Η τελευταία μέρα του χρόνου ενδείκνυται για απολογισμούς, αλλά και για προφητείες, οι οποίες - περίπου όπως και τα ζώδια - έχουν το πλεονέκτημα να ξεχνιούνται όταν φτάσει η ώρα να φανεί εάν επαληθεύτηκαν. Μια σειρά από τέτοιες προφητείες διατυπώθηκαν και χθες από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν βαν Ρομπέι - περιμένει ανάπτυξη και για την Ελλάδα -, από τη γερμανική έκδοση της Wall Street Journal - περιμένει έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ -, από τη Νο1 εταιρεία διαχείρισης ομολόγων Pimco -περιμένει «κούρεμα» του ελληνικού χρέους - κι από τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε - περιμένει θαύματα από την ελληνική προεδρία της Ε.Ε. Είναι προφανές ότι όλα μαζί δεν γίνονται. Οι σωστές απαντήσεις το σωτήριο έτος 2014.
Χθες, τον ρόλο του αισιόδοξου - και πάντα αυστηρού - ανέλαβε και πάλι ο Σόιμπλε, με συνέντευξή του που θα δημοσιευτεί σήμερα στην εφημερίδα Bild. Είπε, λοιπόν, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών ότι η ελληνική προεδρία της Ε.Ε. είναι πολύ σημαντική, διότι «θα δείξει στον ελληνικό λαό ότι το μέλλον του ανήκει στην Ευρώπη». Σύμφωνα με τον Σόιμπλε, «αυτή η αποστολή αποτελεί πηγή ταυτότητας, αυτοπεποίθησης, εμπιστοσύνης, υπερηφάνειας. Η προεδρία στην Ε.Ε. είναι μια μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα και την Ευρώπη». Βέβαια, ο Γερμανός πολιτικός δεν ξεχνά ότι υπάρχει μια... εκκρεμότητα με την Ελλάδα, την οποία η μεν Αθήνα την αντιμετωπίζει ως δέσμευση των εταίρων να συζητήσουν για την ελάφρυνση του δημοσίου χρέους, άμα τη λήξει του τρέχοντος Μνημονίου, το δε Βερολίνο ως την ανάγκη ενός τρίτου «πακέτου», συνοδευόμενου από όρους. Επ' αυτού, ο Σόιμπλε είπε ότι «στα μέσα του χρόνου θα αποφασίσουμε εάν θα βοηθήσουμε και πάλι την Ελλάδα. Εάν η χώρα παραμείνει στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων και εκπληρώσει τους όρους που ήδη γνωρίζουμε, δεν πρόκειται να την εγκαταλείψουμε». Η επιπρόσθετη διατύπωση που χρησιμοποίησε ήταν ότι οι Ευρωπαίοι «δεν θα απογοητεύσουν» την Ελλάδα.
Στην ίδια συνέντευξη, πάντως, ο Σόιμπλε φρόντισε να προφητεύσει - για να καθησυχάσει τους δικούς του πολίτες - ότι κάποια στιγμή οι κεντρικές τράπεζες θα εγκαταλείψουν τη λογική των χαμηλών επιτοκίων, η οποία βασανίζει τους αποταμιευτές και δημιουργεί, όπως είπε, πρόβλημα στις μακροπρόθεσμες επενδύσεις.
Και πάλι περί κουρέματος
Υπενθυμίζουμε ότι ο Σόιμπλε δεν ξεχνάει ποτέ να απορρίπτει το ενδεχόμενο κουρέματος του ελληνικού χρέους, όπως άλλωστε και ο διοικητής της Γερμανικής Κεντρικής Τράπεζας Γενς Βάιντμαν. Ωστόσο, πολλοί οικονομικοί αναλυτές και μεγάλοι παίκτες της αγοράς το θεωρούν περίπου αναπόφευκτο. Στην κατηγορία αυτή ανήκει και η Pimco, η οποία μάλιστα έξι μήνες νωρίτερα θεωρούσε ότι χρειάζεται γενικότερα αναδιάρθρωση του δημοσίου χρέους και άλλων χωρών της Ευρωζώνης. Χθες, πάντως, η Pimco προφήτευσε ότι έρχεται νέο κούρεμα του ελληνικού χρέους, κυρίως λόγω του αποπληθωρισμού, που στην Ελλάδα έφτασε το 2,9%. Μια βαθιά περίοδος αποπληθωρισμού σημαίνει ότι η Ελλάδα είναι πιθανό να χρειαστεί μεγαλύτερη ελάφρυνση του χρέους της, τονίζει η Pimco. Και επισημαίνει ότι οι αποπληθωριστικές πιέσεις θα αποτελέσουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για τη νομισματική ένωση το 2014, και το πολύ ισχυρό ευρώ, σε συνδυασμό με τις πολύ αργές μεταρρυθμίσεις, απειλούν να οδηγήσουν τον πληθωρισμό στα αρνητικά.
Ανάκαμψης το ανάγνωσμα...
