ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ
Παλιά ο Άγιος Παντελεήμονας ήταν μια γειτονιά όπως όλες οι άλλες. Τα παιδιά έπαιζαν στην παιδική χαρά, οι μεγάλοι άραζαν στα μπαλκόνια και οι πεζόδρομοι έσφυζαν από ζωή. Σ' έναν από αυτούς βρίσκεται και το σχολείο του 12χρονου Αζάια, του παιδιού από τη Νιγηρία που σήκωσε τη σημαία στην παρέλαση κι αγκαλιά με τους φίλους του έστειλαν μήνυμα ενάντια στον ρατσισμό. Για τα παιδιά αυτή δεν ήταν μια ασυνήθιστη στιγμή. Καθημερινά μοιράζονται τον χρόνο τους μαζί. Μάθημα το πρωί, κυνηγητό στο διάλειμμα, μπάλα μετά το σχολείο, σινεμά, φροντιστήριο, ηλεκτρονικά. Ό,τι περιλαμβάνει δηλαδή η ζωή του κάθε πιτσιρικά. Σαν να πεισμώνουν και να λένε όχι στην αλλαγή της γειτονιάς τους και την προσπάθεια μετατροπής της σε γκέτο.
Το άντρο των φασιστών
Απειλές, επιθέσεις σε μετανάστες, το κλείσιμο της πλατείας, είναι συνοπτικά το έργο που έχουν να επιδείξουν οι χρυσαυγίτες που προσπαθούν να περάσουν και στα σχολεία. Το 20ό δημοτικό δείχνει όμως έναν άλλο δρόμο. Τα παιδιά ζουν αρμονικά, παρότι προέρχονται από διαφορετικές χώρες. "Δεν είχα ποτέ πρόβλημα με κανέναν", λέει στην «Α» ο Αζάια. Ξέρει για τη Χρυσή Αυγή, αλλά δεν έχει βρεθεί ποτέ στον δρόμο του. Το 20ό είναι το μοναδικό που δεν είχε μπελάδες με τους ναζί, μας λένε απ' το σχολείο. Ελπίζουν ότι η ξαφνική προβολή του από τα ΜΜΕ δεν θα τους στοχοποιήσει. Όπως κι αν έχει, εκείνοι βρίσκονται σ' εγρήγορση.
Παιδιά απ' όλες τις χώρες
Στο 20ό πηγαίνουν παιδιά από την Αλβανία, τη Ρουμανία, το Αφγανιστάν, το Πακιστάν, τη Νιγηρία, τη Γεωργία. Οι Έλληνες μαθητές είναι περίπου το 20%. Παιδιά εργατών, παιδιά φτωχών. Πολλά με τους πατεράδες τους, γιατί οι οικογένειες είναι διασπασμένες. "Από ανάγκη", μας εξηγούν οι γονείς. Πατέρας και μάνα χωρίζονται, πάνε σε διαφορετικές χώρες, με την ελπίδα ότι κάποιος θα τα καταφέρει καλύτερα με σκοπό να ζήσουν κάποτε όλοι μαζί με αξιοπρέπεια. Όταν ξεκίνησε η σχολική χρονιά, είχαν γραφτεί πάνω από 200 παιδιά, τώρα είναι 20-30 λιγότερα. Άλλα παίρνουν μεταγραφή επειδή άλλαξαν γειτονιά, άλλα μεταναστεύουν με τις οικογένειές τους, άλλα πάλι γυρνούν στην πατρίδα τους για οικονομικούς λόγους.
Η Ειρήνη, μητέρα του Γιάννη, "κολλητού" του Αζάια, και η Ελένη, μητέρα ενός άλλου φίλου του, στέκονται στο έργο των δασκάλων. "Δεν έχουμε καλό σχολείο, έχουμε όμως πολύ καλούς δασκάλους. Δίνουν την ψυχή τους, είναι κοντά στα παιδιά, ενώ πολλοί έρχονται και από μακρινές περιοχές". Οι δάσκαλοι, που ζητούν να τηρηθεί η ανωνυμία τους, εξηγούν πώς δουλεύουν: "Θέλουμε να τους μάθουμε για την ελληνική κουλτούρα, αλλά δεν θέλουμε να χάσουν τη δική τους" υπογραμμίζουν. Οποιαδήποτε εχθρική διάθεση πάει να εμφανιστεί την αποθαρρύνουν και μέχρι στιγμής έχουν την υπερηφάνεια να λένε ότι δεν έχει σημειωθεί, τουλάχιστον τα τελευταία χρόνια, ούτε ένα κρούσμα βίας. Κάτι που φυσικά δεν συμβαίνει στ' άλλα σχολεία της περιοχής. "Ίσως γιατί σ' εκείνα οι γηγενείς είναι περισσότεροι κι εδώ έχουμε μετά βίας 20-30".
Δεν είναι κρυφό ότι τα παιδιά μεταφέρουν στο σχολείο όσα βιώνουν στο σπίτι. Στα σπίτια όμως του Γιάννη, του Αζάια, της Ελένης που έχει παντρευτεί μετανάστη, η συμβίωση είναι ειρηνική. "Τα παιδιά μας παίζουν μαζί όπως όλα. Μαζί αθλούνται, μαζί διαβάζουν". Απ' το προαύλιο δεν ακούγονται βρισιές, ακούγονται γέλια και παιχνίδι. Ο Αζάια θέλει όταν μεγαλώσει να γίνει μουσικός. "Στο σπίτι περνάω πολύ χρόνο τραγουδώντας. Μ' αρέσει όμως και να διαβάζω".
"Έδειξαν τον Αζάια, αλλά όχι τα προβλήματα"
Αν κάτι θα ήθελε ν' αλλάξει στην καθημερινότητά του, αφορά το σχολείο. "Να το βάψουμε, να το κάνουμε πιο όμορφο". Αυτό φαίνεται πως είναι το μεγάλο παράπονο όλων. Οι ελλείψεις στο σχολείο. "Δεν υπάρχουν καθαρίστριες, από πέρυσι δεν γίνονται Γαλλικά, διώξανε και τους σχολικούς φύλακες και μένουν απροστάτευτα τα παιδιά, οι τουαλέτες είναι από την εποχή του Νώε, τούρκικες έχουν τα παιδάκια".
Το κτήριο στεγάζεται σ' ένα παλιό νεοκλασικό. Η ταμπέλα με το σβησμένο "164ο δημοτικό" προδίδει τη μακρόχρονη ιστορία του. Όπως όμως ο Άγιος Παντελεήμονας, ο πεζόδρομος, έτσι κι αυτό είναι εγκαταλελειμμένο. Γι' αυτό γονείς και διδάσκοντες τα βάζουν και με τους δημοσιογράφους. "Ήρθαν και τραβούσαν πλάνα τον Αζάια. Για τα προβλήματά μας όμως δεν μίλησαν. Ούτε φυσικά μας λένε τι θα γίνει αν το παιδί στοχοποιηθεί τώρα. Εκείνοι σίγουρα δεν θα το σώσουν". Ίσως να 'χουν δίκιο. Απ' την άλλη, αν δεν ήταν ο Αζάια, ίσως να μη μαθαίναμε ποτέ για το σχολείο που ενώνει. Τον μικρόκοσμο όπου η διαφορετικότητα έχει τη θέση που της αρμόζει. Κι αν αποτελέσει παράδειγμα, ποιος ξέρει, ίσως ο επόμενος Αζάια που θα σηκώσει τη σημαία να μην γίνει είδηση.
