Κρίσιμες εξελίξεις καταγράφονται γύρω από το προωθούμενο σχέδιο συγκέντρωσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στις θαλάσσιες περιοχές της Θάσου και της Καβάλας στο Θρακικό Πέλαγος. Κάτοικοι, συλλογικότητες και τοπικοί φορείς έχουν εκφράσει ξεκάθαρα την αντίθεσή τους στο επενδυτικό αυτό σχέδιο που επιδιώκει να υλοποιήσει η εταιρεία EnEarth, θυγατρικής της Energean, με πόρους μεταξύ άλλων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το ελληνικό Ταμείο Ανάκαμψης.
Το προηγούμενο διάστημα εκδόθηκαν πολλαπλά ψηφίσματα, διοργανώθηκαν συλλαλητήρια και αναδείχθηκε το ζήτημα στον δημόσιο διάλογο. 50 σύλλογοι και πολίτες κατέθεσαν στις 5/1/2026 αίτηση ακύρωσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) κατά του συγκεκριμένου έργου, βασισμένη σε μελέτες εξειδικευμένων επιστημόνων και υπό την νομική υποστήριξη των δικηγόρων Αικατερίνης Γεωργιάδου, Σοφίας Παυλάκη και Αλέξανδρου Σαρηβαλάση.
Εκτός από την προσφυγή τους στο ΣτΕ, το θέμα τέθηκε και σε ευρωπαϊκό επίπεδο με έγγραφη αναφορά που κατέθεσαν στις 21/1/2026 76 φορείς και πολίτες της Θάσου και της Καβάλας ενώπιον της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Να σημειωθεί πως στο ΣτΕ έχει υπάρξει και έτερη προσφυγή από τον δήμο Θάσου, ο οποίος με σχετική απόφαση του δημοτικού συμβουλίου έχει εκφράσει την αντίρρησή του στο σχέδιο. Μετά δε την τροποποίηση της πρώτης περιβαλλοντικής αδειοδότησης του έργου από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εξετάζεται το ενδεχομένο νέων προσφυγών.
Το avgi.gr αποκαλύπτει με την βοήθεια της δικηγόρου Σοφίας Παυλάκη τα βασικά επιχειρήματα από τη «φαρέτρα» της προσφυγής των πολιτών, των φορέων και συλλογικοτήτων στο ΣτΕ, φωτίζοντας τους λόγους της αντίθεσης στο έργο και αποτυπώνοντας τις ανησυχίες για την ασφάλεια, το περιβάλλον αλλά και την κοινωνική σκοπιμότητα του έργου. Συγκεκριμένα, η αίτηση ακυρώσεως που κατατέθηκε στο Ανώτατο Δικαστήριο στηρίζεται σε επτά λόγους, που αφορούν τόσο την ουσία της υπόθεσης και τις εκτιμώμενες επιπτώσεις του έργου όσο και ζητήματα νομιμότητας της αδειοδοτικής διαδικασίας.
Σύμφωνα με τη δικηγόρο, το έργο παρουσιάζει αρκετές ιδιαιτερότητες και δεν έχει προηγούμενο στα ελληνικά δικαστικά χρονικά: αφορά την αποθήκευση υγροποιημένου CO₂ σε γεωλογικό σχηματισμό παλαιού κοιτάσματος πετρελαίου. Η μέθοδος (CCS) είναι άγνωστη στην Ελλάδα, χωρίς προηγούμενη εμπειρία ή τεχνογνωσία, γεγονός που αυξάνει την αβεβαιότητα σχετικά με τη μακροχρόνια συμπεριφορά του αερίου και τις επιπτώσεις του στο περιβάλλον. Παράλληλα, οι προσφεύγοντες αναδεικνύουν πως ενώ πρόκειται για ένα δαπανηρό έργο, δεν υπηρετεί τους εθνικούς στόχους μείωσης του CO₂ και λειτουργεί περισσότερο ως «πράσινο πρόσημο» για τη βιομηχανία παρά ως ουσιαστική μείωση των εκπομπών.
Η προσφυγή προβάλλει επίσης την ύπαρξη τεχνητής κατάτμησης του έργου, που συνεχίζεται με την τροποποιητική μελέτη που ήταν σε διαβούλευση έως τις 6/2. Η άδεια -εφόσον δοθεί από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας- δεν καλύπτει το σύνολο του έργου, αλλά παραπέμπει σε μελλοντικές μελέτες και αδειοδοτήσεις, πρακτική που θεωρείται αντίθετη στον νόμο, ο οποίος απαιτεί συνολική αξιολόγηση ενός ενιαίου έργου εξαρχής. Σημαντικές παραλείψεις καταγράφονται σύμφωνα με την προσφυγή και στις εκτιμήσεις σεισμικής επικινδυνότητας, σε απαιτούμενες υπουργικές αποφάσεις, αλλά και σε σχέδια παρακολούθησης, διορθωτικών μέτρων και διαχείρισης αποβλήτων καθώς και σε απαιτούμενες οικονομικές εγγυήσεις που λείπουν από τις μελέτες του έργου.
