Οι ΗΠΑ "χτίζουν έναν διεθνή συνασπισμό" για αεροπορικές επιδρομές κατά της Συρίας, κυρίως σε συνεργασία με τη Γαλλία και τις αραβικές χώρες, ανήγγειλε χθες ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Τζον Κέρι, ένα 24ωρο μετά το οριακό "ναι" της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της αμερικανικής Γερουσίας για ανάληψη στρατιωτικής δράσης κατά του Άσαντ.
Την ίδια ώρα, ενώ η κυβέρνηση του Κάμερον στη Βρετανία ισχυρίζεται πως έχει στα χέρια της νέα "αδιάσειστα" στοιχεία για χρήση χημικών από το καθεστώς της Δαμασκού, η συριακή κρίση και η επιμονή των ΗΠΑ να επέμβουν για άλλη μια φορά στρατιωτικά στη Μέση Ανατολή ρίχνει βαριά της σκιά της στη σύνοδο των ηγετών της ομάδας G20 που άρχισε χθες στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας.
Αίσθηση προκάλεσε η διαφοροποίηση από τις διακηρυγμένες αμερικανικές θέσεις των ηγετών της Ε.Ε. Χέρμαν Βαν Ρομπάι και Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο που συμμετέχουν στη σύνοδο, και η άρνησή τους να συναινέσουν σε μονομερή στρατιωτική δράση εκτός πλαισίου του ΟΗΕ. Στο μέτωπο της κοινής γνώμης, τα αμερικανικά ΜΜΕ επισημαίνουν τη μικρή διαφορά ψήφων (10-7) με την οποία εγκρίθηκε η προχθεσινή προκαταρκτική απόφαση της Γερουσίας για πόλεμο 90 ημερών στη Συρία και, όπως χαρακτηριστικά έγραψαν οι New York Times, «προς το παρόν δεν φαίνεται να υπάρχει ισχυρή ομοφωνία στο κρίσιμο αυτό ζήτημα».
Ψάχνουν "πρόθυμους" εντός και εκτός...
Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ, Τουρκία και Γαλλία είναι μερικές από τις χώρες στις οποίες απευθύνθηκαν οι ΗΠΑ και δήλωσαν πρόθυμες να συνδράμουν σε ένα χτύπημα κατά του Άσαντ, αποκάλυψε χθες ο Τζόν Κέρι, λέγοντας πως το Παρίσι ζήτησε... από μόνο του να πάρει μέρος στη εκστρατεία.
Σύμφωνα με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, οι ΗΠΑ απευθύνθηκαν σε περίπου 100 χώρες, οι 57 από τις οποίες αναγνωρίζουν ότι ο Άσαντ έκανε χρήση χημικών όπλων. Ο Κέρι είπε ακόμα ότι "αραβικές χώρες προσφέρθηκαν να υποστηρίξουν οικονομικά" την επέμβαση και επανέλαβε πως σε καμία περίπτωση η χώρα του δεν θα στείλει χερσαίες δυνάμεις και δεν θα εμπλακεί στον συριακό εμφύλιο πόλεμο.
Από την πλευρά του ο υπουργός Άμυνας Τσακ Χέιγκελ κατηγόρησε τους Ρώσους ότι έχουν προμηθεύσει με χημικά όπλα τη Συρία, αλλά δεν διευκρίνισε εάν αναφερόταν στην εποχή της ΕΣΣΔ τη δεκαετία του 1970. Καθώς οι ΗΠΑ αντιλαμβάνονται ότι ο Πούτιν είναι αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο πρόσκομμα στην απόφασή τους να πλήξουν τον Άσαντ, σκληραίνουν τη ρητορική τους εναντίον της Μόσχας.
Παράλληλα, προσπαθώντας να συστήσει ένα όσο το δυνατόν αρραγές μέτωπο στο εσωτερικό, ο ίδιος ο Ομπάμα, που βρίσκεται από χθες στην Αγία Πετρούπολη για τη σύνοδο κορυφής της G20, επρόκειτο να μιλήσει τηλεφωνικά με μέλη του Κογκρέσου προκειμένου να τους πείσει για την αναγκαιότητα να στηρίξουν μια στρατιωτική επέμβαση στη Συρία.
Λεπτές ακροβασίες
Η επικοινωνία αυτή θα γίνει σε μια περίοδο που όλη η ομάδα των συνεργατών του Ομπάμα, από τους υπουργούς του μέχρι τον αντιπρόεδρο Τζο Μπάιντεν, προσπαθούν να πείσουν τους γερουσιαστές και τους βουλευτές να ψηφίσουν υπέρ της χρήσης βίας εναντίον του Άσαντ. Παρά τη στήριξη την οποία έχουν προσφέρει στον πρόεδρο οι ηγέτες των Ρεπουμπλικάνων στη Βουλή των Αντιπροσώπων, τίποτα δεν θεωρείται οριστικό: πολλοί Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές και γερουσιαστές εμφανίζονται διστακτικοί, ενώ και από την πλευρά των Δημοκρατικών αρκετοί είναι εκείνοι που διαφωνούν με την πρόταση του προέδρου.
