Μια νέα εθνική φαρμακευτική πολιτική χαράσσουν από κοινού τα αρμόδια υπουργεία Οικονομίας, Υγείας και Παιδείας, με αιχμές την ενίσχυση της εγχώριας βιομηχανίας, προώθηση των εγχωρίως παραγόμενων γενοσήμων και παράλληλο περιορισμό των εισαγωγών, καθώς και την ενίσχυση της έρευνας. Στον πυρήνα του σχεδίου δράσης βρίσκεται ο συνδυασμός της «δίκαιης ανάπτυξης», με την παραγωγική προοπτική και την κοινωνική ανταποδοτικότητα.
Το σχέδιο δράσης για την ανάπτυξη της εγχώριας βιομηχανίας παρουσιάστηκε χθες στο Ίδρυμα “Μιχάλης Κακογιάννης”, κατά τη διάρκεια ημερίδας που διοργάνωσαν τα τρία συναρμόδια υπουργεία, υπό την αιγίδα της αντιπροεδρίας της κυβέρνησης.
Γ. Δραγασάκης: Πυλώνας ανάπτυξης το κράτος πρόνοιας
Κατά τον χαιρετισμό του, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Γιάννης Δραγασάκης επισήμανε πως πρόκειται για «πιλοτική μελέτη που ξεκινά από το φάρμακο, ένα κοινωνικό αγαθό μεγάλης σημασίας και στόχος είναι να υπερβούμε δύο αποτυχημένα μοντέλα του παρελθόντος: Το πρώτο είναι το παρελθόν του προστατευτικού καθεστώτος. Το δεύτερο είναι εκείνο της πολιτικής τιμολόγησης του φαρμάκου, με μοναδικό σκοπό τη δραστική περικοπή της δημόσιας φαρμακευτικής δαπάνης».
Στόχος, όπως είπε, είναι «να διαμορφωθεί ένα σύγχρονο πλαίσιο βιωσιμότητας και προοπτικών ανάπτυξης του κλάδου της φαρμακοβιομηχανίας», που θα στηρίζεται στην έρευνα, τη σύνδεσή της με την παραγωγική διαδικασία και την τόνωση της απασχόλησης, καθώς και στην εξωστρέφεια.
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης υπογράμμισε τη «δυνατότητα σύνδεσης της παραγωγικής ανασυγκρότησης με την ανασυγκρότηση του κοινωνικού κράτους», ενώ επισήμανε πως «η ανασυγκρότηση του κράτους πρόνοιας μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό αναπτυξιακό ρόλο, δίνοντας ώθηση στην έρευνα, την καινοτομία και τη βιώσιμη επιχειρηματικότητα».
Αν. Ξανθός: Νέο ισχυρό κοινωνικό συμβόλαιο με διαφάνεια και μηχανισμούς ελέγχου
Για μια «νέα φαρμακευτική πολιτική» μίλησε ο υπουργός Υγείας Ανδρέας Ξανθός, «ένα νέο ισχυρό κοινωνικό συμβόλαιο ανάμεσα στην πολιτεία, τους επαγγελματίες υγείας, τους επιχειρηματίες στον τομέα του φαρμάκου και την κοινωνία». Ένα συμβόλαιο στηριγμένο σε «διαφανείς συμφωνίες, σαφείς δεσμεύσεις, μηχανισμούς ελέγχου» και σε «μια νέα κουλτούρα κοινωνικής ευθύνης που έχουμε ανάγκη για να επιβιώσει και το σύστημα Υγείας στη χώρα».
Αναλύοντας τις κεντρικές προτεραιότητες της πολιτικής ηγεσίας στον χώρο του φαρμάκου, επισήμανε, μεταξύ άλλων, την «εγγυημένη πρόσβαση», χωρίς διακρίσεις στα αναγκαία φάρμακα, την αύξηση της διείσδυσης των ποιοτικών γενοσήμων στην ελληνική φαρμακευτική αγορά, τη σταδιακή ανακούφιση των πολιτών από την ιδιαίτερα υψηλή συμμετοχή στο κόστος, την προώθηση της κλινικής έρευνας και τη διαπραγμάτευση τιμών με τις φαρμακευτικές εταιρείες.
Τέλος, τόνισε ότι ο τομέας του φαρμάκου μπορεί να συνδυάσει «τις δύο κρίσιμες προϋποθέσεις της δίκαιης ανάπτυξης, την παραγωγική προοπτική και την κοινωνική ανταποδοτικότητα».
