Τα κατάφεραν οι συγγραφείς του Μανιφέστο Τσίπρα να μας δικαιώσουν. Η κυβερνώσα Αριστερά τους, ούτε σε ένα σημείο του κειμένου τους, δεν ορίζεται ως αντικαπιταλιστική δύναμη με στρατηγική τον σοσιαλισμό με δημοκρατία και ελευθερία. Και αυτό είναι ήδη μια μεγάλη ρήξη με την ίδια την ιδέα της Αριστεράς, που επικαλούνται. Επίσης, η εξαφάνιση των κινημάτων από την οπτική τους και η επικέντρωσή τους σε μια ακαδημαϊκή και στατική αποτύπωση των τριών ρευμάτων (σοσιαλδημοκρατία- ριζοσπαστική και Ανανεωτική αριστερά- πολιτική οικολογία), που υποτίθεται ότι συντίθενται, όχι ως συμμαχία διακριτών ρευμάτων, αλλά εντός του κόμματος Τσίπρα, δείχνουν ότι οι προβληματισμοί τους κινούνται αποκλειστικά και μόνο ψηφοσυλλεκτικά με όρους κεντρικής πολιτικής σκηνής.
Αφήνοντας, έτσι, το εγκεφαλικό, τελικά, διάβημά τους, ξεκρέμαστο στη μοναξιά των πολιτικών κορυφών χωρίς την πνοή των κοινωνικών αγώνων. Το ίδιο και η έλλειψη ουσιαστικής και επίκαιρης κριτικής ανάλυσης για τη σημερινή κατάσταση αυτών των τριών ρευμάτων. Σαν να είναι ρεύματα από παρθενογένεση. Σαν να μην εκπροσωπήθηκαν ιστορικά, πολιτικά και ιδεολογικά από συγκεκριμένες πολιτικές δυνάμεις. Σαν να μην αντιμετωπίζουν σήμερα συγκεκριμένα προβλήματα και όρια με τα οποία πρέπει αποφασιστικά και αυτοκριτικά να αναμετρηθούν. Σαν να αρκεί η άθροισή τους υπό έναν χαρισματικό ηγέτη για να προκύψει «πολλαπλασιαστικά» ένας ομιχλώδης σκοπός. Ή, μήπως, ένας πηχτός χυλός;
Αποσιωπούν, έτσι, την κρίσιμη πολιτική εμπειρία του ΣΥΡΙΖΑ ή μάλλον από όλη αυτή τη σύνθετη διαδρομή, διαλέγουν μόνο τη διάσταση της «κυβερνώσας Αριστεράς», που σηματοδοτεί, άλλωστε, το πρόσωπο του αυτοδιορισθέντος αρχηγού του κόμματος που επιχειρεί να υποστηλώσει το συγκεκριμένο κείμενο. Επιβεβαιώνοντας, ότι, ο ασπόνδυλος και αβαθής κυβερνητισμός και το δίδυμο αδελφάκι του ο αρχηγισμός, είναι οι κινητήριες δυνάμεις του εγχειρήματός τους. Μια βαθιά παραχάραξη ή μάλλον μια αποφασιστική τομή με τον ιστορικό ρόλο του κόμματος της Αριστεράς ως «κόμμα διακυβέρνησης και αγώνα». Η διακυβέρνηση στο «ιερό» ο αγώνας ούτε στον πρόναο.
Διά της αναγόρευσης του πατριωτισμού σε κεντρική έννοια του εγχειρήματός τους, αυτοτοποθετούνται, στον ευρύτερο κεντρώο χώρο, ως ένα αριστερό ή καλό ΠΑΣΟΚ, το οποίο όμως, όσο και αν τον έχει κανιβαλίσει ή ακυρώσει, διατηρεί τον όρο «Σοσιαλιστικό» στον τίτλο του. Σε αυτό το χώρο αυτός ο νέος πατριωτικός-δημοκρατικός φορέας θα ανταγωνίζεται με το ΠΑΣΟΚ, την Πλεύση και το κόμμα Κασσελάκη για μια θέση στις καρδιές ενός κεντροαριστερού κοινού, που ζει με τις παραστάσεις της δεκαετίας του '90 και των αρχών του αιώνα και φαντασιώνεται «κανονικότητα» και «ασφάλεια», σε έναν κόσμο πολυκρίσεων και τεράστιων ανατροπών.