Σύμφωνα με τους προσφεύγοντες, οι κίνδυνοι διαρροής, σεισμών και βιομηχανικών ατυχημάτων καθιστούν επιβεβλημένη την εφαρμογή της αρχής της προφύλαξης, σύμφωνα με το δίκαιο της ΕΕ: η αδειοδότηση δεν μπορεί να προχωρήσει όταν δεν διασφαλίζεται εκ των προτέρων ότι δεν θα υπάρξουν σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον και στους κατοίκους της περιοχής. Παράλληλα, ζητούν από το ΣτΕ να εξετάσει εάν το έργο έχει χαρακτηριστικά στρατηγικής επένδυσης, κάτι που επηρεάζει την επιτρεπτή χωροθέτησή του.
Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στο γεγονός ότι το έργο σχεδιάζεται εντός και πλησίον περιοχών Natura και σημαντικών περιοχών για τα πτηνά. Οι φορείς υπενθυμίζουν ότι η Ελλάδα έχει ήδη καταδικαστεί από το Δικαστήριο της ΕΕ για την ανεπαρκή προστασία των περιοχών Natura λόγω έλλειψης στόχων διατήρησης. Δεν περιλαμβάνονται, σύμφωνα με την προσφυγή, επαρκή στοιχεία για την προστασία ειδών και οικοτόπων, όπως τα λιβάδια Ποσειδωνίας, και δεν έγιναν επιτόπιες εκτιμήσεις για την κατάσταση της πτηνοπανίδας. Η δε χωροθέτησή του έργου είναι σε μικρή απόσταση από οικισμούς και σε περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, με υψηλή οικολογική αξία και παρουσία σπάνιων ειδών, όπως τα κητώδη.
Ένας συλλογικός αγώνας για το παρόν και το μέλλον της περιοχής
Οι τοπικές κοινωνίες σε Θάσο και Καβάλα εδώ και δύο χρόνια βρίσκονται σε αναβρασμό για τις ενδεχόμενες πολυεπίπεδες αρνητικές επιπτώσεις του έργου, καταγγέλλουν έλλειψη ουσιαστικής ενημέρωσης και συμμετοχής στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και κινητοποιούνται με το βλέμμα στραμμένο στην προστασία του περιβάλλοντος, της δημόσιας υγείας, της τοπικής οικονομίας και του μέλλοντος της περιοχής.
Το κλίμα που επικρατεί στην τοπική κοινωνία μεταφέρει μιλώντας στο avgi.gr η Ειρήνη Κοντογεωργίου, δημοσιογράφος και μέλος της ομάδα «Θάσος Νερό SOS». «Οι σχεδιασμοί έφεραν στην αρχή σε αμηχανία την κοινωνία της Θάσου. Όσο οι αρχές δεν απαντούσαν στις εκκλήσεις μας για διαβούλευση, η αμηχανία γινόταν ανησυχία, η οποία μεγάλωνε καθώς αρχίσαμε να ενημερωνόμαστε από την επιστημονική κοινότητα. Συνειδητοποιώντας το μέγεθος του περιβαλλοντικού και οικονομικού ρίσκου της "επένδυσης" η αμηχανία έγινε οργή».
«Ο κόσμος δεν πείθεται καθόλου από τα επιχειρήματα της εταιρίας» δηλώνει στο avgi.gr η Ιφιγένεια Μπαξεβανάκη, μέλος της ομάδας Stop Prinos CCS και μέλος της ομάδας Οικοτοπία. Επιχειρείται όπως λέει χαρακτηριστικά να αλλάξει η φυσιογνωμία της Θάσου και να επιβληθεί μια βίαιη αλλαγή στην οικονομία και το τοπίο της.
Ο Τάκης Μπραστιανός, πρόεδρος του Νησιωτικού Περιβαλλοντικού Συλλόγου Θάσου, υπογραμμίζει στο avgi.gr πως οι ενδεχόμενες περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις του έργου θα πρέπει να προτάσσονται από την πολιτεία, η οποία δείχνει να βιάζεται να προχωρήσει το έργο εν αγνοία των πολιτών.
«Δεν μπορούμε να αποδεχτούμε ο τόπος μας να μετατραπεί σε πεδίο πειραματισμών και πιθανών κινδύνων για το θαλάσσιο οικοσύστημα, τον τουρισμό και την αλιεία,αλλά και για την ίδια μας τη ζωή», αναφέρει στο avgi.gr, ο Μάριος Μακρυγιάννης, πρόεδρος του Ενιαίου Συνδικάτου Ναυτεργατών Ν. Καβάλας.
Tη βαθιά της ανησυχία για τα σχέδια αποθήκευσης CO₂ στη Θάσο εκφράζει και η Οικολογική Συμμαχία, ο εκπρόσωπος της οποίας σε Αν. Μακεδονία και Θράκη Γιώργος Πασχαλίδης τονίζει στo site μας πως: «Η κοινωνική αντίδραση δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως εμπόδιο, αλλά ως ουσιαστική προειδοποίηση ότι τέτοιου μεγέθους παρεμβάσεις δεν μπορούν να προχωρούν χωρίς κοινωνική συναίνεση».
Στο πλαίσιο του ρεπορτάζ επιχειρήσαμε να έρθουμε σε επαφή με την δημοτική αρχή Θάσου, ωστόσο δεν υπήρξε ανταπόκριση.
