Στον δρόμο της Σαντορίνης, της Μυκόνου, της Πάρου οδεύουν όλες οι Κυκλάδες μετά το άνοιγμα της κερκόπορτας με τις διυπουργικές αποφάσεις του 2020, που χαρακτηρίζουν ως «στρατηγική επένδυση» το ξεπούλημα τεράστιων παράλιων εκτάσεων σε μεγάλες πολυεθνικές του τουρισμού. Κάποιοι ευαισθητοποιημένοι νησιώτες, όπως τα μέλη του Συνδέσμου Ιητών, αποφάσισαν να αντιδράσουν και να κινητοποιηθούν, βάζοντας φρένο στα σχέδια κυβέρνησης και συμφερόντων, προστατεύοντας το φυσικό κάλος, το περιβάλλον και την ιστορική μνήμη, αλλά και κρατώντας ανοιχτές για όλους τις παραλίες των ελληνικών νησιών. Στη δράση τους και το πρόσφατο Ψήφισμα στην πλατφόρμα Avaaz για άμεση κατάργηση των διατάξεων των νόμων «περί Στρατηγικών Επενδύσεων» ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τουριστικές δραστηριότητες εκμετάλλευσης ακινήτων, θεωρώντας ότι δεν είναι συμβατές με το ελληνικό Σύνταγμα και το ευρωπαϊκό Δίκαιο.
«Οι μπουλντόζες των νέων αγοραστών των νησιών, “επενδυτές” αποκαλούνται, ισοπεδώνουν όμορφα τοπία και ιστορικές μνήμες, καταστρέφοντας στο διάβα τους ό,τι η φύση και ο πολιτισμός έχουν ανά τους αιώνες δημιουργήσει. Όλα αυτά συμβαίνουν παρά τις συνταγματικές επιταγές προστασίας του περιβάλλοντος της χώρας καθώς η υποταγή στο δήθεν “επενδυτικό” χρήμα αποκτά νομοθετική επισημότητα» σημειώνεται στο ψήφισμα.
Ανήκουστα προνόμια
Με διυπουργικές αποφάσεις της κυβέρνησης ανώνυμες εταιρείες κατασκευάζουν τεράστιες τουριστικές εγκαταστάσεις πάνω στις ωραιότερες παραλίες των νησιών μας και τις περιφράσσουν, κάνοντας χρήση των προνομίων του Ν.3894/2010 «περί Στρατηγικών Επενδύσεων» που θεσπίστηκε την εποχή της χρεοκοπίας και των μνημονίων, υποτίθεται για να διευκολύνει την εγκατάσταση στη χώρα επιχειρήσεων καινοτομίας στρατηγικής σημασίας που θα συνέβαλαν στην οικονομική ανόρθωση και την εθνική άμυνά της τις δύσκολες εκείνες στιγμές και κατέληξε να λειτουργεί ως ένα real estate εργαλείο παράκαμψης περιβαλλοντικών κανόνων και εξυπηρέτησης εταιρειών εκμετάλλευσης τουριστικών ακινήτων.
Βάσει των αντισυνταγματικών διατάξεων του νόμου αυτού και των τροποποιητικών του νόμων, που ακολούθησαν, παραχωρούνται στους επενδυτές ανήκουστα προνόμια: παραχωρούνται για αποκλειστική χρήση των πελατών των επενδυτών αιγιαλοί και παραλίες, αλλάζουν χρήση δάση και δασικές εκτάσεις, δίνονται τεράστιες οικονομικές επιδοτήσεις, φορολογικές απαλλαγές και γραφειοκρατικές διευκολύνσεις των ενταχθέντων εταιρειών, και με τον τελευταίο τον απαράδεκτο νόμο Ν.4864/2021 προβλέπεται ακόμα και η αναγκαστική απαλλοτρίωση άλλων ιδιοκτησιών για διάνοιξη δρόμων και τεχνικών έργων προς εξυπηρέτηση των «στρατηγικών» επενδυτών.
Επιπροσθέτως με τα προνόμια αυτά παρακάμπτονται όλοι οι νόμοι που διέπουν τον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό της χώρας και παράλληλα ακυρώνεται η συμμετοχή και ο ενεργός έλεγχος των Δήμων και τοπικών κοινωνιών στα πολεοδομικά σχέδια των επενδυτών που δημιουργούν επιχειρηματικά κρατίδια εντός των διοικητικών ορίων των Δήμων και κατασκευάζουν ανεξάρτητα και μη ενταγμένα στα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια οικιστικά σύνολα.
Η απροκάλυπτη αυτή νομοθετική εύνοια και οι προσφερόμενες επιδοτήσεις προς τους λεγόμενους επενδυτές έχει ήδη οδηγήσει στην εμφάνιση μιας νέας «χρηματιστηριακής φεουδαρχίας» που φιλοδοξεί δημιουργώντας εκτεταμένα αυτόνομα ιδιωτικά κρατίδια να ελέγξει τη γη, το νερό και τις ακτές των ελληνικών νησιών.
Σε έναν επιχειρηματία το 35% του νησιού
Δεδομένων αυτών των ανήκουστων προνομίων ο κίνδυνος εξαγοράς των νησιών από ανώνυμα κεφάλαια ακαθόριστης προέλευσης είναι πολύ μεγάλος. Αυτό δείχνει το παράδειγμα της Ίου όπου ανώνυμες εταιρείες συμφερόντων του ίδιου επιχειρηματία έχουν αγοράσει τεράστιες εκτάσεις, που αποτελούν πάνω από το 35% της συνολικής έκτασης του νησιού, γύρω από πολλές παραλίες του. Η κυβέρνηση με διυπουργικές αποφάσεις το 2020 (ΦΕΚ 2952/2020) ενέταξε στον νόμο περί στρατηγικών επενδύσεων τρία μεγάλα τουριστικά επενδυτικά σχέδια στις εκτάσεις αυτών των ανωνύμων εταιρειών πάνω σε τρεις από τις ωραιότερες παραλίες του μικρού νησιού της Ίου και προωθεί για έγκριση τις μελέτες τους.
Οι υπουργικές αποφάσεις αυτές δημιουργούν προϋποθέσεις μονοπωλιακής εκμετάλλευσης των τουριστικών προοπτικών του νησιού και για τον λόγο αυτό θα πρέπει να ελεγχθούν ως προς τη νομιμότητα τους από τις αρμόδιες ελληνικές και ευρωπαϊκές αρχές. Οι εταιρείες αυτές των νέων αγοραστών της Ίου με τη μέχρι τώρα τουριστική δραστηριοποίησή τους στο νησί έχουν δώσει δείγματα γραφής καταστροφικά για το περιβάλλον και την αρχιτεκτονική φυσιογνωμία του μικρού νησιού. Περισσότερες πληροφορίες για το θέμα της Ίου μπορείτε να δείτε στις ιστοσελίδες www.iosefimerida.com και www.save-ios.gr
Οι συνέπειες για όλα τα ελληνικά νησιά είναι ήδη ορατές: Αλλοίωση της κοινωνικής και πολιτιστικής αιγαιοπελαγίτικης φυσιογνωμίας τους, εξάντληση των φυσικών τους πόρων, καταστροφή των τοπίων τους και κατάληψη των παραλιών τους.
Η κοινωνία των πολιτών αντιστέκεται. Στις 22 Οκτωβρίου 2025 οργανώθηκε η 1η Πανκυκλαδική Συνδιάσκεψη για την προστασία της Ίου και των ελληνικών νησιών. Ενεργοί πολίτες, επιστήμονες συλλογικότητες και φίλοι από τα νησιά του Αιγαίου ένωσαν τις φωνές τους: «Τα ελληνικά νησιά είναι η πατρίδα μας, παγκόσμια μνημεία της φύσης και του πολιτισμού... και όχι μετοχές προς πώληση». "Καλούμε τους Δημάρχους, Περιφερειάρχες, Βουλευτές, τα Κόμματα εντός και εκτός Βουλής, να πάρουν ξεκάθαρη και επίσημη θέση για τα παραπάνω και να περιλάβουν τις απόψεις μας στα προγράμματά τους.
Απευθυνόμαστε στο Ελληνικό και Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην Ελληνική και Ευρωπαϊκή Δικαιοσύνη να εξετάσουν ενδελεχώς τα παραπάνω θέματα και να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες για την προστασία των ελληνικών νησιών. Ελάτε μαζί μας για να παραμείνουν τα ελληνικά νησιά ελεύθερα, όμορφα και ζωντανά όπως τα αγαπάμε, ένας παράδεισος για όλους».
Οι κάτοικοι της Ίου καλούν όλους τους ευαισθητοποιημένους συμπολίτες τους να υπογράψουν για την άμεση απελευθέρωση και απόδοση σε κοινή χρήση όλων των παραλιών των ελληνικών νησιών, για την απόσυρση των διατάξεων των νόμων «περί Στρατηγικών Επενδύσεων» στον τουρισμό, για τη μη έγκριση των μεγάλων τουριστικών «στρατηγικών» επενδύσεων στην Ίο.
