Η Χαμάς αναμένεται να εκλέξει νέο ηγέτη αυτόν τον μήνα, δήλωσαν δύο πηγές της ομάδας, συμπληρώνοντας τη θέση που έμεινε κενή από τότε που το Ισραήλ σκότωσε τον Γιαχία Σινβάρ το 2024, παρά τις ανησυχίες ότι ένας διάδοχος θα μπορούσε να έχει την ίδια μοίρα, αναφέρει το Reuters.
Ο Χαλίλ Αλ-Χάγια και ο Χαλέντ Μεσάαλ θεωρούνται οι επικρατέστεροι υποψήφιοι για το τιμόνι σε μια κρίσιμη στιγμή για την μαχητική ισλαμιστική ομάδα, η οποία μαστίζεται από δύο χρόνια πολέμου που πυροδοτήθηκε από την επίθεσή της στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 και αντιμετωπίζει διεθνείς απαιτήσεις για αφοπλισμό.
Και οι δύο άνδρες διαμένουν στο Κατάρ και συμμετέχουν σε ένα πενταμελές συμβούλιο που διοικεί τη Χαμάς από τότε που το Ισραήλ σκότωσε τον Σινβάρ, έναν από τους εγκεφάλους της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου.
Ο προκάτοχός του, Ισαήλμ Χανίγιε, δολοφονήθηκε από το Ισραήλ κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Ιράν το 2024.
Η εκλογική διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει, ανέφεραν οι πηγές. Ο ηγέτης επιλέγεται με μυστική ψηφοφορία από το Συμβούλιο Σούρα της Χαμάς, ένα 50μελές όργανο που περιλαμβάνει μέλη της Χαμάς στην κατεχόμενη από το Ισραήλ Δυτική Όχθη, τη Λωρίδα της Γάζας και την εξορία. Ένας εκπρόσωπος της Χαμάς αρνήθηκε να σχολιάσει.
Οι πηγές ανέφεραν ότι θα εκλεγεί επίσης ένας αναπληρωτής ηγέτης για να αντικαταστήσει τον Σαλέχ Αλ-Αρουρί, ο οποίος σκοτώθηκε σε ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στον Λίβανο το 2024.
Πηγές κοντά στη Χαμάς ανέφεραν ότι ήταν αποφασισμένη να ολοκληρώσει την ψηφοφορία, αν και ορισμένες προτιμούσαν μια επέκταση της συλλογικής ηγεσίας.
Οι παρατηρητές της Χαμάς θεωρούν τον Μεσάαλ ως μέρος μιας ρεαλιστικής πτέρυγας με καλούς δεσμούς με σουνιτικές μουσουλμανικές χώρες, και τον Χάγια, τον επικεφαλής διαπραγματευτή της ομάδας, ως μέρος ενός στρατοπέδου που εμβάθυνε τις σχέσεις της με το Ιράν.
Η Χαμάς αντιμετωπίζει μερικές από τις πιο δύσκολες προκλήσεις από την ίδρυσή της το 1987. Ενώ οι μάχες έχουν σε μεγάλο βαθμό υποχωρήσει στη Γάζα από την εκεχειρία που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ τον Οκτώβριο, το Ισραήλ εξακολουθεί να κατέχει σχεδόν το μισό παράκτιο θύλακα, οι επιθέσεις συνεχίζονται και οι συνθήκες για τα 2 εκατομμύρια κατοίκους της Γάζας παραμένουν άθλιες.
Η Χαμάς έχει επίσης δεχθεί κριτική εντός της Γάζας λόγω του μεγάλου αριθμού θυμάτων που προκάλεσε ο πόλεμος, με μεγάλο μέρος του θύλακα να έχει μετατραπεί σε ερείπια και περισσότερους από 71.000 ανθρώπους να έχουν σκοτωθεί, σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές της Γάζας.
Το σχέδιο κατάπαυσης του πυρός του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη Γάζα απαιτεί από τη Χαμάς να αφοπλιστεί και προβλέπει ότι ο θύλακας θα διοικείται από μια τεχνοκρατική παλαιστινιακή διοίκηση, η οποία επιβλέπεται από ένα διεθνές όργανο που ονομάζεται Συμβούλιο Ειρήνης.
Τόσο ο Μεσάαλ όσο και ο Χάγια είχαν προηγουμένως στοχοποιηθεί από το Ισραήλ
Η Χαμάς έχει αρνηθεί μέχρι στιγμής να αφοπλιστεί, λέγοντας ότι το ζήτημα της ένοπλης αντίστασης είναι θέμα ευρύτερης συζήτησης μεταξύ των παλαιστινιακών παρατάξεων και ότι θα ήταν έτοιμη να παραδώσει τα όπλα της σε ένα μελλοντικό παλαιστινιακό κράτος, ένα αποτέλεσμα που το Ισραήλ έχει αποκλείσει.
Η Χαμάς χαρακτηρίζεται ως τρομοκρατική οργάνωση από τις δυτικές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών.
Γεννημένος στη Γάζα, ο Χάγια ήταν μεταξύ των ηγετών της Χαμάς που έγιναν στόχος ισραηλινής αεροπορικής επιδρομής στο Κατάρ τον Σεπτέμβριο.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου αργότερα εξέφρασε τη λύπη του στον εμίρη του Κατάρ - ενός συμμάχου των ΗΠΑ - σε τριμερή τηλεφωνική επικοινωνία με τον Τραμπ και επιβεβαίωσε ότι το Ισραήλ δεν θα πραγματοποιήσει ξανά τέτοια επίθεση στο μέλλον, δήλωσε τότε ο Λευκός Οίκος. Ο Μεσάαλ ηγήθηκε προηγουμένως της Χαμάς για σχεδόν δύο δεκαετίες. Ισραηλινοί πράκτορες προσπάθησαν να τον δολοφονήσουν στην Ιορδανία το 1997 κάνοντας του ένεση δηλητηρίου.
Οι σχέσεις του με το Ιράν ήταν τεταμένες το 2012, όταν απομάκρυνε τη Χαμάς από τον Σύρο σύμμαχο της Τεχεράνης, τον πλέον εκδιωχθέντα πρόεδρο Μπασάρ αλ-Άσαντ, στις αρχές των εξεγέρσεων της Αραβικής Άνοιξης.
Η Χαμάς ιδρύθηκε ως το παλαιστινιακό παρακλάδι της Μουσουλμανικής Αδελφότητας και είναι ο κύριος αντίπαλος του εθνικού κινήματος Φατάχ των Παλαιστινίων, με επικεφαλής τον 90χρονο πρόεδρο Μαχμούντ Αμπάς.
Το ιδρυτικό καταστατικό της Χαμάς ζητούσε την καταστροφή του Ισραήλ, αν και οι ηγέτες της έχουν κατά καιρούς προσφέρει μια μακροπρόθεσμη εκεχειρία με το Ισραήλ σε αντάλλαγμα για ένα βιώσιμο παλαιστινιακό κράτος σε όλα τα παλαιστινιακά εδάφη που κατείχε το Ισραήλ στον πόλεμο του 1967.
Ο αναλυτής Ρεχάμ Όουντα δήλωσε ότι υπήρχαν περιορισμένες διαφορές μεταξύ του Χάγια και του Μεσάαλ σχετικά με τη σύγκρουση με το Ισραήλ, αλλά πίστευε ότι ο Μεσάαλ είχε καλύτερες πιθανότητες, καθώς θα μπορούσε να «προωθήσει (τη Χαμάς) διεθνώς και να βοηθήσει στην ανοικοδόμηση των δυνατοτήτων της».