Κ. Φωτάκης: Μοχλός ανάπτυξης η έρευνα
«Η γνώση και η καινοτομία που παράγονται από την έρευνα», τόνισε κατά την τοποθέτησή του ο αναπληρωτής υπουργός Παιδείας Κώστας Φωτάκης, μπορούν «να στηρίξουν την κοινωνία παρέχοντας προοπτική και ελπίδα» και να αναστρέψουν «τη φυγή νέων επιστημόνων στο εξωτερικό». Επίσης, όπως σημείωσε, μπορούν «να συμβάλουν στον μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας».
Ο Κ. Φωτάκης τόνισε ότι η Έρευνα «καλείται να αποτελέσει μια σοβαρή αναπτυξιακή προοπτική για την επόμενη μέρα μετά την κρίση και να συνεισφέρει στην παραγωγική ανασυγκρότηση» της χώρας. «Είναι ανάγκη», είπε, «να διαμορφώσουμε θεσμούς μακράς πνοής», όπως «είναι η σημαντική πρωτοβουλία για τη σύσταση Ελληνικού Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας».
Θ. Φέσσας: Η φαρμακοβιομηχανία δημιουργεί θέσεις εργασίας
Ο πρόεδρος του ΣΕΒ Θεόδωρος Φέσσας χαρακτήρισε ως «κλειδί» για το «σπάσιμο του φαύλου κύκλου της στασιμότητας στην οικονομία τις παραγωγικές επενδύσεις που θα συμβάλουν αποτελεσματικά στην ανάπτυξη» και στη «δημιουργία θέσεων εργασίας και έκανε λόγο για ανάγκη εκπόνησης σε εθνικό επίπεδο μιας ρεαλιστικής εθνικής αναπτυξιακής στρατηγικής, πέρα από τα Μνημόνια, και με γνώμονα την αντιμετώπιση της μεγάλης αυτής πρόκλησης». Ανέφερε επίσης ότι ο κλάδος της φαρμακοβιομηχανίας απασχολεί 50.000 εργαζόμενους άμεσα και έμμεσα, με υψηλή κατάρτιση και εξειδίκευση.
Θ. Τζάκρη: Φιλόξενο περιβάλλον για μελλοντικές επενδύσεις
Η υφυπουργός Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού, κ. Θεοδώρα Τζάκρη, στην παρέμβασή της υπογράμμισε ότι «μέλημα του υπουργείου και της κυβέρνησής μας είναι η ανάπτυξη της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας», αλλά και η δημιουργία «φιλόξενου περιβάλλοντος για μελλοντικές επενδύσεις της βιομηχανίας ώστε η εγχώρια παραγωγή να ενδυναμωθεί από ξένες επενδύσεις».
Επισήμανε, δε, ότι οι εγχώριες φαρμακοβιομηχανίες «κατάφεραν στη συντριπτική τους πλειονότητα να διατηρήσουν τις θετικές οικονομικές επιδόσεις τους, αυξάνοντας θεαματικά την εξωστρέφειά τους, με τις εξαγωγές να ξεπερνούν το 20% του κύκλου εργασιών τους σε πάνω από 85 χώρες».
Συμπλήρωσε επίσης ότι με απόφαση του πρωθυπουργού συστήθηκε Διυπουργική Επιτροπή για τον συντονισμό και την εφαρμογή του σχεδίου, ενώ έχουν συγκροτηθεί οι έξι Ομάδες Εργασίας, μία ανά άξονα του σχεδίου.
Οι πρώτες αναληφθείσες δράσεις
Η Θ. Τζάκρη παρουσίασε και τις πρώτες αναληφθείσες δράσεις για την ενίσχυση της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας:
* Σύγχρονη μεταποίηση - 100.000.000 ευρώ (προς προκήρυξη άμεσα).
* Εξωστρέφεια - Διεθνοποίηση ΜΜΕ (υπό σχεδιασμό).
* Καινοτομική επιχειρηματικότητα (υπό σχεδιασμό).
* Δίκτυα Επιχειρήσεων αλυσίδες Αξίας (υπό σχεδιασμό).
* Ενιαία Δράσης Κρατικών Ενισχύσεων, «Ερευνώ - Δημιουργώ - Καινοτομώ» (προδημοσιευμένη - προς προκήρυξη άμεσα), ύψους 280.000.000 ευρώ.