Να σημειωθεί, πάντως, ότι ο διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι εκτιμά ότι ο κίνδυνος του αποπληθωρισμού είναι διαχειρίσιμος - γι' αυτό άλλωστε διατηρεί τα επιτόκια του ευρώ σχεδόν στο μηδέν. Ο Ιταλός τραπεζίτης θεωρεί ότι η Ευρωζώνη ανακάμπτει, ότι αν και η κρίση «δεν έχει ξεπεραστεί», τα πράγματα βελτιώνονται, ενώ ειδικά για την Ελλάδα υποστηρίζει ότι ναι μεν σε κάποιους τομείς υπάρχει βελτίωση, ωστόσο «η χώρα πρέπει να συνεχίσει την προσπάθεια».
Πιο αισιόδοξος από τον Ντράγκι εμφανίζεται ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρομπέι, ο οποίος δηλώνει βέβαιος ότι «με εξαίρεση τη Σλοβενία και την Κύπρο, η Ευρωζώνη θα έχει το 2014 ανάπτυξη». Σε συνέντευξή του σε βελγικό κανάλι ο βαν Ρομπέι υποστήριξε ότι και οι χώρες «που αντιμετωπίζουν δυσκολίες», όπως η Ελλάδα και η Ισπανία, δείχνουν σημάδια ανάπτυξης. Ωστόσο, φρόντισε να ξεκαθαρίσει πως το 2014 δεν πρόκειται να μειωθεί η ανεργία: «Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας θα χρειαστεί περισσότερο χρόνο», είπε.
Το φάντασμα της Grexit
Στο μεταξύ, η γερμανική έκδοση της Wall Street Journal επανέρχεται στους φόβους πολλών αμερικανικών «δεξαμενών σκέψης» ότι το περιβόητο πρωτογενές πλεόνασμα της Ελλάδας μπορεί να έχει σαν αποτέλεσμα της έξοδο της χώρας από το ευρώ - καθώς τώρα έχει πλέον τη δυνατότητα να καλύπτει χωρίς νέο δανεισμό τις τρέχουσες ανάγκες της. Αυτή τη φορά τα σενάρια περί Grexit δεν βασίζονται στην αδυναμία της Αθήνας, αλλά στη δύναμή της.
Στο σχετικό άρθρο αναφέρεται ότι «το ερώτημα - κλειδί για τους οικονομολόγους, κατά πόσο η Ελλάδα θα παραμείνει στην Ευρωζώνη, μπορεί να απαντηθεί μόνο από τη σχέση εξάρτησης της χώρας από τους δανειστές της. Το 2012 και το 2013 η επιστροφή στη δραχμή απέτυχε επειδή η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί από μόνη της. Το 2014 όμως οι οικονομολόγοι υπολογίζουν ότι με το πρωτογενές πλεόνασμα και το θετικό εμπορικό ισοζύγιο θα διαθέτει τα οικονομικά αποθέματα για να εγκαταλείψει την Ευρωζώνη. Εάν υπάρξει πολιτική πλειοψηφία στην Ελλάδα γι' αυτό το βήμα, τότε η σωστή χρονική στιγμή θα ήταν αρχές του 2014. Τα επιχειρήματα υπέρ της Grexit είναι προφανή: η Ελλάδα εισέρχεται στην 6η χρονιά οικονομικής ύφεσης και δεν υπάρχουν μηνύματα για την επιστροφή της ανάπτυξης σε θετικό πρόσημο».
Η εφημερίδα πιστεύει ότι η σωστή πρόβλεψη για την πορεία της ελληνικής οικονομίας το 2014 είναι αυτή του ΟΟΣΑ, που μιλά για διατήρηση της ύφεσης, ενώ αναφέρεται και στην κούραση των ανθρώπων που δεν βλέπουν φως στο βάθος του τούνελ. Κάτι απολύτως κατανοητό, αφού σύμφωνα με την αμερικανική εταιρεία Renaissance Capital σε κάθε εργαζόμενο στην Ελλάδα αναλογούν δύο άνεργοι. «Πρόκειται για το μεγαλύτερο ποσοστό παγκοσμίως και, για να αποκατασταθεί η αναλογία εργαζομένων – ανέργων, χρειάζεται ένα πραγματικό θαύμα στον τομέα της απασχόλησης», γράφει η WSJ.
Τέλος, η εφημερίδα επισημαίνει ότι εάν πάρει ο ΣΥΡΙΖΑ την εξουσία, οι σχέσεις με την τρόικα θα χειροτερεύσουν. «Εάν η Ελλάδα υποχρεωθεί να διαπραγματευτεί νέο Μνημόνιο με την τρόικα, τότε αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει το εναρκτήριο λάκτισμα για την έξοδο της χώρας από την Ευρωζώνη. Αυτή η προοπτική ισχύει ακόμη περισσότερο εάν η Γερμανία συνεχίσει να επιμένει στην τήρηση των αυστηρών μεταρρυθμίσεων. Η επιστροφή στη δραχμή θα ήταν ένα τεράστιο σοκ για τις αγορές».
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΚΑΚΗ ΜΠΑΛΗ