Τις τελευταίες μέρες ήρθε στα χείλη μας πάλι ο κυρ-Παντελής. Ο ανθρωπάκος που ταλαιπωρεί γενιές και γενιές με τη σιωπή και τη συνενοχή του. Το άχρηστο σκουλήκι που είχε βαφτίσει ο -πλέον έντιμος στην τέχνη- Πάνος Τζαβέλλας δίνοντας πρόσωπο σ’ ένα απρόσωπο πλήθος που κοιτάει τη βόλεψη και τη δουλειά του. Ο λόγος ήταν ένα τραγούδι του Σταμάτη Μορφονιού που τον συμπεριλάμβανε. Μουσικού που ήταν γεννημένος τη χρονιά που κυκλοφόρησε η σύνθεση του Πάνου Τζαβέλλα (1975) και σε θέση να καταγράφει τον κόσμο γύρω του απ’ τις πρώιμες στιγμές της Μεταπολίτευσης.
Με το δικό του τραγούδι ο Σ. Μορφονιός μιλάει για τον Παντελή όπως έχει γίνει σήμερα. Για τον ρόλο του στα τωρινά γεγονότα. Από τη δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου μέχρι εκείνη του Παύλου Φύσσα. Κι από τις γυναικοκτονίες μέχρι τις φόλες και τις φωτιές στα δάση. Το κομμάτι ονομάζεται «Σάλτα γαμήσου, κυρ-Παντελή» και μέσα σε έναν μήνα από τη μέρα που ανέβηκε (9.11), οι ακροάσεις του καταμετρώνται σε δεκάδες χιλιάδες. Ένα από τα πρώτα σχόλια που διαβάζεις δείχνουν την ταύτιση που αισθάνεται ο κόσμος: «Μπράβο. Εδώ και δύο μέρες που το ανακάλυψα, το ακούω συνέχεια. Μία για να παίρνω θάρρος για το αύριο, μία για να δακρύζω με τον μικροαστό εαυτό μου που δεν έχω καταφέρει να εξαλείψω πλήρως».
«Δεν έχει αλλάξει τίποτα, ρε φίλε» μου λέει ο Σταμάτης στο τηλέφωνο. Μιλήσαμε δύο φορές, με διαφορά δύο ημερών. Από το πρώτο στο δεύτερο τηλεφώνημα πρόλαβαν και μεσολάβησαν οι καταγγελίες για τον παρουσιαστή Στάθη Παναγιωτόπουλο, η ανατροπή στη γυναικοκτονία της 55χρονης στη Θεσσαλονίκη την οποία σκότωσε ο πρώην σύζυγός της και η καταγγελία για σεξουαλική παρενόχληση στην Κυψέλη. «Το τραγούδι δεν θέλει να εκφράσει μίσος, όπως μου έγραψαν κάποιοι, αλλά αγανάκτηση. Είναι λυγμός».
Το συναίσθημα καταγράφηκε ατόφιο. «Με μία εγγραφή στο σπίτι. Δεν πήγα καν studio». Είχε προηγηθεί ένα διάλειμμα μπροστά στην τηλεόραση. «Κάθισα λίγο να χαλαρώσω κι έπεσα πάνω σε ακόμη μία γυναικοκτονία. Την έκλεισα βρίζοντας και πήγα στο δωμάτιο που γράφω. Κάτω από τους στίχους που είχα για το κομμάτι τράβηξα μια γραμμή χωρίς κάποιο σκοπό. Ήθελα να ουρλιάξω. Δεν είχα άλλο τρόπο κι έγραψα κάτω απ’ την τυχαία γραμμή ‘Σάλτα γαμήσου, κυρ-Παντελή’».
Για τον Σταμάτη ο κυρ-Παντελής φωλιάζει παντού. Ακόμη και στον εργάτη που βλέπει μπροστά του ένα ανήμπορο παιδί, όπως η 8χρονη Όλγα. «Είσαι εκεί φύλακας, είσαι εργάτης, δεν είσαι αφεντικό, γιατί ο κυρ-Παντελής φωλιάζει παντού, στις ψυχές ολονών μας, και βλέπεις ένα κοριτσάκι το οποίο το συνθλίβει μια πόρτα και δεν κάνεις τίποτα;».
Η κατακραυγή που ακολούθησε έδειξε ότι υπάρχει ένα κομμάτι της κοινωνίας που τολμά να κάνει ένα βήμα μπροστά. Είτε με τον λόγο του δημόσια, είτε βγαίνοντας απ’ το σπίτι και κατεβαίνοντας στον δρόμο. «Την αρχή έκανε η Σοφία Μπεκατώρου. Ήταν σαν να έγινε ένα κρακ στο σκοτάδι και να μπήκε από μια χαραμάδα λίγο φως». «Τα θύματα έχουν αρχίσει να νιώθουν μια ασφάλεια ότι ‘φίλε, μπορώ να μιλήσω, δεν είμαι μόνη. Υπάρχουν άνθρωποι που θα σταθούν δίπλα μου, οι οποίοι θα με στηρίξουν, οι οποίοι δεν θα με δείξουν με το δάχτυλο’».
Απέναντί τους υπάρχει ένα status που απειλείται. Ένας κυρ-Παντελής που δείχνει τα δόντια του. «Βλέπει ότι η ησυχία, τάξη και ασφάλεια που διασφάλιζαν τη ζωούλα του κινδυνεύει. Γίνεται πιο αιμοβόρος από πριν, αλλά είναι και θρασύδειλος. Είναι αυτός που θα στείλει τους χρυσαυγίτες να σκοτώσουν ανθρώπους που έρχονται από εμπόλεμες ζώνες». Υπάρχει ελπίδα ν’ αλλάξει; Ο Σταμάτης αμφιβάλλει. «Αυτό που θ’ αλλάξει κι αυτό για το οποίο παλεύουμε είναι οι άνθρωποι που έρχονται. Όλο και λιγότερο θα φοβούνται, όλο και περισσότερο θα μιλάνε».
Όσο για τον ίδιο, δηλώνει ότι θα συνεχίσει να αγωνίζεται ενάντια στην αδικία μέσα απ’ το μετερίζι που γνωρίζει καλύτερα, τασσόμενος στη μουσική απ’ την ηλικία των 5 και έχοντας σημαντική δισκογραφική παρουσία τα τελευταία οκτώ χρόνια. «Η τέχνη είναι μνήμη και στην εποχή της τηλεόρασης αυτό είναι σοβαρό πράγμα».
