Συνέντευξη στον Αργύρη Παναγόπουλο
"Δεν θέλουμε να μετράμε πνιγμένους στον μόλο. Ζητάμε από την Ιταλία και την Ευρώπη μια νέα πολιτική για το άσυλο και τη μετανάστευση. Οι πρόσφυγες και οι μετανάστες δεν αποτελούν κίνδυνο για κανέναν. Γι' αυτό η Λαμπεντούζα με αλληλεγγύη και γενναιοδωρία στέκεται στο πλευρό τους. Η υποκρισία των πολιτικών πρέπει να σταματήσει. Δεν θέλουμε να μετατραπούμε σε νεκροταφείο της Μεσογείου". Μ' αυτά τα λόγια η δήμαρχος της Λαμπεντούζα Τζιουζεπίνα Νικολίνι, μιλώντας αποκλειστικά στην "Αυγή", δίνει το στίγμα μιας ανθρωπιστικής οπτικής και μιας συνεπούς πολιτικής στάσης απέναντι στο μεγάλο ζήτημα της μετανάστευσης στην Ευρώπη.
Η "Τζιούζι", όπως την αποκαλούν στη Λαμπεντούζα, έδωσε μεγάλες μάχες εναντίον της κερδοσκοπίας των εργολάβων, για τη διάσωση του περιβάλλοντος σ' ένα από τα πιο όμορφα νησιά της Μεσογείου. Μέχρι την εκλογή της αποτελούσε ένα από τα πιο δραστήρια στελέχη της Ένωσης Περιβάλλοντος και αντίπαλος των "κλασικών" πολιτικών στη Λαμπεντούζα. Η αποφασιστικότητα και η συνέπεια με την οποία έχει διαχειριστεί τις τελευταίες ανθρωπιστικές κρίσεις στο νησί μετέτρεψαν την "Τζιούζι" σε ένα πολιτικό στέλεχος της πρώτης γραμμής για την ιταλική κοινωνική Αριστερά.
* Οι βάρκες με τους πρόσφυγες και τους μετανάστες δεν σταματούν παρά τις τραγωδίες...
Δεν πρόκειται να σταματήσουν. Αυτή τη φορά οι δύο βάρκες που εντοπίστηκαν οδηγήθηκαν στο Αγκριτζέντο της Σικελίας, γιατί ήταν αδύνατον να οδηγηθούν ακόμη 400 μετανάστες στη Λαμπεντούζα. Η στρατιωτικοποίηση της θάλασσας δεν πρόκειται να λύσει κανένα πρόβλημα και δεν πρόκειται να σταματήσει τους θρήνους.
* Η Λαμπεντούζα δοκιμάστηκε σκληρά τις τελευταίες εβδομάδες...
Μπορώ να το πω με περηφάνια ότι όλοι οι κάτοικοι της Λαμπεντούζα, ο δήμος, οι σύλλογοι που υπάρχουν στο νησί, κυριολεκτικά όλος ο πληθυσμός μας, έδειξε μια τεράστια αλληλεγγύη και μια τεράστια αυτοργάνωση. Στο υπόστεγο του αεροδρομίου κάποια στιγμή είχαμε 365 φέρετρα. Όσοι επέζησαν οδηγήθηκαν στο Κέντρο Υποδοχής Μεταναστών. Ταυτόχρονα άρχισαν να φθάνουν από την υπόλοιπη Ευρώπη οι οικογένειες των Ερυθραίων που χάθηκαν στο ναυάγιο. Ο κόσμος της Λαμπεντούζα με μια μεγάλη αυτοοργάνωση διαχειρίστηκε τη φιλοξενία των ανθρώπων που ήρθαν για να δουν ποιοι χάθηκαν και ποιοι έζησαν. Οι σύλλογοί μας τους πήραν από το αεροδρόμιο και τους οδήγησαν σε σπίτια για να τους φιλοξενήσουν. Κάποιοι πήγαν και στα ξενοδοχεία. Το νησί αυτοοργάνωσε τη βοήθεια στους συνανθρώπους μας, όπως είχε κάνει και τόσες άλλες φορές. Δυστυχώς η πρόσφατη τραγωδία ξεπέρασε κάθε προηγούμενη εμπειρία. Οι αφίξεις μεταναστών και προσφύγων με τις βάρκες είναι καθημερινό φαινόμενο στο νησί. Το γεγονός ότι ο κόσμος έχει αυτοοργανωθεί και αντιμετωπίζει με μεγάλη αλληλεγγύη και γενναιοδωρία τους μετανάστες και τους πρόσφυγες δεν σημαίνει ότι δεν έχει κουραστεί να έχει στην πλάτη του τον ρόλο της μεθορίου της Ευρώπης.
* Μιας Ευρώπης που βρίσκεται αρκετά μακριά όταν τη χρειάζεστε...