Ο Ρόουντς πάντως εμφανίστηκε αισιόδοξος. "Δεν έχω στη διάθεσή μου τον αριθμό των ψήφων, όμως στην αρχή υπήρχαν πολλοί αναποφάσιστοι που ζητούσαν περισσότερες πληροφορίες. Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι γιατί καθημερινά βουλευτές και από τα δύο κόμματα παίρνουν θέση και στηρίζουν" ένα στρατιωτικό πλήγμα εναντίον της Δαμασκού, διαβεβαίωσε.
Πάντως, σε κύριο άρθρο τους χθες οι New York Times, έγραψαν πως «προς το παρόν, δεν υπάρχει ισχυρή ομοφωνία για το ζήτημα» της επέμβασης στη Συρία κάτι που φάνηκε άλλωστε και από τη «διχασμένη ψηφοφορία» (10-7), όπως τη χαρακτήρισε ο σχολιαστής, στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας το βράδυ της Τετάρτης. Η κυβέρνηση Ομπάμα «ακροβατεί σε λεπτή γραμμή» προσπαθώντας να πείσει το Κογκρέσο και τους Αμερικανούς πολίτες ότι οι επιθέσεις περιορισμένης εμβέλειας θα αποδειχθούν αρκούντως αποτελεσματικές, χωρίς ωστόσο να παρασύρουν τις ΗΠΑ σε μια νέα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, έγραψε η εφημερίδα.
Επίσης, με αφορμή τη δήλωση του Κέρι ότι ο Ομπάμα δεν ζητά από τις ΗΠΑ να εισέλθουν σε πόλεμο, οι NYT σημειώνουν πως ένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα που παραμένουν αναπάντητα είναι τι θα πράξουν οι ΗΠΑ σε περίπτωση εκ νέου χρήσης χημικών όπλων από το καθεστώς Άσαντ.
Βαθύς διχασμός στους G20
Στο μεταξύ η συριακή κρίση και η επιμονή των ΗΠΑ να αναλάβουν το ρίσκο ενός ακόμα τυχοδιωκτικού πολέμου στη Μέση Ανατολή επισκιάζουν τις εργασίες της συνόδου κορυφής της G20 στην Αγία Πετρούπολη, "παγιδεύοντας τους ηγέτες της σε μια διχαστική συζήτηση" όπως χαρακτηριστικά μετέδωσε το BBC. Η αντιπαράθεση μεταφέρθηκε στην αίθουσα της συνόδου, με τον Ομπάμα και τον Κάμερον να επιμένουν στην ύπαρξη προηγούμενων και νέων αποδείξεων για τη χρήση χημικών από τον Άσαντ και τη Ρωσία και την Κίνα απ' την άλλη να υποστηρίζουν πως δεν υπάρχει άλλη λύση στον συριακό εμφύλιο από την πολιτική διαπραγμάτευση, καλώντας ταυτόχρονα τους ηγέτες να προσεγγίσουν το πρόβλημα με ρεαλισμό.
Εκπρόσωπος του Βλαντίμιρ Πούτιν είπε χαρακτηριστικά πως η Ρωσία δεν εμποδίζει τη δράση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ όσον αφορά τη Συρία, απλώς θέλει τα μέλη του να είναι πιο αντικειμενικά. «Ζητάμε από τους εταίρους μας να εξετάσουν την κατάσταση στη Συρία με υπευθυνότητα (...) και όχι να βιαστούν να προχωρήσουν σε μια επίθεση για κάποιο λόγο» δήλωσε ο Ρώσος προεδρικός εκπρόσωπος Ντμίτρι Πεσκόφ στους δημοσιογράφους. Υπογράμμισε επίσης ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας είναι το μόνο νόμιμο όργανο που μπορεί να εγκρίνει μια στρατιωτική επέμβαση εναντίον μιας χώρας.
Ο εκπρόσωπος του Ρώσου προέδρου πρόσθεσε εξάλλου ότι, αν και η Μόσχα δεν έχει πειστεί από τα στοιχεία που έχουν παρουσιάσει οι ΗΠΑ σχετικά με την επίθεση με χημικά όπλα την 21η Αυγούστου στη Συρία, αυτό δεν σημαίνει ότι κατηγορεί την Ουάσιγκτον πως κατασκευάζει στοιχεία. «Απλώς είπα ότι χρειαζόμαστε πιο πειστικές αποδείξεις» κατέληξε ο Πεσκόφ.
