Τι κι αν κάηκε το 2013 η μισή Αυστραλία; Τι κι αν ισοπεδώθηκαν πόλεις και χωριά από τη μανία του ανέμου και τη δύναμη του νερού στις Φιλιππίνες; Τι κι αν πλημμύρισαν τα ποτάμια της Κεντρικής Ευρώπης, καταστρέφοντας σπιτικά, γέφυρες, σιδηροδρομικές ράγες; Τι κι αν γέμισαν πάλι οι οθόνες μας από εικόνες θανάτου και καταστροφής μέσα σε δευτερόλεπτα - ή από μικρά θαύματα, όπως το μωρό που γεννήθηκε μέσα στη βουή του τυφώνα Χαϊγιάν; Οι άνθρωποι στις πληγείσες περιοχές εξάντλησαν και την τελευταία ρανίδα της δύναμής τους για να σώσουν ό,τι μπορούσε να σωθεί, στις πιο δραματικές περιπτώσεις έβαλε πλάτη και η παγκόσμια κοινότητα -έστειλε βοήθεια, έκανε εράνους. Το μεγάλο βήμα για να μη γίνει ακόμη πιο καταστροφική η μανία της φύσης, ενδυναμωμένη από την υπερθέρμανση του πλανήτη, δεν το τόλμησε κανείς. Στη διάσκεψη για την προστασία του κλίματος, που αυτή τη φορά έγινε στη Βαρσοβία, νίκησαν και πάλι κατά κράτος τα λόμπι του άνθρακα, του πετρελαίου, της βιομηχανίας. Η δέσμευση για τη μείωση των εκλύσεων αερίων θερμοκηπίου μπορεί να περιμένει. Τα θύματα της επόμενης φυσικής καταστροφής όχι.
Η κλήση σας προωθείται - προς καταγραφή...
Ο Μεγάλος Αδελφός είναι εδώ και έχει και όνομα: NSA ή Εθνική Υπηρεσία Ασφαλείας των ΗΠΑ. Το μεγαλύτερο σκάνδαλο του 2013 το αποκάλυψε ένας νεαρός Αμερικανός κομπιουτεράς που δούλευε για την NSA, ο Έντουαρντ Σνόουντεν. Με τη βοήθεια της τεχνολογίας, οι ΗΠΑ παρακολουθούν μερικά δισεκατομμύρια συνομιλίες, από κινητά, σταθερά και δορυφορικά τηλέφωνα και την ηλεκτρονική αλληλογραφία όλου του πλανήτη. Κανένας δεν έχει γλιτώσει από τη... φιλομάθειά τους: ούτε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ούτε τα γραφεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ούτε οι πρεσβείες των φιλικών τους χωρών, ούτε καν το κινητό της Άνγκελα Μέρκελ. Η αποκάλυψη του σκανδάλου της NSA προκάλεσε πολλά μικρά και μεγάλα διπλωματικά επεισόδια κι έσβησε οριστικά το φωτοστέφανο του Μπάρακ Ομπάμα στην Ευρώπη. Οι Αμερικανοί, αντί να ζητήσουν συγνώμη, κυνήγησαν τον Σνόουντεν σαν σκυλί -μέχρι και το αεροπλάνο του προέδρου της Βολιβίας, Έβο Μοράλες ανάγκασαν να προσγειωθεί για να ψάξουν μέσα τον «προδότη»- και ισχυρίστηκαν ότι τα κάνουν όλα αυτά για να σώσουν τον πλανήτη από την τρομοκρατία. Αγνόησαν τις έντονες διαμαρτυρίες των ξένων ηγετών -με πιο παλληκαρίσια αυτή της προέδρου της Βραζιλίας Ντίλμα Ρούσεφ- κι έδωσαν στον Πούτιν την ευκαιρία να δώσει πολιτικό άσυλο στον Σνόουντεν. Αυτό το τελευταίο πράγματι τους πείραξε...
"Μεγάλη πορεία" για τον καπιταλισμό...
Περεστρόικα ναι, γκλασνόστ όχι. Το κινεζικό κομμουνιστικό κόμμα έχει από καιρό αγκαλιάσει τις δυνάμεις της αγοράς, το 2013 το έκανε και με τη βούλα, με απόφαση της ολομέλειας της κεντρικής επιτροπής. Η κινεζική ηγεσία φτιάχνει τον δικό της ιδιότυπο καπιταλισμό, χωρίς να αφήνει ίχνος της εξουσίας από τα χέρια της. Ναι στην αγορά των προϊόντων και των υπηρεσιών, όχι στην αγορά των άλλων ιδεών. Το κόμμα παραμένει ένα - και παντοδύναμο. Και αναλαμβάνει να μεταρρυθμίσει τα δημόσια οικονομικά, να απελευθερώσει την κίνηση των κεφαλαίων στο εξωτερικό, να σχεδιάσει την ανάπτυξη ενός ιδιωτικού τραπεζικού συστήματος. Ο νέος ηγέτης του «εργοστασίου του πλανήτη» Ξι Τζινπίνγκ έχει βάλει ως στόχο τον διπλασιασμό του κατά κεφαλήν εισοδήματος στην Κίνα, υπόσχεται περισσότερη ευημερία. Και δεν μιλά για καπιταλισμό, συνεχίζει τη γραμμή του «σοσιαλισμού με κινεζικά χαρακτηριστικά». Σ' αυτόν χωράνε οι ξένες επενδύσεις -θέλει να τις διευκολύνει-, χωράνε οι ιδιωτικές τράπεζες, χωράει μια νέα αστική τάξη με πολλά λεφτά και πολλά εκατομμύρια «μεταφερόμενοι» εργάτες με χαμηλά μεροκάματα και μηδενικά δικαιώματα.
Στην αγκαλιά της «μητερούλας» Ρωσίας έχει... "ζέστη"
Γέμισε και πάλι το 2013 διαδηλωτές η πλατεία Μαϊντάν στο κέντρο του Κιέβου, διαδηλωτές που ζητούσαν να δεθεί η Ουκρανία στο άρμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και απαιτούσαν την παραίτηση της κυβέρνησης, η οποία αρνήθηκε που να υπογράψει τη συμφωνία σύνδεσης με την Ε.Ε.- κι έστειλε τις ειδικές δυνάμεις να τους σπάσουν στο ξύλο. Στη βαθιά διχασμένη χώρα μεταξύ Ανατολής και Δύσης, μεταξύ «μητερούλας» Ρωσίας και Ευρώπης, ο νυν πρόεδρος Βίκτορ Γιανουκόβιτς προτίμησε -κι ως έναν βαθμό αναγκάστηκε από την οικονομική κατάσταση- να στραφεί στη Μόσχα. Και ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δεν τον άφησε παραπονεμένο. Έβαλε το χέρι στην τσέπη κι έφτιαξε στα γρήγορα ένα «πακέτο» διάσωσης για την Ουκρανία, ώστε να μπορεί να εξυπηρετήσει τα χρέη της προς τη ρωσική κρατική εταιρεία φυσικού αερίου Gazprom -και να μην παγώσει αυτόν τον χειμώνα. Επιπλέον, ο Πούτιν φρόντισε να μειωθεί η τιμή του αερίου προς την Ουκρανία κατά ένα τρίτο. Η Ρωσία βρήκε την ευκαιρία να υπερασπιστεί αυτό που θεωρεί ζωτικό της χώρο, κι ο Γιανουκόβιτς δεν γύρισε στο Κίεβο με άδεια χέρια.