Θα θέλαμε μια ριζοσπαστική αλλαγή της μεταναστευτικής πολιτικής στην Ευρώπη και κυρίως στους τρόπους υποδοχής των μεταναστών. Κανείς δεν μπορεί να σταματήσει τη μετανάστευση. Οι μετανάστες θα συνεχίσουν να έρχονται παρά τη στρατιωτικοποίηση της θάλασσας. Η Λαμπεντούζα δεν πρέπει να είναι ένα προκεχωρημένο φυλάκιο των συνόρων, αλλά ένας χώρος - σύνορο υποδοχής και περάσματος των προσφύγων και των μεταναστών στην ηπειρωτική Ευρώπη. Η Λαμπεντούζα δεν μπορεί να μετατραπεί σε ένα νησί που θα προστατεύει την Ευρώπη μαζεύοντας κάθε τόσο τους νεκρούς από τη θάλασσα.
* Το προκεχωρημένο οχυρό του "οχυρού Ευρώπη"...
Ακριβώς. Για τον λόγο αυτόν το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνουμε είναι να διακόψουμε τα ταξίδια του θανάτου με τις βάρκες. Η Λαμπεντούζα έχει συνηθίσει να μετρά νεκρούς. Πρέπει να σταματήσει. Ας ελπίσουμε ότι το μέγεθος της τραγωδίας θα οδηγήσει στην αλλαγή πολιτικής. Μετρήσαμε εκατοντάδες νεκρούς. Θα αναρωτηθεί επιτέλους η Ευρώπη τι ακριβώς συμβαίνει και τι θέλει; Θα επανεξετάσει τη μεταναστευτική της πολιτική με διαφορετική σκοπιά; Θα αντικαταστήσει τη λογική στρατιωτικοποίησης και ασφάλειας με αυτή της ανθρωπιστικής πολιτικής και της προστασίας των ανθρώπων; Αυτή τη στιγμή όσοι φθάνουν στις ακτές της Λαμπεντούζα είναι πρόσφυγες και όχι οικονομικοί μετανάστες. Είναι ολόκληρες οικογένειες από την Ερυθραία και τη Συρία. Χάθηκαν ολόκληρες οικογένειες στο δεύτερο ναυάγιο στις 10 Οκτωβρίου, όπου πνίγηκαν 52 άτομα από τη Συρία ανάμεσα στη Λαμπεντούζα και τη Μάλτα.
* Πρέπει να έχουμε μια νέα νομοθεσία για το άσυλο και τη μετανάστευση;
Είναι πρωταρχικής σημασίας. Δεν πρέπει να εξαναγκάζονται να παίρνουν τις βάρκες για να ζητήσουν άσυλο στην Ευρώπη και να κινδυνεύουν να πνιγούν. Πρέπει να επιτρέψουμε την αίτηση ασύλου στις χώρες προέλευσης των ατόμων αυτών ή στις χώρες αναχώρησης. Χρειαζόμαστε νέες διμερείς συμφωνίες ελέγχου των συνόρων, όχι σαν αυτές που υπάρχουν μεταξύ της Ιταλίας και της Λιβύης και αφορούν τον στρατιωτικό έλεγχο των συνόρων. Επί εποχής του Μαρόνι στο υπουργείο Εσωτερικών, που ανήκει στη Λέγκα του Βορρά, υιοθετήθηκε το "έγκλημα της παράνομης μετανάστευσης". Οι επιζήσαντες από τα ταξίδια του θανάτου γράφονται από την αστυνομία και την εισαγγελία στη λίστα για... ανάκριση!
* Ορισμένοι υποστηρίζουν την υποψηφιότητα της Λαμπεντούζα για το Νόμπελ Ειρήνης...