* Κατάρτιση και πιστοποίηση γνώσεων και δεξιοτήτων εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα, ύψους 30.000.000 ευρώ.
* Ενίσχυση ερευνητικών υποδομών, ύψους 3.000.000 ευρώ ανά υποδομή.
Τέλος, αναφέρθηκε στους δύο «κρίσιμης σημασίας εθνικούς στόχους», δηλαδή α) την περιστολή της δημόσιας φαρμακευτικής δαπάνης και β) την ανάσχεση του brain drain, «δεδομένου ότι η φαρμακοβιομηχανία μπορεί να προσφέρει απασχόληση και νέες θέσεις εργασίας σε ανθρώπινο δυναμικό υψηλής κατάρτισης και εξειδίκευσης».
Θ. Τρύφων: Τα προβλήματα και οι απαραίτητες προϋποθέσεις
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ), Θεόδωρος Τρύφων, αναφέρθηκε στα προβλήματα που αντιμετωπίζει η εγχώρια φαρμακοβιομηχανία και στις προϋποθέσεις που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξή της.
Σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο, στάθηκε στην «καταστροφική πολιτική των τεράστιων μειώσεων στις τιμές των φαρμάκων και των δυσβάσταχτων clawback», ζητώντας «να υλοποιηθούν άμεσα οι αναγκαίες διαρθρωτικές παρεμβάσεις που θα στοχεύουν στην εξοικονόμηση δημόσιων πόρων μέσω του εξορθολογισμού της συνταγογράφησης και της φαρμακευτικής κατανάλωσης».
Μεσοπρόθεσμα, πρόκρινε «να υιοθετηθούν δράσεις όπως η βελτίωση των διαδικασιών αδειοδότησης, η διαμόρφωση ενός πλαισίου διασύνδεσης της έρευνας με την παραγωγή, η βελτίωση του φορολογικού περιβάλλοντος, η ενθάρρυνσης της χρήσης νέων τεχνολογιών».
Οι έξι άξονες στους οποίους βασίζεται το σχέδιο δράσης
Πιο αναλυτικά, το σχέδιο δράσης για την ανάπτυξη της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας αποτελείται από έξι άξονες που εξειδικεύονται σε ένα ολοκληρωμένο πλέγμα 46 αλληλένδετων μεταξύ τους παρεμβάσεων. Οι άξονες και οι βασικές πρωτοβουλίες που περιλαμβάνονται στον καθένα από αυτούς είναι οι εξής:
* Ενίσχυση ζήτησης προϊόντων εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας μέσω δράσεων:
- Επανεξέτασης της πολιτικής τιμοδότησης και πλαισίου αποζημιώσεων φαρμάκου.
- Ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης για τη χρήση γενοσήμων.
* Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας μέσω δράσεων:
- Συνεχούς προσαρμογής στις καλές πρακτικές παραγωγής.
- Ενίσχυσης εξωστρέφειας και συνεργασιών.
- Ανάπτυξης νέων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων.
* Ενίσχυση δραστηριοτήτων έρευνας και καινοτομίας μέσω δράσεων:
- Στόχευσης της έρευνας και διασύνδεσής της με τη φαρμακοβιομηχανία.
- Διαμόρφωσης ελκυστικού θεσμικού πλαισίου ανάπτυξης Έρευνας και Καινοτομίας και νομικής προστασίας της βιομηχανικής ιδιοκτησίας.
* Ενδυνάμωση ανθρώπινου δυναμικού μέσω δράσεων:
- Ποσοτικής και ποιοτικής ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού του κλάδου.
- Ανάσχεσης του brain drain.
* Διασφάλισης υποστηρικτικών υπηρεσιών και υποδομών μέσω δράσεων:
- Επιχειρησιακής αναβάθμισης και ενίσχυσης του ρόλου του ΕΟΦ
- Αναβάθμισης ερευνητικών υποδομών.
- Συστηματικής παρακολούθησης της εγχώριας και διεθνούς αγοράς και των τεχνολογικών εξελίξεων του κλάδου.
* Βελτίωση περιβάλλοντος χρηματοδότησης μέσω δράσεων:
- Διευκόλυνσης της πρόσβασης και αξιοποίησης χρηματοδοτικών ευκαιριών.
- Βελτίωσης του εγχώριου χρηματοπιστωτικού περιβάλλοντος.
- Πρωτοβουλίες - δράσεις για την υλοποίηση του σχεδίου δράσης.