Το άγχος τους να βρουν λέξεις να σηματοδοτήσουν το εγχείρημα Τσίπρα, ως μια εθνική-πατριωτική και εν τέλει αταξική πολιτική δύναμη, εκτός των κεντρικών ιδεολογικών συγκροτήσεων της νεωτερικότητας, τους οδηγεί στα παραπάνω ιδεολογικά αλλά και μεθοδολογικά φτιασιδώματα. Σε ένα μεγαλύτερο, ρευστό, άοσμο και άχρωμο «Ποτάμι».
Υπό μία έννοια, όμως, το πόνημά τους, είναι χρήσιμο και συμπληρωματικό της «Ιθάκης». Παρότι, και αυτό όπως και το βιβλίο του Τσίπρα επιτείνουν την κρίση πολιτικής αξιοπιστίας, τελικά, βοηθούν στην πολιτική αποσαφήνιση. Με πολύ εύγλωττο τρόπο, μάλιστα, αφού το κείμενο αποκρύπτει σε ποια ευρωπαϊκή πολιτική οικογένεια εντάσσεται ο νέος φορέας. Σίγουρα όχι στο κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς. Όπως αποφεύγουν επίσης να γράψουν στις τόσες χιλιάδες λέξεις του κειμένου τους τη λέξη «Ισραήλ», λες και η γενοκτονία στη Γάζα, στην οποία αναφέρονται προέκυψε από κάποια άγνωστη κακή τύχη.
Οι κεντρώοι Δημοκράτες με τους Δημοκράτες, λοιπόν, στο ΠΑΣΟΚ ή στο κόμμα Τσίπρα ή σε μικρότερα κεντρώα σχήματα. Στον ανταγωνισμό για τη δεύτερη θέση και ας καμώνονται ότι «αυτοί» θα κερδίσουν τον Μητσοτάκη.
Οι Αριστεροί και οι Αριστερές στα δικά τους κόμματα. Με το καθήκον της ανασύνθεσης του χώρου της Ριζοσπαστικής Αριστεράς να καθίσταται επιτακτική προτεραιότητα, ειδικά, μετά τις πρόσφατες εξελίξεις στη Νέα Αριστερά αλλά και αυτές που κυοφορούνται στον ΣΥΡΙΖΑ, ή προβληματισμούς που εμφανίζονται και στο χώρο του ΜΕΡΑ και -κυρίως- στον εκτεταμένο χώρο της ανέντακτης Αριστεράς και των κινημάτων. Για ένα μεγάλο αντιπολεμικό κίνημα. Για την απόκρουση της ακροδεξιάς απειλής, του φασισμού και του ρατσισμού. Για την ήττα και την ανατροπή της Δεξιάς και του νεοφιλελευθερισμού και όχι για μια συστημικού τύπου εναλλαγή στην κυβερνητική εξουσία.
Το γεγονός, ότι, στο προγραμματικό επίπεδο τού εν λόγω κειμένου υπάρχουν συμπτώσεις, ως απότοκα κοινών τόπων ή... δημιουργικής αντιγραφής, επιτρέπει φυσιολογικές σχέσεις παρά την αντιπαράθεση, αλλά και την τακτική συμπόρευση σε επιμέρους πεδία.
Ιδεολογικά και στρατηγικά όμως... μακριά κι αγαπημένοι.
* Ο Τάκης Κατσαρός είναι μέλος της ΚΕ της Νέας Αριστεράς