Δεν ξέρω εάν μπορούμε να αποκαλέσουμε υποκριτικές όλες αυτές τις δηλώσεις συμπαράστασης από τους πολιτικούς μας. Οι επισκέψεις των πολιτικών, από τον Λέτα, τον Αλφάνο μέχρι και τον Μπαρόζο, δεν χρησίμευσαν σε τίποτα. Αυτές τις ημέρες έχω ζητήσει επανειλημμένα από την κυβέρνηση βοήθεια. Ξανά και ξανά βοήθεια. Ζήτησα να δημιουργηθεί μια Επιτροπή Κρίσης, να συντονιστούν όλες οι ενέργειες που αφορούν τους πρόσφυγες και τους μετανάστες. Πώς μπορεί ένα μικρό νησί, ένας μικρός δήμος και τόσο λίγοι άνθρωποι να διαχειριστούν εκατοντάδες νεκρούς στον μόλο και τα 365 φέρετρα στο υπόστεγο του αεροδρομίου; Τι έπρεπε να κάνουμε με τις σορούς; Τους συγγενείς που δίκαια ήθελαν να μάθουν; Τι έκανε η νομαρχία; Το υπουργείο Εσωτερικών; Ήρθαν μόνο να μεταφέρουν τα φέρετρα με τρία πολεμικά πλοία στο Αγκριτζέντο της Σικελίας. Δεν κατάφεραν να συντονίσουν τίποτα σε εθνική κλίμακα. Στη μικρή κλίμακα της Λαμπεντούζα εμείς οι μικροί συμπεριφερθήκαμε σαν μεγάλοι, εάν όχι σαν γίγαντες, αλλά αισθανθήκαμε μόνοι μας. Σε πολλά πράγματα δεν μπορούσαμε να δώσουμε απαντήσεις μπροστά σε μια τραγωδία τέτοιων διαστάσεων. Έλειψε οποιοσδήποτε συντονισμός. Μετά ήρθαν οι πολιτικοί να μας δούνε... Από τον Λέτα και τον Αλφάνο έως τον Μπαρόζο. Από τους υπουργούς της κυβέρνησης έως τα τηλεφωνήματα του προέδρου της δημοκρατίας Ναπολιτάνο. Αναγνώρισε την ανάγκη δημιουργίας Επιτροπής Κρίσης, συντονισμού και ό,τι άλλο μπορεί να πει κανείς. Δεν έγινε τίποτα. Στην ουσία μείναμε μόνοι μας με τους νεκρούς και αυτούς που σώθηκαν.
* Σκέφτεστε να πάρετε πρωτοβουλίες για να αλλάξει η ιταλική και ευρωπαϊκή πολιτική για τα θέματα ασύλου, μετανάστευσης και συνοριακών ελέγχων;
Αυτή τη στιγμή υπάρχει ένα τεράστιο ενδιαφέρον της κοινής γνώμης για τη Λαμπεντούζα. Έχουν έρθει πολλές τηλεοράσεις, από το Αλ Τζαζίρα έως τη φινλανδική τηλεόραση. Αφιερώσαμε πολύ χρόνο στα μέσα ενημέρωσης για να θέσουμε επιτακτικά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε και να απαιτήσουμε λύσεις. Επαναλαμβάνουμε σε όλο τον κόσμο ότι οι κάτοικοι της Λαμπεντούζα θα είναι δίπλα σε κάθε ναυαγό, σε κάθε πρόσφυγα και σε κάθε μετανάστη. Αλλά θα πρέπει οι Ιταλοί και Ευρωπαίοι πολίτες, η κοινή γνώμη και όλος ο υπόλοιπος κόσμος να εξαναγκάσουν τους πολιτικούς να πάρουν μέτρα για να μην πνίγονται οι άνθρωποι στη θάλασσα. Δεν μπορεί η πολιτική να καταδικάζει τους ανθρώπους να πνίγονται στη θάλασσα. Η Ευρώπη και η Ιταλία πρέπει να αλλάξουν πολιτική. Σχεδιάζω να πάω την επόμενη εβδομάδα στη Ρώμη και μετά στις Βρυξέλλες και το Στρασβούργο. Η ιταλική κυβέρνηση δεν μας προσέφερε καμία συγκεκριμένη βοήθεια. Για να μην αναφερθώ στην Ευρώπη.
*Και η "επιχείρηση Mare Nostrum";
Υποστηρίζουν ότι η "επιχείρηση Mare Nostrum" αποτελεί μια ανθρωπιστική ενέργεια, αλλά εστιάζει το ενδιαφέρον της μόνο στον έλεγχο των συνόρων. Εμείς δεν έχουμε την ανάγκη να μετατραπούμε σε προκεχωρημένο στρατιωτικό φυλάκιο. Η επιχείρηση αυτή μπορεί να αποτελέσει για ένα πολύ μικρό χρονικό διάστημα μια βοήθεια για να μην έχουμε άλλα θύματα. Δεν μπορεί να αποτελέσει λύση. Στη Λαμπεντούζα κρατούν τους πρόσφυγες και τους μετανάστες για μεγάλο χρονικό διάστημα. Δεν μπορούν να μετατρέπουν ένα τόσο μικρό νησί σε μια τόσο μεγάλη "αποθήκη" προσφύγων και μεταναστών. Γιατί αυτό κάνουν με τους ανθρώπους. Βιώνουμε μια τεράστια υποκρισία και από την ιταλική κυβέρνηση. Προσπαθούν να δημιουργήσουν και να καλλιεργήσουν τον φόβο για μια νέα εισβολή προσφύγων και μεταναστών. Η Λαμπεντούζα και οι άνθρωποί της δεν φοβούνται κάτι τέτοιο. Λέμε σε όλο τον κόσμο ότι οι πρόσφυγες και οι μετανάστες δεν αποτελούν κίνδυνο για κανέναν. Είναι άνθρωποι σαν και εμάς. Γι' αυτό δεν θέλουμε να μετράμε πνιγμένους. Αγωνιζόμαστε για να μην μετατραπούμε σε νεκροταφείο της Μεσογείου.