Κίνα: Πολιτική λύση "ο μόνος δυνατός δρόμος"
Στο ίδιο μήκος κύματος ο εκπρόσωπος της κινεζικής αντιπροσωπείας στη σύνοδο της G20 Κιν Γκανγκ τόνισε πως μια πολιτική λύση είναι «ο μόνος δυνατός δρόμος» για την επίλυση της κρίσης στη Συρία. Πάντως, είπε πως το θέμα του συριακού εμφυλίου δεν συζητήθηκε στη διμερή συνάντησή που είχαν χθες ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο Ρώσος ομόλογός του Βλαντίμιρ Πούτιν. «Η Κίνα είναι αντίθετη σε οποιονδήποτε χρησιμοποιεί χημικά όπλα» υπογράμμισε ο Κινέζος εκπρόσωπος.
Αν και πολλές δυτικές κυβερνήσεις δηλώνουν πεπεισμένες ότι για την επίθεση της 21ης Αυγούστου με χημικά όπλα κοντά στη Δαμασκό ευθύνεται ο συριακός στρατός, ο Κιν υπογράμμισε ότι «τα αποτελέσματα της έρευνας» του ΟΗΕ για τη χρήση χημικών όπλων στη Συρία «θα είναι η βάση για το επόμενο βήμα».
Αντίθετοι σε επέμβαση δηλώνουν Ρομπάι – Μπαρόζο
Αίσθηση προκάλεσε η διαφοροποίηση από την σκληρή αμερικανική γραμμή του πρόεδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρομπάι και του πρόεδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο στη σύνοδο της G20, οι οποίοι τάχθηκαν ξεκάθαρα κατά μιας στρατιωτικής επέμβασης στη Συρία. «Αν και σεβόμαστε τις πρόσφατες εκκλήσεις για την ανάληψη δράσης, πρέπει να προχωρήσουμε ακολουθώντας τη διαδικασία του ΟΗΕ» δήλωσε ο Ρομπάι μιλώντας στους δημοσιογράφους κατά την έναρξη της συνόδου.
Ο Μπαρόζο βρισκόταν στο πλευρό του Ρομπάι όταν ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου σημείωσε ότι η διεθνής κοινότητα δεν μπορεί να παραμείνει απαθής μετά τη χημική επίθεση της 21ης Αυγούστου κοντά στη Δαμασκό. Ο Ρομπάι ζήτησε από τον ΟΗΕ να δώσει το συντομότερο δυνατόν στη δημοσιότητα την προκαταρκτική έκθεση των επιθεωρητών του που συνέλεξαν στοιχεία από τον τόπο της επίθεσης, ενώ πρόσθεσε ότι «υπάρχει μια σειρά στοιχείων» που δείχνουν ότι την ευθύνη για την επίθεση έχει η συριακή κυβέρνηση.
Πάπας: Σταματήστε να μιλάτε για στρατιωτική λύση
Σε μια ακόμα ηχηρή παρέμβασή του κατά του πολέμου, ο Πάπας Φραγκίσκος έστειλε επιστολή στον Βλαντίμιρ Πούτιν καλώντας τους ηγέτες της G20 "να εγκαταλείψουν τη μάταιη επιδίωξη μιας στρατιωτικής λύσης" στην Συρία. Στην επιστολή του ο Πάπας αναφέρεται στις παγκόσμιες οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες και καταδικάζει τις "ανώφελες σφαγές" στην Μέση Ανατολή απευθύνοντας έκκληση να αποφευχθεί οποιαδήποτε λύση διά των όπλων στον συριακό εμφύλιο.
"Απευθύνω έκκληση από τα βάθη της καρδιάς μου στους ηγέτες που είναι παρόντες, σε καθέναν από αυτούς, να βοηθήσουν στην εξεύρεση δρόμων για να ξεπεραστούν οι αντικρουόμενες απόψεις, όπως και να εγκαταλείψουν τη μάταιη επιδίωξη μιας στρατιωτικής λύσης" αναφέρει ο Ποντίφικας στην επιστολή του.
"Ας υπάρξει μια ανανεωμένη δέσμευση για να αναζητηθεί, με θάρρος και αποφασιστικότητα, μια ειρηνική λύση μέσω του διαλόγου και των διαπραγματεύσεων ανάμεσα στις εμπλεκόμενες πλευρές, η οποία θα υποστηριχθεί ομόφωνα από την διεθνή κοινότητα" έγραψε ο προκαθήμενος της Καθολικής Εκκλησίας.
Ο Πάπας Φραγκίσκος έχει καλέσει τους περίπου 1,2 δισεκατομμύριο Καθολικούς στον κόσμο σε μια ημέρα προσευχής και νηστείας το Σάββατο για τον τερματισμό της συριακής σύγκρουσης. Σε αυτήν την ημέρα προσευχής έχει καλέσει επίσης να μετάσχουν οι πιστοί όλων των θρησκειών.
