκδικάζοντας την προσφυγή ενός παντρεμένου ζευγαριού (Αλεσάντρα Γκουζάν και Λουίτζι Φάτσο), που ήθελε το πρώτο του παιδί να πάρει το επώνυμο της μητέρας, αλλά προσέκρουσε στην άρνηση της ιταλικής δικαιοσύνης, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Στρασβούργου αποφάσισε, κατά πλειοψηφία, ότι η υποχρεωτική ονοματοδοσία του παιδιού με το επώνυμο του πατέρα παραβιάζει το άρθρο 14 της Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που απαγορεύει τις διακρίσεις και συνιστά παραβίαση του δικαιώματος στον σεβασμό της οικογενειακής και ιδιωτικής ζωής.
Η υπόθεση ξεκίνησε τον Απρίλιο του 1999, όταν το αίτημα να πάρει το πρώτο παιδί του ζευγαριού το επώνυμο της μητέρας απορρίφθηκε. Το ζευγάρι άσκησε έφεση στην απόφαση υποστηρίζοντας πως δεν υπήρχε πρόβλεψη στην ιταλική Δικαιοσύνη, σύμφωνα με την οποία να απαγορεύεται στην κόρη τους να φέρει το μητρικό επώνυμο.
Μετά από μακρύ δικαστικό αγώνα μέχρι το 2006, με απόφαση του συνταγματικού δικαστηρίου σημειωνόταν ότι το σύστημα που ίσχυε και προέβλεπε την υποχρεωτική ονοματοδοσία των παιδιών με το πατρικό επώνυμο βασίζονταν σε μία πατριαρχική αντίληψη περί οικογένειας και εξουσίας του πατέρα, είχε τις ρίζες του στο Ρωμαϊκό Δίκαιο και δεν ήταν πλέον συμβατό με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών.
Τη 14η Δεκεμβρίου 2012 και αφού το ζευγάρι είχε ζητήσει την παρέμβαση του Ιταλού υπουργού Εσωτερικών, ο νομάρχης του Μιλάνου εξουσιοδότησε εν τέλει τους δύο συζύγους να αλλάξουν το επώνυμο του παιδιού τους.
Από τη 13η Δεκεμβρίου 2006 ωστόσο το ζευγάρι είχε προσφύγει στο Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που καταδίκασε την Ιταλία για παράβαση των διακρίσεων και για παραβίαση του δικαιώματος στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής.