Ήταν μόλις 8 ετών. Η Όλγα βρήκε αργό βασανιστικό θάνατο, όταν συνετρίβη από τη μεταλλική πόρτα αποθήκης στους Μύλους Σαραντόπουλου στο Κερατσίνι. Έβλεπε να περνούν δίπλα της άνθρωποι αλλά την προσπερνούσαν γιατί ήταν γυφτάκι. Η ελπίδα για βοήθεια και αλληλεγγύη έσβηνε όταν την έσπρωχναν με τα πόδια για να βεβαιωθούν ότι το «γυφτάκι» ήταν νεκρό. Η καταγωγή της στιγμάτισε τη σύντομη ζωή της. Έναν μήνα μετά, ελάχιστοι τη θυμούνται. Τα λουλούδια στον τόπο που άφησε την τελευταία της πνοή ελάχιστα. Όμως η απονομή δικαιοσύνης υπενθυμίζει ότι η ζωή των Ρομά μετράει και έχει την ίδια αξία με των υπολοίπων.
«Άτυχη Όλγα» 17.11.2021
Κερατσίνι, Κυριακή μεσημέρι. Παύλου Φύσσα και Σαλαμίνος. Σε απόσταση αναπνοής από το σπίτι της οικογένειας Φύσσα. Η ΑΥΓΗ της Κυριακής αναζήτησε το σπίτι και την οικογένεια της οκτάχρονης Όλγας. Το χαλί, οι κουβέρτες και η μπουγάδα στο μπαλκόνι μιας μονοκατοικίας στην ανηφόρα της οδού Νίκου Πλουμπίδη «προδίδουν» το σπίτι που ζούσε το «γυφτάκι». Κανείς δεν απαντά στο χτύπημα του κουδουνιού. Περιμένουμε στο κεφαλόσκαλο. Σε λίγο εμφανίζεται η 45χρονη γιαγιά της Όλγας η οποία επέστρεφε από το σημείο της δολοφονίας της αγαπημένης της εγγονής, μαζί με τα τέσσερα μικρά της παιδιά.
Πηγαίνει στο σημείο δυο και τρεις φορές την ημέρα. Δεν το χωράει ο νους της ότι η Όλγα, αυτό το χαρούμενο κοριτσάκι που το μεγάλωσε σαν παιδί της και όχι σαν εγγόνι από δύο μηνών, δεν θα χωθεί ξανά στην αγκαλιά της. Η ημερομηνία, που είναι ντροπιαστική για τον πολιτισμό μας αλλά και όνειδος για όλους εκείνους που μπορούσαν να της χαρίσουν τη ζωή και έπραξαν ακριβώς το αντίθετο, είναι με τατουάζ χαραγμένη στο αριστερό της χέρι, κάτω από ένα κοριτσίστικο πρόσωπο με ανοιγμένα φτερά. Η Όλγα σε μορφή αγγέλου. «Άτυχη Όλγα» έγραψε στο σώμα της η γιαγιά Όλγα Θεοδωροπούλου, για να μην ξεχνά και τη δική της ατυχία που της έλαχε να είναι Ρομά. Η οκτάχρονη Όλγα δεν έζησε ποτέ με τους δικούς της γονείς.
Η μάνα της την εγκατέλειψε δύο μήνες μετά τη γέννα. Δεν ήρθε, λένε, ούτε στην κηδεία του παιδιού τους. Ο πατέρας της, ένα από τα οκτώ παιδιά της Όλγας και του Γιάννη, έζησε μαζί της μέχρι τα δύο της χρόνια στο Κερατσίνι. Μετά βρέθηκε, και παραμένει, κρατούμενος στις φυλακές Κορυδαλλού, εδώ και επτά χρόνια, για ληστεία και εμπλοκή σε διακίνηση ναρκωτικών ουσιών. Μεγάλωσε χωρίς τους φυσικούς γονείς της. Μάνα αποκαλούσε τη γιαγιά Όλγα. Από το στήθος της γιαγιάς βύζαξε γάλα, καθώς υπήρχε συνομήλικο κοριτσάκι στην οικογένεια. Η μικρή Όλγα είχε την ίδια μοίρα που έχουν στην πλειοψηφία τα παιδιά των Ρομά. Χωρίς μόνιμη στέγη και πολλές φορές χωρίς κεραμίδι. Η οικογένεια της γιαγιάς έμενε αρχικά σε καταυλισμό με σκηνές, γνώρισε την Οδύσσεια της περιπλάνησης από γειτονιά σε γειτονιά και το τελευταίο δίμηνο νοίκιασε το σπίτι αυτό που τους συναντήσαμε. Η απόλυτη φτώχεια ξεδιπλώνεται στα μάτια μας.
Τα παράσιτα
Όσοι είδαν τα «Παράσιτα» στον κινηματογράφο, κατανοούν τη μυρωδιά των φτωχών. Η οικογένεια της άτυχης Όλγας ζει με το πολυτεκνικό επίδομα των 300 ευρώ ανά δίμηνο. Νόμιμη ηλεκτροδότηση δεν υπάρχει. Ένας αλλοδαπός που ζει δίπλα τους είναι αλληλέγγυος και τους παραχωρεί το ρεύμα. Ο «ξένος» ξέρει από φτώχεια. Όμως το δανεικό ρεύμα δεν φτάνει ούτε σε όλα τα δωμάτια, ούτε στη σκάλα... Το φαγητό τούς το παραχωρεί καθημερινά η Κοινωνική Υπηρεσία του δήμου. Και μια γειτόνισσα η Ελένη... Χωρίς εισόδημα, άνεργοι ο παππούς και η γιαγιά. «Μαζεύουμε παλιοσίδερα και τα πουλάμε. Ό,τι βγάλουμε ωφέλιμο είναι. Πολλές φορές ερχόταν μαζί μου στην ανακύκλωση η Όλγα. Έπρεπε να ζήσουμε» μας λέγει η 45χρονη γιαγιά Όλγα, η οποία χαμηλώνοντας τα μάτια εξομολογείται πως πολλές φορές οδηγήθηκε στη διακονία και στην επαιτεία.
Έξι στόματα έπρεπε να συντηρηθούν. Έπαιρνε μαζί και την εγγονή της, την Όλγα; Όχι, όχι, η διστακτική της απάντηση. Δισταγμός που έκρυβε ντροπή και ενοχή. Η οκτάχρονη Όλγα έψαχνε στους κάδους για «πολύτιμα υλικά». Δεν πήγε ποτέ σχολείο, όπως και κανένα από τα οκτώ παιδιά της γιαγιάς της. Όταν η δεκατριάχρονη σήμερα Φερνάντα, η εννιάχρονη Ευφραιμία, η δεκάχρονη Πάολα και ο επτάχρονος Θανάσης βρέθηκαν σε σχολικό προαύλιο, οι συνομήλικοί τους τους κορόιδευαν: «Είστε γύφτοι... Να φύγετε». Αυτή η κουβέντα είναι βρισιά και στίγμα. Και αυτή η βρισιά τούς βαραίνει όλους. Τα παιδιά ενός κατώτερου Θεού. Τα αόρατα παιδιά για τα οποία δεν γίνεται συστηματική προσπάθεια να τα εντάξουν στη σχολική εκπαίδευση. Και η σχολική διαρροή οδηγεί πολλές φορές σε παραβατική συμπεριφορά.
Η Όλγα ήθελε να γίνει γιατρός, μας λέει η συνομήλικη ανιψιά της. Ετοιμαζόταν για τα κάλαντα των Χριστουγέννων, όμως άλλα ήταν τα σχέδια της αδιαφορίας και αναλγησίας των ανθρώπων. Ήθελε να παντρευτεί και να φροντίσει τον πατέρα της όταν αυτός θα βγει από τη φυλακή. Αντιστροφή ρόλων... Η μητέρα ήταν εξαφανισμένη από τη σκέψη της. Είχε τη γιαγιά της και αυτήν φοβόταν μη και την χάσει... Δεν πρόλαβε κανένα όνειρο. Σήμερα ένα καντήλι είναι αναμμένο μπροστά από την φωτογραφία της οκτάχρονης Όλγας, στο παγωμένο δωμάτιο του Κερατσινίου. Δεν υπάρχει κεντρική θέρμανση. Μια σβηστή ηλεκτρική σόμπα. Και πολλές παιδικές ανάσες γύρω από τη φωτογραφία της Όλγας. Λες και θέλουν να την αναστήσουν. Δεν υπάρχουν χρήματα ούτε να στήσουν ένα μεταλλικό εικονοστάσι στον τόπο του δυστυχήματος, για τη μνήμη της Όλγας. Τίποτε δεν προμήνυε εκείνο το απόγευμα της 17.11.2021, όταν ξεκινούσαν για ψώνια γιαγιά και εγγονή στο κοντινό σούπερ μάρκετ, ότι η Όλγα δεν θα επέστρεφε ποτέ. «Ήμασταν μαζί και ψωνίζαμε, όταν κάποια στιγμή την έχασα από τα μάτια μου. Πίστευα ότι θα με περιμένει στην έξοδο. Δεν με περίμενε. Δεν ανησύχησα, γιατί σκέφτηκα, ότι θα πήγαινε στον αδελφό μου που ζει στην ίδια γειτονιά. Όταν όμως δεν την βρήκα και εκεί ανησύχησα...
Τα κακά μαντάτα
Τα κακά μαντάτα μου τα έφερε το βράδυ ένας συγγενής, όταν μου είπε πως έπρεπε να παρουσιαστώ στο αστυνομικό τμήμα της περιοχής και από κει για αναγνώριση στο νεκροτομείο του νοσοκομείου. Η Όλγα σκοτώθηκε, μου είπε... Τρελάθηκα. Τι; Πού; Πώς; Γιατί;
Η εγγονή μου ήταν σκεπασμένη με ένα σεντόνι. Με άφησαν να δω μόνο το πρόσωπό της. Μελανιασμένη η μια της πλευρά. Δεν έπρεπε να σηκώσω το σεντόνι για να δω το υπόλοιπο κορμί της. Μετά κατάλαβα γιατί. Το κορμί της ήταν τσαλακωμένο από τη βαριά πόρτα. Ήταν η Όλγα μου, η εγγονή μου, το παιδί μου. Και ήταν νεκρή. Λιποθύμησα» θυμάται και βουρκώνει η γιαγιά.
Ο αδιάψευστος μάρτυρας
Το επίμαχο βίντεο έριξε φως στα αίτια του θανάτου. Δεν ξέρει πώς και για ποιο λόγο βρέθηκε η μικρή Όλγα απέναντι στις αποθήκες των αλευρόμυλων. Δεν ξέρει αν είχε ξαναπάει. Ξέρει αυτά που είδε στο βίντεο και μαρτυρούν τον μαρτυρικό τρόπο που χάθηκε ένα παιδί στα οκτώ του χρόνια. «Την βλέπανε να είναι πεσμένη κάτω, αλλά επειδή τη θεωρούσαν γυφτάκι, δεν την βοήθησαν. Δυο ώρες την κλώτσαγαν γιατί ήταν γυφτάκι. Την παράτησαν και έφυγαν. Το ίδιο θα έκαναν αν ήταν δικό τους παιδί;
Η εταιρεία εξαφανίστηκε. Ούτε μια συγγνώμη. Δεν έκλεισαν το εργοστάσιο ούτε μια ημέρα. Κανείς δεν μας έχει πει τι λέει η ιατροδικαστική έκθεση. Κανείς δεν νοιάστηκε. Μόνο κάποιοι από τον ΣΥΡΙΖΑ ήρθαν εδώ στο σπίτι μας. Και ο δικηγόρος, ο Γιάννης Μπαρκαγιάννης, που ανέλαβε την υπόθεση δωρεάν, μόνος του μας βρήκε. Το κάνει για την Όλγα. Εμείς θέλουμε δικαιοσύνη. Κάποιος πρέπει να πληρώσει. Κάποιος πρέπει να συλληφθεί. Άνθρωποι είμαστε και εμείς. Ώς πότε θα μας λένε γύφτους;» το ξέσπασμα της γιαγιάς Όλγας.
Την αποχαιρετούμε. Εμείς της ευχόμαστε καλό κουράγιο και αυτή μας λέει: Μη μας ξεχάσετε... Υπόσχεση: Δεν θα ξεχάσουμε την Όλγα, τον Νίκο. Θα παλέψουμε για δικαιοσύνη.
Το χρονικό του θανάτου
Τετάρτη 17 Νοεμβρίου 2021
17.50: Ένας υπάλληλος περνάει μπροστά από την πόρτα όπου βρίσκεται η εγκλωβισμένη οκτάχρονη. Κοιτάει, αλλά δεν αντιλαμβάνεται ότι το παιδάκι είναι εγκλωβισμένο στη βαριά μεταλλική πόρτα.
17.52: Ο υπάλληλος ξαναπερνάει από το σημείο και φαίνεται να αντιλαμβάνεται ότι το κοριτσάκι είναι σφηνωμένο ανάμεσα στη μεταλλική πόρτα. Μάλλον τηλεφωνεί σε κάποιον...
17.54: Περνάει δεύτερο άτομο και ένα λεπτό αργότερα κάποιος ανοίγει τη συρόμενη πόρτα απεγκλωβίζοντας το σώμα του παιδιού.
Από τις 18.05 μέχρι και τις 18.11 άτομα του εργοστασίου περνούν δίπλα από το σώμα του κοριτσιού χωρίς να κάνουν τίποτα.
Στις 18.30 ένα φορτηγό μπαίνει στο εργοστάσιο από την ανοιχτή πόρτα και ο οδηγός κλείνει ξανά τη μεταλλική πόρτα και εγκλωβίζει και πάλι το οκτάχρονο κοριτσάκι. Ακόμη τρεις περαστικοί, που περνούσαν έξω από το εργοστάσιο, σταμάτησαν, κοίταξαν και συνέχισαν τον δρόμο τους. Οι υπεύθυνοι έκαναν 2,5 ώρες μέχρι να ανοίξουν τη συρόμενη πόρτα για να απεγκλωβιστεί το οκτάχρονο κοριτσάκι.
Περιοδεία στους αόρατους του κόσμου
Συνάντηση με τις οικογένειες του Νίκου Σαμπάνη στον Ασπρόπυργο και της οκτάχρονης Όλγας στο Κερατσίνι είχε την περασμένη βδομάδα η αντιρατσιστική κίνηση «Αόρατος Κόσμος» Νέας Ιωνίας - Ηρακλείου, «ο Αόρατος Πειραιάς» και η Αλληλεγγύη για Όλους. Η Νεολαία ΣΥΡΙΖΑ Πειραιά, η Ν.Ε. Πειραιά και, φυσικά, ο Τομέας Δικαιωμάτων του ΣΥΡΙΖΑ ήταν μαζί τους. Το πανό που κρέμασαν απέναντι από την πύλη του εργοστασίου που άφησε την τελευταία της πνοή η Όλγα έγραφε: «Δηκεοσήνι για τον Νήκο, Δηκεοσήνι για την Όλγα. Και οι ζωές των Ρομά μετράνε".
Πρώτος σταθμός της περιοδείας ο συνοικισμός Σοφός Ασπροπύργου, η παραγκούπολη, όπου ζει η οικογένεια του δολοφονημένου Νίκου Σαμπάνη. Τους παρέδωσαν το «αιματοβαμμένο πορτρέτο» του παιδιού τους. Και η οικογένεια ζήτησε: «ΔΗΚΕΟΣΗΝΙ».
Δεύτερος σταθμός το Πέραμα, το σημείο της άγριας δολοφονίας. Ένα μικρό αυτοσχέδιο μνημείο με λουλούδια και σοκολάτες.
Εκεί συναντιέται η οικογένεια της οκτάχρονης Όλγας και του Νίκου. Για πρώτη φορά.
Τελευταίος σταθμός το Κερατσίνι. Στο εργοστάσιο Σαραντόπουλου. Το σημείο έχει λίγα λουλούδια και παιδικά παιχνίδια. Όχι τόσα όσα θα έπρεπε. Ζητείται «Δηκεοσήνι».
Ιωάννης Μπαρκαγιάννης (δικηγόρος της οικογένειας της Όλγας): Αντιφατικές οι καταθέσεις της καρδιολόγου και της ιατροδικαστή
«Μας προξενούν τεράστια εντύπωση τα γεγονότα ότι: Για ποιον λόγο, ενώ η ιατροδικαστική έκθεση ήταν έτοιμη από 19.11.2021, παρά ταύτα ενσωματώθηκε εντός της δικογραφίας στις 10.12.2021; Υπάρχει έντονη αντίφαση στην κατάθεση της καρδιολόγου, η οποία κάνει λόγο για εικοσάλεπτη κατάσταση αναισθησίας, συγκριτικά με αυτή της ιατροδικαστή, η οποία αναφέρει πως σε χρονικό διάστημα μόλις πέντε λεπτών επήλθε ο θάνατος! Ήταν ορατή η αιμορραγία της και δεν συγκίνησε κανέναν από τους παρευρισκόμενους! Οι εισαγγελικές αρχές απευθύνθηκαν σε όλες τις αρμόδιες Αρχές σχετικά με το αν πληροί όλες τις προϋποθέσεις ασφάλειας η πόρτα του εργοστασίου και δεν βρέθηκε κανείς αρμόδιος να δώσει απάντηση! Στη λίστα που δόθηκε και καταγράφεται η είσοδος και η έξοδος των εργαζομένων προκύπτει αντίθεση με το βιντεοληπτικό υλικό και παράλληλα αποδεικνύεται ότι κάποια άτομα βρίσκονταν εντός του εργοστασίου και δεν αποχώρησαν ποτέ, ακόμη και τη στιγμή που η αστυνομία έψαχνε υπευθύνους για να ανοίξουν την πόρτα προκειμένου να γίνει ο απεγκλωβισμός της μικρής Όλγας. Ακόμη υπάρχουν ασάφειες σε σχέση με το ποιος μίλησε με ποιον".
Χρήστος Βρεττάκος (δήμαρχος Κερατσινίου - Δραπετσώνας): Στις πόρτες του εργοστασίου, μαζί με τη μικρή Όλγα χάθηκε η ανθρωπιά
«Ας μην αφήσουμε το τέρας να αλλάξει την ανθρωπιά μας, ας διεκδικήσουμε τη δικαιοσύνη που οφείλουμε στις Όλγες τούτου του κόσμου. Η αναζήτηση και η απόδοση ευθυνών χωρίς καθυστερήσεις, σε όλους εκείνους που έχουν ευθύνες για το τραγικό γεγονός του θανάτου της μικρής Όλγας, είναι άμεση υποχρέωση της πολιτείας.
Το γεγονός αυτό μας αφορά όλους, πρέπει να μην αποδεχτούμε να γίνει συνήθεια η αδιαφορία και η αναλγησία με κόστος ανθρώπινες ζωές.
Να αντιδράσουμε στις ζοφερές εικόνες ενός κόσμου που αδιαφορεί εγκληματικά για την ανθρώπινη ζωή, όποια κι αν είναι αυτή.
Έτσι θα υπάρχει ελπίδα για μια καλύτερη και δικαιότερη κοινωνία».
